Skip to content

“လူႀကီးမင္း ဘယ္ေလာက္ စြမ္းပါသလဲ”

ေဗဒင္ ယံုတဲ့ အီတာလ်ံ စာအုပ္ကို ေမတၱာလက္ေဆာင္ ရယူႏိုင္ေအာင္ စြမ္းပါသလား။

အေသးစိတ္ကို http://www.facebook.com/lettwebaw မွာ ၾကည့္ေပးၾကပါ။

ေပတံရဲ႕ အေလးခ်ိန္၊ ေပတံရဲ႕ ဖိစီးမႈ

21 November 2017

နိဒါန္း

aid100079-v4-728px-Use-a-Ruler-Step-14မိခင္က လင္သားအေပၚ မေက်ခ်မ္းႏိုင္တဲ့စိတ္နဲ႔ သားသမီးေလးေတြ ဖခင္အေပၚ မေကာင္းျမင္ေအာင္ နိစၥဓူဝ စည္း႐ံုး ေဆာ္ၾသမႈမ်ားေၾကာင့္ ဖခင္အေပၚ လိုသည္ထက္ပိုၿပီး အျမင္လြဲတတ္တဲ့အေၾကာင္းကို လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၀ ႏွစ္ေက်ာ္က ကၽြန္ေတာ္ ေရးခဲ့ဖူးပါတယ္။ “ပံုရိပ္ပ်က္”ဆိုတဲ့ေခါင္းစဥ္နဲ႔ပါ။ အဲဒါေလးကို စာအုပ္မ်က္ႏွာစာ လူမႈကြန္ရက္မွာ ျပန္တင္လိုက္တဲ့အခါ သမီးတေယာက္က ေမးခြန္းထုတ္လာပါတယ္။

“မယားငယ္ယူတဲ့ အေဖဆိုရင္ေရာ ဘယ္လို လုပ္မလဲ။ အေဖ့အေပၚ ခါးခါးသီးသီးျဖစ္ေနတဲ့ ရင္ထဲက အစိုင္အခဲကို ေခ်ဖ်က္ဖို႔ အားထုတ္သင့္ပါသလား”တဲ့။

သူ႔ေမးခြန္းက လြယ္လြယ္ေလးေပမယ့္ အင္း၊ ဟင့္အင္းလို႔ တန္းေျဖလို႔ ရတဲ့ ေမးခြန္းမ်ိဳး မဟုတ္ပါဘူး။ ထည့္စဥ္းစားစရာ အခ်က္အလက္ေတြ ရိွေနပါတယ္။

ပထမအခ်က္ – ဖေအဆိိုတာကို ဘယ္လို အနက္ဖြင့္ဆိုပါသလဲ

ဖခင္၊ ဖေအ၊ အေဖစသျဖင့္ ေျပာေနၾကတဲ့ ဖေအဆိုတာ ဘာကို ေခၚတာပါလဲလို႔ အရင္ဆင္ျခင္ဖို႔ လိုမယ္ထင္ပါတယ္။ သိပ္ကို တိက် ရွင္းလင္းတဲ့ အေျဖကေတာ့ “မိိမိမည္ေသာ သေႏၶသားအား မိမိ မိခင္၏ ဝမ္းၾကာတိုက္ထဲတြင္ တည္လာေစသည့္ ဖိုမ်ိဳးေစ့ကို ခ်ေပး (သည္ဟုယူဆရ) သူ”ဟာ ဖေအပါပဲ။

သည္ေနရာမွာ “(သည္ဟုယူဆရ)”ဆိုတာကို လက္သည္းကြင္းနဲ႔ ထည့္ထားပါတယ္။ မေအ့ဆီမွာ ဖိုမ်ိဳးေစ့ကို အမွန္တကယ္ ခ်ေပးခဲ့သူလည္း ျဖစ္ႏိုင္သလို သူ႔မ်ိဳးေစ့ပါလို႔ အေမက သိစိတ္နဲ႔ျဖစ္ေစ၊ မသိစိတ္နဲ႔ျဖစ္ေစ “အတတ္စြဲသူ”လည္း ျဖစ္ႏိုင္လို႔ အစြန္းမေရာက္ေအာင္ သည္စာသားကို ထည့္ထားလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲေတာ့ကာ ဖေအဆိုတဲ့အထဲမွာ မိခင္ရဲ႕ အလိုမတူဘဲ မိခင္ရဲ႕ကာမကို အဓမၼရယူခဲ့သူ မည္သူမဆိုလည္း ပါဝင္ေနႏိုင္တာ အမွန္ပါပဲ။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ျဖစ္၊ အဲဒီ့လူဟာ “ဖခင္”ပါပဲ။

သည္ကေန ဆက္စဥ္းစားလိုက္မယ္ဆိုရင္ “ဖခင္”ဆိုတာဟာ ေမြးဖြားလာသူ ရင္ေသြးရဲ႕ ေရြးခ်ယ္မႈမဟုတ္ဘဲ သဘာဝက ေပးအပ္လိုက္တဲ့ မလႊဲမေရွာင္သာ ေတာ္စပ္သူဆိုတဲ့ အခ်က္က ထင္ရွားေနပါလိမ့္မယ္။ တနည္းေျပာရင္ ဖခင္ေကာင္း ျဖစ္ခ်င္လည္း ျဖစ္မယ္၊ မျဖစ္ခ်င္လည္း မျဖစ္ဘူူး၊ ဖခင္တာဝန္ေက်ခ်င္လည္း ေက်မယ္၊ မေက်ခ်င္လည္း မေက်ဘူး၊ ေတာ္ခ်င္လည္း ေတာ္မယ္၊ ညံ့ခ်င္လည္း ညံ့မယ္၊ အတူေနခ်င္လည္း ေနမယ္၊ မေနခ်င္လည္း မေနဘူး၊ ကိုယ့္အေမနဲ႔ တည့္ခ်င္လည္း တည့္မယ္၊ မတည့္ခ်င္လည္း မတည့္ဘူး။ ဘယ္လိုပဲျဖစ္ေနေန သူဟာ ကိုယ့္အေဖဆိုတာေတာ့ ျပ႒ာန္းၿပီးသားပါ။

ဒုတိယအခ်က္ – ဖေအဆိိုတာ ဘာ သက္ရိွသတၱဝါအမ်ိဳးအစားလဲ

ေသခ်ာတာကေတာ့ ဖေအဟာ ေခြး၊ ဝက္၊ ႏြား မဟုတ္ပါဘူး။ “လူ”စင္စစ္သာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါကို ဘာ့ေၾကာင့္ ဒုတိယအခ်က္မွာ ထားရတာလဲဆိုေတာ့ ဘယ္ဖေအမွ “ဘုရား၊ ရဟႏၲာ၊ သူေတာ္စင္” မဟုတ္ဘဲ သာမန္ “ပုထုဇဥ္ လူသားစစ္စစ္”သာ ျဖစ္ေၾကာင္း ျပန္ႏိႈးေဆာ္ခ်င္လို႔ပါပဲ။

တနည္းေျပာရင္ေတာ့ ဘယ္ဖေအမွ စင္းလံုးမေခ်ာႏိုင္ပါဘူး။ ႐ုပ္ေခ်ာခ်င္မွ ေခ်ာမယ္၊ ဗလေတာင့္ခ်င္မွ ေတာင့္မယ္၊ အရပ္ျမင့္ခ်င္မွ ျမင့္မယ္၊ အသားလတ္ခ်င္မွ လတ္မယ္၊ စိတ္ထား ျဖဴခ်င္မွွ ျဖဴမယ္၊ သိမ္ေမြ႕ခ်င္မွ သိမ္ေမြ႕မယ္၊ ႏႈတ္ခ်ိဳခ်င္မွ ခ်ိဳမယ္။ ဒါ အားလံုး သိၿပီးသားေပမယ့္ သတိလစ္လစ္ေနတတ္တာမ်ိဳးေတြမို႔ ျပန္အစထုတ္ရတာပါ။

မေအ့မွာ အနာအဆာေတြ ရိွသလို ဖေအ့မွာလည္း ခ်ိဳ႕ယြင္းခ်က္ေတြ အားနည္းခ်က္ေတြ ရိွေနမွာ ဘယ္လိုမွ မလြဲပါဘူး။ အဲဒါကို လူတိုင္း သားသမီးတိုင္း လက္ခံႏိုင္ၾကမယ္ ထင္ပါတယ္။

တတိယအခ်က္ – ကိုယ့္ေပတံ ဘယ္က ရလာတာလ

လူတိုင္းဟာ ေမြးလာတုန္းက အျဖဴထည္ေလးေတြပါ။ လက္ဦးဆရာျဖစ္တဲ့ မိခင္နဲ႔ ဖခင္အပါအဝင္ ပတ္ဝန္းက်င္ရဲ႕ ျဖည္းျဖည္းခ်င္း ေလ့က်င့္ပ်ိဳးယူမႈေၾကာင့္ ဘာသာစကားေတြ တတ္ေျမာက္လာတယ္၊ အမွား အမွန္ဆိုတဲ့ “သတ္မွတ္ခ်က္”တစံုတရာကို ခြဲျခားတတ္လာပါတယ္။ အစဥ္အလာေတြ၊ ႐ိုးရာဓေလ့ထံုးတမ္းေတြ၊ ယံုၾကည္ကိုးကြယ္မႈေတြက ကိုယ့္ကို ပံုေဖာ္ယူတဲ့ ပတ္ဝန္းက်င္အေပၚမွာ အမ်ားႀကီး လႊမ္းမိုးထားပါတယ္။

အလြယ္ဆံုး ဥပမာ ေပးမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဖေအ၊ မေအကိုျဖစ္ေစ၊ ကိုယ့္ထက္အႀကီးကိုျဖစ္ေစ “နင္”နဲ႔ “ငါ”နဲ႔ ေျပာျခင္းဟာ ဗမာလူမ်ိဳး အတြက္ မွားပါတယ္။ မေျပာအပ္တဲ့ အသံုးအႏႈန္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေပါက္ေဖာ္ေတြ၊ အေနာက္တိုင္းသားေတြအတြက္က်ေတာ့ ဘာမွကို ျပႆနာ မရိွပါဘူး။ အႀကီးကိုလည္း ယူ၊ အငယ္ကိုလည္း ယူ၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္လည္း အိုင္ေနတာပဲ။ အဲဒီ့အတြက္ ဘယ္သူမွွားတယ္လို႔ ေျပာလို႔ မရပါဘူး။ ဒါ့ေၾကာင့္ အမွား အမွန္ဆိုတဲ့ “သတ္မွတ္ခ်က္”တစံုတရာလိ႔ု ေရးလိုက္တာ ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ့္ အမွွား၊ အမွန္၊ ပရမတ္သေဘာမဟုတ္ဘဲ ကိုယ့္အယူနဲ႔ကိုယ္ အမွန္မွတ္ေနၾကတဲ့ ပညတ္သေဘာကို ျမင္ေစခ်င္လို႔ပါ။

အလားတူပဲ၊ တလင္တမယား စနစ္ကို အားေပးတဲ့ ဘာသာတရားနဲ႔ လူ႔ေဘာင္ရိွသလို အိမ္ေထာင္ေရးမွာ ဘာအကန္႔အသတ္မွ မရိွတဲ့ ဘာသာတရားနဲ႔ လူ႔ေဘာင္လည္း ရိွပါတယ္။ ဗုဒၶဘာသာမွာ တလင္တမယားစနစ္ကို အားေပးတယ္ဆိုတဲ့ ျပ႒ာန္းခ်က္ မေတြ႕ဖူးသလို ဗမာ့ဓမၼသတ္မွာ “မယားခိုးမႈ”နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေရးထားတာဆို ရွင္းပါတယ္။ “သူ႔လင္ႏွင့္ၾကံဳ၊ တံခါးခံု၊ လြတ္႐ံု ေက်ာ္၍ ေျပး”လို႔ သတ္မွတ္ထားတာပါ။ ဆိုလိုတာက သူတပါး မယားနဲ႔ က်ဴးလြန္လို႔ လင္ေရာက္လာတဲ့အခါ အိမ္ေရွ႕ တံခါး ခါးပန္းကို ေက်ာ္ေအာင္ ေျပးႏိုင္တာနဲ႔ အေရးယူလို႔ မရေတာ့ပါဘူးတဲ့ဗ်ား။ အဲဒါ ဓမၼသတ္ထဲမွာ ပါတာပါ။

အခု ဗမာျပည္မွာ သံုးေနတဲ့ “မယားခိုးမႈ”ပါဝင္ေသာ ျပစ္မႈဆိုင္ရာဥပေဒ (ရာဇသတ္ႀကီး)ဟာ တလင္တမယားစနစ္ကို ဘာသာေရး အရ အထူးအားေပးတဲ့ ခရစ္ယာန္ဘာသာဝင္ နယ္ခ်ဲ႕ ၿဗိတိသွ်ေတြ ေရးဆြဲခဲ့တာကို ႏွစ္ေပါင္း တရာေက်ာ္လာတဲ့တိုင္ မျပင္ႏိုင္ၾကေသးလို႔ အတည္ျဖစ္ေနတာပါ။ တကယ္က ဗမာ့ဓမၼသတ္နဲ႔ ေျဖာင့္ေျဖာင့္ႀကီး ဆန္႔က်င္ေနပါတယ္။

အဲဒါေတြက သမိုင္းနဲ႔ ခ်ီေနလို႔ ေဝးတယ္ဆိုရင္ေတာင္ တခ်ိဳ႕ႏိုင္ငံေတြမွာဆိုရင္ အရြယ္ေရာက္သူအခ်င္းခ်င္းၾကား အိမ္ေထာင္ေရး ေဖာက္ျပန္မႈနဲ႔ တျခားလိင္ပိုင္ဆိုင္ရာ ျပဳက်င့္မႈမ်ားကို ရာဇဝတ္ေၾကာင္းအရ အေရးယူတာေတြကို ပယ္ဖ်က္ေနၾကပါၿပီ။ ကိုယ္ေရး ကိုယ္တာ ကိစၥေတြကို ျပစ္မႈအျဖစ္ သတ္မွတ္စရာ မလိုဘူးလို႔ သေဘာေပါက္လာၾကလို႔ပါပဲ။ အရက္၊ ေဆးလိပ္၊ မူးယစ္ေဆး စတာေတြဟာ က်န္းမာေရးအတြက္ မေကာင္းဘူး၊ ဒါေပမယ့္ အရြယ္ေရာက္သူ တဦးအေနနဲ႔ သူ႔သေဘာနဲ႔သူ ေသာက္သံုးတာဟာ ျပစ္မႈအျဖစ္ မသတ္မွတ္သင့္ဘူးဆိုတဲ့ အယူအဆပါ။

အဲေတာ့ ဆင္ျခင္တံုတရားရိွွတဲ့ လူတိုင္းအေနနဲ႔ ကိုယ့္လက္ထဲမွာ အေသဆုပ္ကိုင္ထားတဲ့ ေပတံကို ျပန္ဆန္းစစ္ဖို႔ လိုမယ္ ထင္ပါတယ္။ ကိုယ့္ေပတံက မွန္ရဲ႕လား။ ကိုယ့္စံနဲ႔ ကိုယ္ ဟုတ္သလို ရိွေပမယ့္၊ ဟုတ္ခ်င္မွလည္း ဟုတ္ႏိုင္တယ္လို႔ ျမင္လာမယ္ဆိုရင္ အျမင္ေတြ ပိုပြင့္လာႏိုင္ပါတယ္။

မူလ ေမးခြန္းနဲ႔ ျပန္ဆက္စပ္လိုက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ ဖေအ မယားငယ္ယူတာ မွားတယ္၊ မွန္တယ္လို႔ သတ္မွတ္တဲ့ ကိုယ့္ေပတံကေရာ ဘယ္ေလာက္အတိုင္းအတာအထိ မွန္တယ္လို႔ အာမခံႏိုင္တဲ့ ေပတံအမ်ိဳးအစားလဲ။ ဆင္ျခင္ၾကည့္သင့္ၾကမယ္ ထင္ပါတယ္။

တျခား ဆင္ျခင္စရာေတြ

ဖေအက မယားငယ္ ယူတာေတာ့ မွန္တယ္။ ဒါေပမယ့္ ကိုယ္အပါအဝင္ တျခားသားသမီီးေတြအေပၚနဲ႔ အေမ့အေပၚမွာ အေဖ့ရဲ႕ သေဘာထားက ဘယ္လို ရိွသလဲ။ အေမနဲ႔ အဆင္မေျပေပမယ့္ အေဖက ကိုယ္တို႔ေတြအေပၚ ဘယ္လို သေဘာထားသလဲ။ ဖခင္တေယာက္အေနနဲ႔ ခ်စ္ခင္ယုယမႈ၊ ေကၽြးေမြးျပဳစုမႈ၊ လိုအပ္ခ်က္ေတြကို သူစြမ္းႏိုင္သေလာက္ ျဖည့္ဆည္းမႈေတြကေရာ ဘယ္လို ရိွသလဲ။

မေအနဲ႔က အဆင္မေျပဘူး၊ မယားငယ္နဲ႔က အဆင္ေျပေနတယ္။ မေအနဲ႔ မယားငယ္ကိစၥ စကားမ်ားတိုင္း ကိုယ္ေတြကိုပဲ မဲရန္ရွာတတ္၊ ေမာင္းမဲတတ္၊ ႏွိပ္စက္တတ္တဲ့ အေဖမ်ိဳးဆိုရင္ မုန္းပလိုက္စမ္းပါ။ နာက်ည္းလိုက္စမ္းပါလို႔ အားေပးရင္ မွန္ႏိုင္ပါတယ္။

ဒါမွွမဟုတ္လည္း မယားငယ္ေနာက္ ေကာက္ေကာက္ပါေအာင္ လိုက္သြားၿပီး မယားငယ္နဲ႔ ေပါက္ဖြားတဲ့ သားသမီးေတြကိုသာ အသိအမွတ္ျပဳတဲ့ ဖေအမ်ိဳးဆိုရင္လည္း မုန္းလို႔၊ နာက်ည္းလို႔ မမွားႏိုင္ဘူး ထင္ပါတယ္။ ကိုယ့္အေမကို အလိုမတူဘဲ အဓမၼျပဳက်င့္ခဲ့ရာက ကိုယ့္ကို သေႏၶတည္ေစခဲ့တဲ့ မုဒိမ္းေကာင္ လူရမ္းကားက ဇီဝေဗဒသေဘာအရသာ ကိုယ့္ဖေအ လာျဖစ္ေနတာမ်ိဳးနဲ႔ မနီး႐ိုးစြဲမို႔ နာက်ည္းခြင့္ ရိွတယ္လို႔ ျမင္မိပါတယ္။

အရပ္ပ်က္ျဖစ္ေနေန မေအဟာ မေအပဲ

မေအလုပ္သူဟာ အက်င့္စာရိတၱပ်က္ျပားေနပါေစ၊ ကိုယ့္ဆီမွာ အေမ့ေက်းဇူးေတြ ရိွေနတာမို႔ မေအဟာ မေအပါပဲဆိုတဲ့ အယူအဆ တခု ရိွပါတယ္။

 

အဲဒါနဲ႔ ဖေအနဲ႔ကိုေတာ့ မခ်ိန္ထိုးသင့္ဘူးလို႔ ယူဆမိတယ္ခင္ဗ်။ ဆိုလိုတာက ဘာႀကီးပဲ ျဖစ္ေနေန၊ ဖေအဟာ ဖေအပဲလို႔ေတာ့ ညီီမွ်ျခင္း ခ်လို႔ သင့္မယ္ မထင္ပါဘူး။

အဲဒါက ဇီဝေဗဒသေဘာအရပါပဲ။ လူသားတေယာက္ျဖစ္လာေရးမွာ ဖိုမ်ိဳးေစ့ခ်သူ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေယာက္်ားေတြဟာ ကိုယ့္ရဲ႕ ေသြးသားဆႏၵကို မထိန္းႏိုင္လို႔ က်ဴးလြန္ၾကတာပါ။ အဲဒီ့ကမွ သေႏၶသားရယ္လို႔ ျဖစ္လာတဲ့အခါ အဲဒီ့ေယာက္်ားဟာ ခႏၶာကိုယ္ထဲက ဘာကိုမွ စိုက္ထုတ္ရင္းႏွီးရတာ မဟုတ္ပါဘူး။ မေအမွာသာ သူ႔ရဲ႕ ဝမ္းၾကာတိုက္ကို ၉ လတာေပးအပ္ထာရသလို မအီမသာ ေဝဒနာေပါင္းစံုကို ကိုးလလံုး ခံစားရသလို ေမြးဖြားခ်ိန္မွာ မခ်ိမဆံ့နာက်င္ျခင္းမ်ားအထိ စိုက္ထုတ္ ရင္းႏွီးထားခဲ့လို႔သာ ကိုယ္ဆိုတဲ့ လူသားေလး ျဖစ္လာရျခင္းပါပဲ။ အဲဒီ့ ဒုကၡကို ဖေအေတြဟာ သညာသိနဲ႔သာ နားလည္ႏိုင္ၿပီး တကယ့္တကယ္ ကိုယ္ခ်င္းစာေပးႏိုင္ဖို႔ အလြန္ခက္ခဲလွပါတယ္။ သည္အတြက္ ကိုယ္လူျဖစ္လာေရးမွွာ မေအ့ေက်းဇူးက ျမင့္မိုရ္ေတာင္ဆိုရင္ ဖေအ့ ေက်းဇူးက ဆီးေစ့ေလာက္သာ ရိွပါတယ္။

ကိုယ္ေမြးဖြားၿပီး ေနာက္ပိုင္း ကိုယ့္ကို လူတန္းေစ့ ေနႏိုင္စားႏိုင္၊ လူလားေျမာက္ႏိုင္ေရးအတြက္ ဖေအ့ရဲ႕ ပံ့ပိုးမႈေတြ ရိွခဲ့ရင္ေတာ့ အဲဒီ့ ေက်းဇူးကို သတိထားရမွာပဲျဖစ္ပါတယ္။

နိဂံုး

ကၽြန္ေတာ္အပါအဝင္ လူသားအားလံုးလို႔ မဆိုႏိုင္သည့္တိုင္ အမ်ားစုဟာ ငယ္ဘဝရဲ႕ ႐ိုက္ခတ္မႈေတြ၊ ခံစားခ်က္ေဝဒနာေတြ တနင့္တပိုးကို ရင္ဘတ္ႀကီးတလံုးနဲ႔ ထမ္းပိုးရင္း ဘဝခရီးကို ေလွ်ာက္လွမ္းေနၾကသူမ်ားျဖစ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ကို ေမးလွာတဲ့ ကေလးမေလးနဲ႔ တထပ္တည္း တူခ်င္မွ တူမွာျဖစ္ေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အားလံုးမွာလည္း မုန္းတီးမႈ၊ စက္ဆုပ္မႈ၊ နာက်ည္းမႈ ခံစားခ်က္ အသကနဲ႔ ရိွေနၾကပါတယ္။

ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ သားတေယာက္အျဖစ္လည္း ခံစားခဲ့ရဖူးသလို ဖေအတေယာက္ေနရာမွာလည္း ေနေနခဲ့တာ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ နား တိုင္လာခဲ့ပါၿပီ။ သည္အတြက္ ေဝဒနာစံုနဲ႔လည္း ရင္ဆိုင္ခဲ့ဖူးၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။ သည္အခါမွာ ေသခ်ာတာ တခုကေတာ့ အဲဒီ့ ေဝဒနာေတြကို လႊတ္ခ်ႏိုင္တာနဲ႔အမွ် ေနရတာ ပိုလို႔ ေပါ့ပါးလာတာပါပဲ။ မလႊတ္ခ်ႏိုင္ေသးသမွ်၊ ကိုယ္က ထမ္းပိုးထားသမွ် ေလးလံ ဖိစီးေနမွာလည္း မလြဲပါဘူး။

အဲသလို လႊတ္ခ်ႏိုင္၊ လႊတ္ခ်တတ္ဖို႔အတြက္ ပထမဆံုး လႊတ္ခ်သင့္တဲ့အရာကေတာ့ ကိုယ့္လက္ထဲမွာ ဆုပ္ထားမိတဲ့ ေပတံမ်ား ျဖစ္ေလမလားဆိုတာကို ေလးေလးနက္နက္ ေတြးေနမိရပါတယ္။

အားလံုးေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ

အတၱေက်ာ္

(ရန္ကုန္ – ၂၁၁၁၁၇)  

 

 

 

 

 

 

 

 

Advertisements

ဘဝတေကြ႕ တညေတြ႕လိုက္ဖူးသူတဦး

9 November 2017

ၾကားဖူးသူ

ဆရာ မင္းသစ္ ကြယ္လြန္တိမ္းပါးသြားေၾကာင္း သတင္းေတြ တက္လာသည္။ စာအုပ္မ်က္ႏွာစာကို မခြာႏိုင္သည့္အေၾကာင္းေတြထဲမွာ သည္လို သတင္းပလင္းေတြ သိရျခင္းလည္း ပါေနပါေတာ့သည္။

ဆရာမင္းသစ္ကို ဘိုင္အိုမင္းသစ္အျဖစ္ စတင္ ၾကားဖူးခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါသည္။ ခုႏွစ္ေတြေတာ့ မမွတ္မိေတာ့ပါ။ ကၽြန္ေတာ္ ဘြဲ႕ရၿပီးခ်ိန္ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ ၄၀ နီးပါးက ျဖစ္မလား မသိ။ ေခတ္ေပၚသီခ်င္းေတြထဲမွာ ဇီဝေဗဒ သင္ခန္းစာေတြကို စာသားအျဖစ္ ထည့္သြင္းၿပီး အေခြထုတ္ခဲ့ဖူးသည္ကိုကား မွတ္မိေနပါသည္။

ေနာက္ သူ႔ဝတၳဳတိုေလးေတြကို မဂၢဇင္းစာမ်က္ႏွာေလးေတြေပၚမွာ ရံဖန္ရံခါ ေတြ႕ရသည္။ စာေရးေကာင္းသူ၊ ဝတၱဳတို အေရးေကာင္းသူအျဖစ္ သတိထားမိခဲ့ပါသည္။ သည္ေလာက္ပါပဲ။

ႏႈတ္ဆက္သူ

လြန္ခဲ့ေသာ ဆယ္ႏွစ္ေက်ာ္ ကၽြန္ေတာ့္သမီးႏွင့္သားတို႔ ေမၿမိဳ႕မွာ ေက်ာင္းအိပ္ေက်ာင္းစားေနစဥ္က ရန္ကုန္မွ အစ္မႀကီးတဦးက ဆရာမင္းသစ္၏ အမ်ိဳးသမီးထံ သူ႔စာအုပ္လက္ေဆာင္ လူၾကံဳပါးလိုက္ေတာ့ ဆရာမင္းသစ္၏ ေမၿမိဳ႕မွ ေနအိမ္ကို သြားခဲ့ဖူးသည္။ စာအုပ္ကို ဆင္းေပးသူက ကၽြန္ေတာ့္အိမ္သူျဖစ္သျဖင့္ ဆရာမင္းသစ္တို႔ ဇနီးေမာင္ႏွံႏွင့္ ျပံဳးျပႏႈတ္ဆက္႐ံုျဖင့္ ၿပီးသည္။ ဆရာတို႔က အိမ္ထဲသို႔ ဝင္ရန္ ဖိတ္ေသာ္လည္း မဝင္ျဖစ္ခဲ့ပါ။ ဆရာတို႔ အိမ္ထဲမွာ တျခားဧည့္သည္ေတြကိုလည္း ျမင္လိုက္မိေသာေၾကာင့္ျဖစ္ပါသည္။

ထိုအစ္မႀကီးကပင္ ေနာက္တႀကိမ္ လူၾကံဳပါးျပန္သျဖင့္ ေနာက္တႏွစ္မွာ ေနာက္တေခါက္ ေရာက္သြားျပန္သည္။ သည္တႀကိမ္တြင္ သူ႔အိမ္သို႔ မဟုတ္ဘဲ သူ႔ေက်ာင္းအိပ္ေက်ာင္းစား စာသင္ေက်ာင္းသို႔ ျဖစ္သည္။ သူလည္း မရိွ၊ သူ႔ဇနီးလည္း မရိွ။ ေက်ာင္းမွာပဲ ေပးစရာ ရိွတာ ေပးထားခဲ့ရပါသည္။

ဆံုရသူ

လူခ်င္း ေတ့ေတ့တင္တင္ ဆံုျဖစ္သည္မွာ ၂၀၁၆ ဇန္နဝါရီမွ ျဖစ္သည္။ ႏို္ဘယ္ျမန္မာ စာေပပြဲေတာ္တြင္ ျဖစ္သည္။ ဆရာျမတ္ခိုင္၏ ေက်းဇူးဟုပင္ ဆိုရပါမည္။ ရွင္းပါမည္။

သာမန္အားျဖင့္ ကၽြန္ေတာ္သည္ အိမ္တြင္းပုန္းျဖစ္ပါသည္။ အေၾကာင္းကိစၥမရွိဘဲ အျပင္ထြက္ခဲလွသည္။ ၿပီးေတာ့ ကၽြန္ေတာ့္မွာ ခရီးယာယီကလည္း အတန္မ်ားသည္။ တႏွစ္၏ သံုးပံုတပံုေလာက္က အိမ္မွာ မရိွဘဲ တျခား ၿမိဳ႕ရြာမ်ားသို႔ ေရာက္ေနတတ္ပါသည္။

ေနာက္တခ်က္မွာ ငယ္စဥ္ကတည္းက ယေန႔ထက္တိုင္ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္၊ သိပ္မထိုင္တတ္ျခင္းပင္တည္း။ ယခင္ လခစားဘဝတုန္းကေတာ့ ႐ံုးထဲမွာ ဧည့္ခံလို႔ မေကာင္းသျဖင့္ ႐ံုးေဘးက လက္ဖက္ရည္ဆိုင္မွာ ထိုင္တတ္ခဲ့ဖူးသလို အလုပ္သေဘာအရ ဟိုလူႏွင့္ေသာက္၊ သည္လူႏွင့္မူး လုပ္ခဲ့ရဖူးေသာ္လည္း လခစား ဘဝက ကၽြတ္ေသာအခါ ထိုအေလ့မွာလည္း အလိုလို ေပ်ာက္သြားခဲ့ပါေတာ့သည္။

သည္ေတာ့  ဘယ္သူႏွင့္မွ မေတြ႕ျဖစ္ေတာ့ေခ်။ ငယ္ဘဝက ႐ိုက္ခတ္ထားေလေသာ ပင္ကိုစ႐ိုက္ကလည္း တေယာက္တည္းပင္ ေနတတ္ႏွင့္ၿပီးျဖစ္ေလရာ ကိုယ့္သီးျခားကမၻာေလးထဲမွာ ကိုယ့္ဘာသာ သာယာေနျမဲလည္း ျဖစ္ေလသည္။

ႏိုဘယ္စာေပပြဲေတာ္အတြက္ ေဖ်ာ္ေျဖေရးကို တာဝန္ယူထားေသာ ဆရာျမတ္ခိုင္က လွမ္းဆက္သြယ္ေသာ အခါတြင္မူ ကၽြန္ေတာ္ လုိလိုလားလားပင္ ပါဝင္ဝိုင္းဝန္းျဖစ္ခဲ့ပါသည္။ ဒါလည္း ကၽြန္ေတာ့္ ပင္ကို စ႐ိုက္ဟုပင္ ဆိုရမည္ထင္သည္။ ဘယ္သူေခၚေခၚ မျငင္းတတ္ေသာ စ႐ိုက္ကို ဆိုလိုပါသည္။

ဆရာျမတ္ခိုင္၏ အစီအစဥ္မ်ားက ေပ်ာ္စရာ ေကာင္းသည္။ စာေရးဆရာ၊ ဆရာမေတြ၏ ေတးသ႐ုုပ္ေဖာ္ အစီအစဥ္ေတြက အဓိကျဖစ္သည္။ ေတးသ႐ုပ္ေဖာ္ျဖစ္သျဖင့္ သီခ်င္းကို ႀကိဳသြင္းၿပီး သီခ်င္းဖြင့္ သ႐ုပ္ေဖာ္ၾကသည္ မွန္ေသာ္လည္း စာေရးဆရာ၊ ဆရာမမ်ား ကိုယ္တိုင္ သီဆို အသံသြင္းထားသည္မ်ားကို ဖြင့္ျခင္းသာ ျဖစ္ပါသည္။

ဆရာမင္းသစ္က တြံေတးသိန္းတန္၏ နာမည္ေက်ာ္ အသီးတရာ၊ အညႇာတခု သီခ်င္း အဖြင့္ကို ဟဲသည္။ အဖြင့္ စကားေျပာေလးလည္းပါသည္။ တြံေတးသိန္းတန္ကို လြမ္းရေလာက္ေအာင္ ဆရာမင္းသစ္၏ ဟန္ပန္ မင္ေမာင္းက ညက္ေညာလွေပသည္။ သီခ်င္းကို စဆိုလိုက္ခ်ိန္တြင္ ဟာ… ေကာင္းလွေခ်လား ျဖစ္သြားခဲ့ရပါသည္။

ထိုပြဲကို အေၾကာင္းျပဳၿပီး ဆရာမင္းသစ္ႏွင့္ လူခ်င္း စ စကားေျပာဖူးသြားပါသည္။ ဆရာက ကၽြန္ေတာ့္ စာတပုဒ္ကို အမွတ္ထင္ထင္ ေျပာသည္။ (ဘယ္စာမွန္း မမွတ္မိေတာ့ပါ။) ေနာက္တႀကိမ္မွာ ဆရာက သူ႔စာအုပ္တအုပ္ကို ေပးသည္။ သူ႔ဖုန္းနံပါတ္ကိုလည္း ေပးပါသည္။ ကၽြန္ေတာ္လည္း ဆရာႏွင့္ တရက္ ဆံုမည္ဟု ျပန္ေျပာျဖစ္ခဲ့ပါသည္။

ဆရာေပးလိုက္ေသာ စာအုပ္ကို ဖတ္အၿပီးမွာ ဆရာ့ ျဖတ္သန္းမႈေတြကို သိရသည္။ ထိုစာအုပ္ထဲမွ ပထမဆံုး အပုဒ္မွာ ဆရာႏွင့္ တြံေတးသိန္းတန္တို႔ တညေသာအခါ အင္းလ်ားကန္ေစာင္း ေမွာင္ႀကီး မည္းႀကီးထဲမွာ အရက္ေသာက္ရင္း ေမတၱာမီးအိမ္သီခ်င္းအား တြံေတးသိန္းတန္ ေရးဖြဲ႕ခဲ့ပံုေလး ျဖစ္ပါသည္။

တညတာ

ထို စာေပပြဲေတာ္ဲအၿပီး မေရွးမေႏွာင္းတြင္ ဆရာႏွင့္ အမွန္တကယ္ ဆံုျဖစ္ခဲ့ပါသည္။ အင္းလ်ားလမ္းက ဟက္ပီး စားေသာက္ဆိုင္တြင္ျဖစ္သည္။ ကၽြန္ေတာ္က ပုလင္းတလံုး သယ္သြားသည္။ အမွတ္မမွားလွ်င္ စိမ္သူ႔ အမွတ္အသား အမည္ရ အေမရိကန္ ဘာဘန္ဝစၥကီျဖစ္ပါလိမ့္မည္။ ႏွစ္ေယာက္သား စကားတေျပာေျပာ ေလေပါရင္း ေသာက္ၾကသည္မွာ တလံုးလံုး ေျပာင္သြားသည္။ ဆရာ့ျဖတ္သန္းမႈေတြကိုလည္း ပိုသိခြင့္ရခဲ့ပါသည္။

ကၽြန္ေတာ္တို႔ အရိွန္ေတာ္ေတာ္ရခ်ိန္မွာ ေဘးဝိုင္းမွာ လာထိုင္ၾကေသာ လူလတ္ပိုင္း ႏွစ္ေယာက္ႏွင့္ အဖြဲ႕က်သြားၿပီး ဆက္ေသာက္ရင္း ေရခ်ိန္ကို ေက်ာ္လာသည္။ ဆိုင္ပိတ္ခ်ိန္ေရာက္ေသာအခါ ထိုလူလတ္ ႏွစ္ေယာက္၏ ကာရာအိုေကဆိုင္သို႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ႏွစ္ေယာက္ တန္းလန္း တန္းလန္း ပါသြားခဲ့ေသးသည္။ ဆရာမင္းသစ္က တြံေတးသိန္းတန္၏ သီခ်င္းမ်ားကို ဟဲျပန္ပါေသးသည္။

ညဥ့္ေတာ္ေတာ္နက္မွ ဆရာေနထိုင္ရာ ကမာရြတ္သို႔ ကၽြန္ေတာ္ ျပန္ပို႔ေပးခဲ့ပါသည္။

ေနာက္တခါ ထပ္ဆံုဦးမည္ဟု စိတ္ထဲတြင္ ေတးထားမိေသာ္လည္း လက္ေတြ႕တြင္ အထမေျမာက္ခဲ့ပါ။ အျပင္ထြက္ရန္ အလြန္ပ်င္းေသာ ကၽြန္ေတာ့္ဥာဥ္၊ ရန္ကုန္တြင္ အေနနည္းေသာ ကၽြန္ေတာ့္ အလုပ္သဘာဝတို႔ကို အတာခ်ရပါမည္။

ေရးရျပန္သူ

တေလာဆီက ဆရာ ေဆး႐ံုတက္ရေသးသည္ဟုလား၊ ေနမေကာင္းဟုလား စာအုပ္မ်က္ႏွာစာမွာ သတင္း တက္လာတာကို ေတြ႕လိုက္မိေသးဟု ထင္ပါသည္။ သြားေတြ႕ဦးမည္ဟု စိတ္က ျဖစ္လိုက္ေသးသည္။ သို႔ေသာ္ ထံုးစံအတိုင္း အထက မေျမာက္ျပန္။

အခုမနက္ ေဝလီေဝလင္းမွာေတာ့ ဆရာ တိမ္းပါးသြားေၾကာင္း သတင္းေတြ ေတြ႕လိုက္ရသည္။ စိတ္ထဲ မေကာင္း။

ကၽြန္ေတာ့္မွာ ဆရာမင္းသစ္ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး မည္မည္ရရ ေျပာစရာ မရိွပါ။ ရိွေလာက္ေအာင္လည္း ရင္းႏွီး ကၽြမ္းဝင္ခဲ့ျခင္း မရိွ။ တညေနခင္း အတူေသာက္ခဲ့ဖူးျခင္း တႀကိမ္သာ ရိွပါသည္။

စဥ္းစားၾကည့္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ႏွင့္ အတူေသာက္ခဲ့ဖူးသူေတြ တိမ္းပါးကုန္တာ မနည္းေတာ့။ ဆရာ မင္းသစ္လို ကၽြန္ေတာ့္ထက္ ႀကီးသူေတြထဲကေရာ၊ ေက်ာင္းေနဖက္ သူငယ္ခ်င္းေတြလို ရြယ္တူေတြထဲက အျပင္ ကၽြန္ေတာ့္ထက္ ငယ္သူေတြထဲက တခ်ိဳ႕လည္း မရိွၾကေတာ့ပါ။

သြားေလသူ ေနာက္တဦးအတြက္ အလြမ္းစာကို ကၽြန္ေတာ္ အခု ခ်ေရးမိေနပါၿပီ။

ကၽြန္ေတာ့္အတြက္ အလြမ္းစာကိုေရာ ဘယ္သူက ဘယ္အခ်ိန္မွာ ေရးမလဲ မသိ။

တျဖည္းျဖည္း နီးသထက္ နီးလာသည္ကား အမွန္ပင္…

အားလံုးေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ

အတၱေက်ာ္

(ဘန္ေကာက္ ၀၉၁၁၁၇)

တို႔တို႔တိတိ သတိရွိသင့္တဲ့ ဗမာစကား

30 October 2017

ကေန႔ ဗမာစကားအသံုးအႏႈန္းနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ Facebook မွာ အတို သံုးပုဒ္ ေရးျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ အဲဒါေလးေတြကို တစုတစည္းတည္း ျဖစ္ေအာင္ သည္ပင့္မွတ္တမ္းစာမ်က္ႏွာမွာ စုတင္လိုက္ပါတယ္။

ေၾသာ္… ဗမာစကား ဗမာစကား

ကေန႔ ဖြဘုတ္ဖြင့္လိုက္ၿပီး ျမင္လိုက္ရတဲ့ စာတန္းတခုေၾကာင့္ အေတာ္ ေလသြားတယ္။

ဆယ္လီတေယာက္က သည္လိုေလး ေရးထားတာပါ။

“ကၽြန္မအတြက္ဆို မအားေပးတတ္သူေတြကို ဆန္႔က်င္မယ္”တဲ့။

သူ ဘာေျပာခ်င္တာလဲဆိိုတာ အေတာ္စဥ္းစားယူရတယ္။

သူက ဆယ္လီဆိုေတာ့ သူ႔ကို “အားမေပး”တဲ့သူေတြကို ေျပာတာလားဆိုတာက အရင္ဆံုး ေခါင္းထဲ ေပၚလာတာပါ။

အဲဒီ့ “အား”က အားရိွ၊ အားတက္၊ အားမာန္၊ အင္အား၊ ခြန္အားကို ေျပာတာေပါ့။

ဒါမွမဟုတ္ သူ႔ကို “အခ်ိန္အား” မေပးတဲ့သူေတြကို ေျပာတာလား။22861661_10215219022652737_2874297182966698999_o

အဲဒီ့ “အား”ကေတာ့ အားလပ္တဲ့ သေဘာ။

သူေျပာခ်င္တာ အဲဒါပဲ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။

ခက္တာက ဗမာစကားမွာ “မအား”ဆိုတာလည္း ရိွေနျပန္သဗ်။

ကၽြန္မအတြက္ဆို “မအား”ေပးတတ္သူေတြကို…

ဟာ… မဟုတ္ေသးပါဘူး။

ေျပာတဲ့အတိုင္း အလြယ္လိုက္ေရးရင္းက လြဲေနတဲ့ ဗမာ ေဝါဟာရ ႏွစ္စံု

“ေရွ႕”နဲ႔ “အေရွ႕”၊ “ေနာက္”နဲ႔ “အေနာက္” မတူပါဘူး။

“ေရွ႕”ဆိုတာ ကိုယ္မ််က္ႏွာမူရာဘက္ကို ေခၚပါတယ္။ အဘိဓာန္မွာေတာ့ ေရွ႕ကို နာမ္အျဖစ္ အနက္ ေလးမ်ိဳးေပးထားတယ္။ (၁) မ်က္ႏွာမူရာဘက္၊ နမူနာ အိမ္ေရွ႕။ (၂) မ်က္ေမွာက္ေနရာ၊ နမူနာ ေရွ႕တြင္တမ်ိဳး ကြယ္ရာတမ်ိဳး (၃) အလ်င္အဦးကာလ၊ နမူနာ ေရွ႕ကတိုင္၍ ေနာက္က ဆိုသည္ (၄) ေနာင္ကာလ၊ နမူနာ ေရွ႕ေလွ်ာက္ ဘာလုပ္မလဲ ဆိုၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။

နာမဝိေသသနအေနနဲ႔ အနက္ ႏွစ္မ်ိဳးေပးထားပါတယ္။ (၁) ေရွ႕ဘက္၌ ရိွေသာ၊ နမူနာ ေရွ႕လက္၊ ေရွ႕သြား (၂) အနာဂတ္ကာလျဖစ္ေသာ၊ နမူနာ ေရွ႕လ၊ ေရွ႕ႏွစ္ တို႔ပါပဲ။

သတိခ်ပ္သင့္တာက “ေရွ႕”ဟာ ေနထြက္ရာအရပ္ကို ဆိုလိုတာ မဟုတ္ပါဘူး။23120131_10213003608417936_662735953936475587_o

“အေရွ႕”ဆိုတာက “ေနထြက္ရာအရပ္”သာျဖစ္ပါတယ္။ မ်က္ႏွာမူရာ လံုးဝ (ေျခာက္ခါ) မဟုတ္ပါ။

အလားတူပဲ “ေနာက္”ဟာလည္းပဲ (၁) ကုန္ဆံုးခဲ့ၿပီးေသာ ကာလ (၂) ေနာင္ကာလ (၃) ေက်ာဘက္အရပ္တို႔ကိုသာ ဆိုလိုပါတယ္။

“အေနာက္”ဆိုတာက “ေနဝင္ရာ”အရပ္သာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေက်ာဘက္ လံုးဝ (၁၂ ခါ) မဟုတ္ပါ။

23116739_10213003608977950_1869382414092327144_oအခုေတာ့ အားလံုးကို ေရာသံုးေနၾကတယ္။ ျခံဳတိုးရင္း ေတာထဲ ေပ်ာက္သြားသူတေယာက္အေၾကာင္း သတင္းတပုဒ္မွာ ထမင္းဆိုင္အေနာက္ဘက္လို႔ ေရးထားတာ ေတြ႕လိုက္ရတာမို႔ ဒါေလးကို သတိရသြားတာပါ။ တကယ္ေတာ့့ ထမင္းဆိုင္ ေနာက္ေက်ာက ျခံဳဆီ တိုးသြားတာသာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။

ကၽြန္ေတာ္ မသိေသးတဲ့ ဗမာေဝါဟာရ

အထက္က စာကို အကိုးအကားနဲ႔ ေရးရေအာင္ ျမန္မာအဘိဓာန္ လွပ္ရတာေပါ့။ အဲဒီ့မွာ ဖ်တ္ခနဲ ျမင္လိုက္မိတဲ့ ေဝါဟာရတလံုးကို ကၽြန္ေတာ္ လံုးလံုး (၁၈ ခါ) မသိဘူးဗ်။

“ေနဦးသား”ဆိုတာပါ။

အနက္ကေတာ့ ပထမ မယားက ေမြးေသာသားပါတဲ့ ခင္ဗ်ား။ အဲေတာ့ သားသမီးေမြးတဲ့အခါ ေနဦးလို႔ မွည့္မယ္ဆိိုရင္ မယားငယ္ယူေတာ့မယ္ဆိုတဲ့ အတိတ္နိမိတ္ျဖစ္သြားႏိုင္ပါေၾကာင္း အတည္ေပါက္ေရးေနရာက ေဖာက္လိုက္ရပါတယ္။

နန္းစကား မန္းစကား ဗမာေျပာတဲ့ ဗမာစကား

အခုတေလာ ေရပန္းစားေနတဲ့ ေလွေပၚက ေခါက္ဆြဲ (Boat Noodle) ရာဇဝင္မွာ တေယာက္က မွတ္ခ်က္လာေရးတယ္။ “စကၤာပူက ခြက္ကေတာ့ ႀကီးသား”တဲ့။

ဗမာနားလည္တဲ့ ဗမာစကားအေနနဲ႔ အဆင္ေျပေပမယ့္ မန္းေလးသားရဲ႕ နားထဲမွာေတာ့ သူ႔စကားက ခါးလိုက္တာ။

လူေနေတာ့ အိိမ္၊ ဘုန္းႀကီးေနေတာ့ ေက်ာင္း၊ ရွင္ဘုရင္ေနေတာ့ နန္းေတာ္၊ သူေတာင္းစားေနေတာ့ ဇရပ္ဆိုတာေလာက္ေတာ့ ဗမာတိုင္း သိေလာက္မယ္ မွတ္တာပဲ။

ဗမာတိုင္း မသိတာက “ခြက္”က တိရစၦာန္ရယ္၊ သူေတာင္းစားရယ္အတြက္ပဲ သံုးတဲ့ ေဝါဟာရဆိုတာပါ။ စားခြက္၊ ဖက္ခြက္စသျဖင့္ သံုးၾကပါတယ္။ (စားေတာ္ခြက္ဆိုၿပီး သံုးတာ ၾကားဖူးေကာင္း ၾကားဖူးၾကပါမယ္။ အဲဒါက ေငါ့ေျပာတာျဖစ္ပါတယ္။)

ဗမာ့အသံုးစစ္စစ္က ဖလားသာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေနာက္တခုက အုပ္ပါ။ ပြဲေတာ္အုပ္၊ ဆြမ္းအုုပ္စသျဖင့္ သံုးၾကပါတယ္။

ေပါက္ေဖာ္ေတြ၊ ကုလားျဖဴေတြ ေရာက္လာတဲ့အခါ ေၾကြပန္းကန္ေတြ ေပၚလာပါတယ္။ ဖန္ခြက္ေတြ ေပၚလာပါတယ္။

သည္အခါမွာေတာ့ ထမင္းစားပန္းကန္၊ လက္ဖက္ရည္ပန္းကန္ (ျပား/လံုး)၊ ေဇာက္(ေစာက္)ပန္းကန္၊ ဟင္းခ်ိဳပန္းကန္၊ ပန္းကန္ျပား၊ ပန္းကန္လံုးအစရိွသျဖင့္ သံုလာၾကပါတယ္။ ခြက္နဲ႔႔တြဲတာက ဖန္ခြက္၊ ေဆးတခြက္စသျဖင့္ပဲ သံုးၾကပါတယ္။

မန္းသူမန္းသား စစ္စစ္ေတြက စကားလံုး အသံုးအႏႈန္းကို လႊတ္ဂ႐ုစိုက္ပါတယ္။ ထမင္းတပန္းကန္၊ ဟင္းတပြဲ၊ ဟင္းခ်ိိဳ တပန္းကန္/တပြဲစသျဖင့္ သံုးပါတယ္ ေခါက္ဆြဲတပြဲ၊ ၿမီးရွည္တပြဲ၊ ဒါမွမဟုတ္ ေခါက္ဆြဲ/ၿမီးရွည္ တလံုး (ပန္းကန္လံုးနဲ႔ထည့္တာမို႔ “လံုး”လို႔ သံုးတာပါ။)

ဟင္းခြက္လို႔ ေျပာမိတဲ့အခါ ေပါက္ေဖာ္ေသြး တဝက္ပါတဲ့ ဗန္းေမာ္ေမြး၊ မန္းမွာ အေနၾကာၿပီး မန္းသားနဲ႔ ညားခဲ့သူ အဘြားက ခြက္က သူေတာင္းစားေတြ စားတာမို႔ မသံုးရဘူး၊ ဟင္းပန္ကန္၊ ဟင္းပြဲလို႔ သံုးရတယ္လို႔ သြန္သင္ခဲ့ဖူးပါတယ္။

ေရတခြက္၊ အေအးတခြက္လို႔ သံုးတာက်ေတာ့ေရာလို႔ ေစာဒကတက္ေတာ့ အဲဒါေတာ့ ရတယ္၊ အဲဒါက ပန္းကန္လံုးအစား “လံုး”လို႔ ေျပာသလို ဖန္ခြက္ကို ေျပာတာမို႔လို႔ဆိုၿပီး ရွင္းျပပါတယ္။ အမွန္ေျပာသင့္တာက ေရတဖန္ခြက္၊ အေအးတဖန္ခြက္သာ ျဖစ္သင့္ေပမယ့္ အျမန္ေျပာတာမို႔ ဖန္ကို ခိုထားလိုက္တာတဲ့။

ကာလ ေရြ႕ေလ်ာလာတဲ့အခါမွာေတာ့ လက္ဖက္ရည္တခြက္၊ ကာဖီတခြက္လည္း ျဖစ္လာသလို ေခါက္ဆြဲတခြက္လို႔ သံုးတဲ့သူေတြလည္း ရိွလာပါၿပီ။ ေရွးမႏၲေလးသူ မႏၲေလးသားေတြ ၾကားရင္ေတာ့ ဘယ္လိုေနမယ္ မသိပါဘူး။

ေခတ္မႏၲေလးသား ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ ခုခ်ိန္ထိ သတိထားစရာမလိုပဲ ေျပာေနမိတာကေတာ့ လက္ဖက္ရည္တခြက္၊ အေအးတခြက္၊ ေရတခြက္လို႔ သံုးေနလင့္ကစား ေခါက္ဆြဲတပန္းကန္၊ ၿမီးရွည္တလံုး၊ ဟင္းတပြဲလို႔သာ ပါးစပ္ကထြက္ပါတယ္။

တခါလည္း ေရးဖူးပါတယ္။ မႏၲေလးသားေတြဟာ ဘုန္းႀကီးကိုသာ ကန္ေတာ့ပါေသးရဲ႕လို႔ ေျပာပါတယ္။ မယ္သီလကိုဆို ၾကပါဦးေတာ့၊ သူေတာင္းစားကို သြားပါဦးေတာ့လို႔ ေျပာတယ္ဆိုတဲ့အေၾကာင္းပါ။ မန္းသူေတြကက်ေတာ့ မယ္သီလကို ကန္ေတာ့ပါေသးရဲ႕ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။

မႏၲေလးက စကားဆိုတာ အဲဒါပါ။

ယူတတ္သူေတြ ယူၾကပါ။ မယူခ်င္လည္း ပစ္လိုက္ပါ။ ဗမာလူမ်ိဳးေရာ၊ ဗမာစကားေရာ၊ ဗမာမႈပါ သခၤါရကို ေရွာင္လႊဲလို႔ မရႏိုင္တာမို႔ တခ်ိန္ခ်ိန္မွာ အလံုးစံု ပ်က္စီးသြားမွွာလည္း ေသခ်ာေနတာကိုပဲ ကၽြန္ေတာ္တေယာက္ မေနႏိုင္ မထိုင္ႏိုင္ လွ်ာရွည္မိသြားရျပန္ပါၿပီ။

အားလံုးေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ

အတၱေက်ာ္

ရန္ကုန္ ၃၀၁၀၁၇

အုန္းဆံႀကိဳးထံုးရွင္

9 August 2017

၁။
၁၉၇၄ ျဖစ္မယ္ ထင္တယ္။ ကၽြန္ေတာ္ ဆယ္တန္းေက်ာင္းသားဘဝ။

တညေသာအခါမွာ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္ ဝင္းထဲကို အိမ္ေအာက္ထပ္က ဂစ္တာသမား အကိုႀကီးတေယာက္နဲ႔ အတူ ပါသြားတယ္။ ပုဂံလမ္းနဲ႔ အဓိပတိလမ္းေထာင့္၊ ပုဂံလမ္းေပၚမွာ။ ကၽြန္ေတာ္အပါအဝင္ လူငယ္ ၇ ေယာက္၊ ၈ ေယာက္။ လမ္းေဘးက ျမက္ခင္းျပင္မွာ ဝိုင္းဖြဲ႕ ထိုင္ေနၾကတယ္။

အကိုႀကီးေတြ အလုပ္႐ႈပ္ေနတယ္။ ၈ လကၼေလာက္ ၾကံဆစ္တဆစ္၊ တဖက္စြန္းမွာ လက္တလံုးခြဲေလာက္ အတြင္းသားေတြ ခ်န္ၿပီး က်န္တဲ့ အသား အကုန္ ႏႊင္ထားတဲ့ ၾကံဆစ္။ ညာဘက္လက္မ လက္သည္းရွည္နဲ႔ အကိုႀကီးတေယာက္က အဲတုန္းက ကြမ္းယာဆိုင္ေတြမွာ ေဆးလိပ္မီးညိႇလိုသူေတြ အဆင္ေျပေအာင္ မီးညိႇၿပီး တြဲေလာင္းခ်ထားတတ္တဲ့ အုန္းဆံႀကိဳးစ တစကို စိတ္ရွည္လက္ရွည္ ထံုးဖြဲ႕ေနတယ္။ ေနာက္တေယာက္က ၾကံဆစ္ထဲကို မုန္႔ေတြ သိပ္တယ္။

ျပင္ဆင္ခ်ိန္ကိုက နာရီဝက္မက ၾကာတယ္။ ဟိုအကိုႀကီး ထံုးထားတဲ့ အုန္းဆံႀကိဳး ဝိုင္းဝိုင္းျပားျပားေလးဟာ ခြတ္ခီးမုန္႔တံုးေလးလိုျဖစ္သြားတယ္။ လွလိိုက္တာ၊ လက္ရာေျမာက္လိုက္တာ၊ သပ္ရပ္လိုက္တာ။

အဲဒါေလးကို မီးၿမိႇဳက္ေတာ့ အဲဒီ့လက္ရာေလးကို ကၽြန္ေတာ္ ႏွေမ်ာေနမိတယ္။ မၾကာခင္မွာ အုန္းဆံႀကိဳးထံုး လွလွေလးက ရဲေနတဲ့ မီးက်ီးခဲ ျဖစ္သြားပါတယ္။ ၾကံဆစ္ထိပ္က မုန္႔ေတြေပၚ မီးက်ီးခဲေလး တင္လိုက္တယ္။ ၾကံသားအက်န္ဖက္မွာ ေရရႊဲရႊဲဆြတ္ထားတဲ့ အဝတ္စုတ္ေလး ပိတ္လိုက္တယ္။ ၿပီးေတာ့ အဲဒီ့ဘက္ကေန လက္ကို စနစ္တက် ထားကိုင္ၿပီး ပါးစပ္နဲ႔ေတ့ကာ ႐ိႈက္တယ္။ အေငြ႕ေတြ ေထာင္းေထာင္းထ၊ ေမႊးေမႊးသင္းသင္း။002

ၾကံဆစ္ေလးက တေယာက္က တေယာက္ဆီ တေရြ႕ေရြ႕ ေျပာင္းတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္အလွည့္ေရာက္လာတယ္၊ ဆြဲတယ္။

မၾကာခင္ အာ႐ံုေတြ ႏိုးလာတယ္။ ေနလို႔ ေကာင္းလာတယ္။ ေကာင္းလာတယ္ေပ့ါ။

ၾကံဆစ္ေလး တပတ္ၿပီး တပတ္ လွည့္တယ္။ ေကာင္းသထက္ ေကာင္းလာတယ္။

ၾကံဆစ္ထဲမွာ အဆာကုန္သြားေတာ့ ထလိုက္ၾကတယ္။ အုန္းဆံႀကိဳးကို လက္ရာေျမာက္စြာ ထံုးဖြဲ႕သူ ဗလ ေတာင့္ေတာင့္၊ အရပ္ျပတ္ျပတ္ အကိုႀကီးက သူ႔ေဘးမွာ ခ်ထားတဲ့ ဂစ္ထာကို ေကာက္ယူလိုက္တယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ေတြ အပန္းေျဖ ရိပ္သာဘက္ကို ကူးခဲ့ၾကတယ္။

အပန္းေျဖရိပ္သာ ေျမာက္ဘက္ေဘးကေန ဝိဇၨာခန္းမ ေနာက္ဘက္ အေမွာင္ထဲကို တိုးဝင္ၿပီး မာလာေဆာင္ရဲ႕ ေက်ာဘက္ စည္း႐ိုးနားမွာ ခ်ထားတဲ့ ေက်ာင္းခန္းထဲက ထိုင္ခံုတန္းေတြရဲ႕ စားပြဲေတြေပၚ တက္ထိုင္လိုက္ၾကတယ္။

ေနရာက်ေတာ့ အုန္းဆံႀကိဳးထံုး အကိုႀကီးက ဂစ္တာကို စတီးတယ္။ သူ႔ရဲ႕ ရစ္သစ္(မ္)ခတ္သံက ေဝစီသာယာလြန္းလွတယ္။ မုန္႔တန္ခုိးေၾကာင့္ ႏိုးၾကားထက္ျမက္တဲ့ အာ႐ံုနဲ႔ ဟပ္ေနတယ္။ စိုင္းထီးဆိုင္ရဲ႕ နာမည္ေက်ာ္ သီခ်င္းတပုဒ္ကို သူ ဆိုလိုက္ပါတယ္။

အို… ေကာင္းလိုက္တာ… ဆိုတတ္လိုက္တာ… စိုင္းထီးဆိုင္ထက္ေတာင္ ပိုေကာင္းေနသလိုပဲ။ ခံစားခ်က္ အျပည့္နဲ႔၊ ညာသံကို ျမႇင့္ဆိုတဲ့ အပိုဒ္မွာ သူ႔အသံက ဖြယ္မသြားဘူး၊ ေစးေစးပိုင္ပိုင္နဲ႔ လြင္ေနတယ္။

ၿမိဳ႕ထဲကို ျပန္လာၾကေတာ့ အိမ္ေအာက္ထပ္က အကိိုႀကီးက သီခ်င္းဆို သိပ္ေကာင္းတဲ့ အကိုႀကီးရဲ႕ နာမည္ကို ေျပာျပတယ္။

“ခိုင္ထူး”တဲ့။

၂။
အဲဒီ့က ၅ ႏွစ္အၾကာ ၁၉၇၉ ခုႏွစ္…

ဘဝကံအလွွည့္အေျပာင္းေၾကာင့္ ၿမိဳ႕ထဲကေန ကန္ေတာ္ေလး လမ္း ၉၀ ထိပ္၊ ဘန္ဒါကုန္း ၃ လမ္းနဲ႔ လူအို႐ံုလမ္း ေထာင့္က ေျမညီထပ္ တိုက္ခန္းက်ဥ္းေလးမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ သားအမိ ေနၾကတယ္။ ေအာက္ခန္းေလးမို႔ စာအုပ္အငွားဆိုင္ ဖြင့္တယ္။ (ေနာင္အခါမွာ က်ိက်ိတက္ေအာင္ ေအာင္ျမင္တဲ့ စားေသာက္ဆိုင္မ်ားရွင္ ျဖစ္လာေလမယ့္၊ ကေန႔ မရိွရွာေတာ့တဲ့) သူငယ္ခ်င္းက ကက္ဆက္ေခြ အငွားဆိုင္ပါ တြဲဖြင့္တယ္။

ကက္ဆက္ေခြ အငွွားဆိိုင္ဆိုေတာ့ သီခ်င္းေတြကို ေအာ္ႀကီးဟစ္က်ယ္ ဖြင့္တာေပါ့။ သူငယ္ခ်င္းက တရက္မွွာ အဲဒီ့ေန႔ကမွ ထြက္တဲ့ အေခြသစ္တေခြ ဝယ္လာတယ္။ “ခိုင္ထူးနဲ႔ ရီေဇာ္”တို႔ရဲ႕ အေခြ။ ခိုင္ထူးရဲ႕ ပထမဆံုး အေခြ။ ကၽြန္ေတာ့္မ်က္လံုးထဲမွာ အုန္းဆံႀကိဳးထံုး လွလွေလး ေပၚလာတယ္။

သူငယ္ခ်င္းက အဲဒီ့အေခြကို သိပ္ႀကိဳက္ၿပီး အားတိုင္းဖြင့္ေတာ့ အဲဒီ့ထဲက သီခ်င္းေတြကို အလိုလို အလြတ္ ရလာတယ္။ “တရံတခါဆီ”သီခ်င္းရဲ႕ ပထမပိုင္း အေႏွးဆိုထားတဲ့ “ရင္ခုန္သံေတြ တိုးတိတ္သြားၿပီပဲ”ကေန “လမ္းခြဲဖို႔ ရထား႐ိႈက္သံဆြဲ”အထိက အဲဒီ့ ပထမဆံုး အေခြထဲက “တေဗြထဲ”သီခ်င္းပါ။ အဲတုန္းက အဲဒါကို ရီေဇာ္ဆုိခဲ့တာပါ။Phoenix Cover

အဲဒီ့အေခြထဲမွာ ကၽြန္ေတာ္ အစြဲလမ္းဆံုးနဲ႔ လူေျခတိတ္ခ်ိန္မွာ မ်က္ႏွာခ်င္းဆိုင္အိမ္က ေပါက္ေဖာ္မေလးကို ၾကဴရင္း အဆိုျဖစ္ဆံုး သီခ်င္းကေတာ့ “ေနာက္ဆံုး ေတြ႕ဆံုျခင္း”ပါပဲ။ ငိုသံပါႀကီးနဲ႔ အသံကုန္ ဟစ္ဆိုရတာ ဘယ္လို အရသာရိွမွန္းကို မသိဘူး။

၃။
ဒါေတာ့ ခုႏွစ္ မမွတ္မိေတာ့ဘူး။ ေနရာလည္း မသိေတာ့ဘူး။

လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၀ ႏွစ္ေလာက္ ျဖစ္မယ္ ထင္တယ္။ ဆိုင္တဆိုင္မွာ ျဖစ္မယ္ထင္တယ္။ မွတ္မိတာကေတာ့ ညပိုင္းပဲ။ သူ သီခ်င္းလာဆိုတယ္။ အဲဒီ့အခ်ိန္မွာ သူ လွ်မ္းလွ်မ္းမေတာက္ေတာ့ဘူး။ လွ်မ္းလွ်မ္းေတာက္ဖူးသူ အျဖစ္သာ သူ႔ကို သိၾကေတာ့တဲ့ အခ်ိန္။ သူ အဆိုေကာင္းပါေသးတယ္။ ဒါေပမယ့္ ၁၉၇၄ တုန္းကလိုေတာ့ အသံျမင့္ေတြ ဆိုရာမွာ သူ႔လည္ေခ်ာင္းက သိပ္မလိုက္ႏိုင္ေတာ့ဘူး။

သူ႔အလွည့္ၿပီးလို႔ စင္ေပၚက ဆင္းလာေတာ့ ဘယ္လိုက ဘယ္လိုျဖစ္တယ္ မသိဘူး၊ သူနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္ စကားေျပာျဖစ္သြားတယ္။ သူ ကၽြန္ေတာ့္ကို မသိပါဘူး။ သို႔ေသာ္ ေအာင္ျမင္တဲ့ အႏုပညာရွင္ပီပီ ပရိသတ္ကို ေခ်ခ်ငံငံ လိႈက္လိႈက္လွဲလွဲပဲဲ သူ ျပန္ေျပာပါတယ္။

လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ ၃၀ ေလာက္က ညတညကို ကၽြန္ေတာ္ ျပန္အစေဖာ္တယ္။ သူ႔လက္ရာ အုန္းဆံႀကိဳးေလး မီးၿမိႇဳက္လိုက္ရတာ ႏွေမ်ာတဲ့အေၾကာင္း ျပန္ေျပာျပေတာ့ သူရယ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ “တေခါက္ေလာက္ ဆံုၿပီး မုန္႔စားၾကရေအာင္ေလ…”လို႔ သူ ေျပာပါတယ္။

အဲဒါ သူနဲ႔ “ေနာက္ဆံုး ေတြ႕ဆံုျခင္း”ပါပဲ။

၀။
ျပန္မယ္ မၾကာခင္… အခါ ကုန္လြန္ရင္… သာယာခဲ့တဲ့ ဒို႔အသံေလး… က်န္ေနရင္ကြယ္… ရင္နာေနမွာ စိုးရိမ္ရတယ္…

စီးဆင္းရင္းနဲ႔ ခမ္းေျခာက္ခဲ့ရတယ္… အေနာက္စူးစူးက ထြက္ရိွခဲ့တဲ့ လရဲ႕ အရိပ္ေအာက္ဝယ္… ေနရာ ေနရင္း သြားဖို႔ေတာ္ၿပီ… မွီတြယ္အရိပ္ကေလး ေမွးစက္ က်န္ကာေန…

ေနာက္ ဆံုး ေတြ႕ ဆံု ျခင္း…

(ကိုးကား သီခ်င္း နားဆင္လိုပါရင္…)
https://soundcloud.com/derricmaw/jslemxu7yod4

အားလံုး ေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ…

အတၱေက်ာ္
ရန္ကုန္ – ၀၈၀၈၁၇ (၀၈း၀၀)

Permission to Cry

14 November 2016

ငိုခြင့္

ထမင္းစားခန္းထဲက စားပြဲမွာ တစ္ေယာက္တည္း ထိုင္ေနမိတယ္။ တစ္အိမ္လံုး မည္းေမွာင္ေနၿပီး ကၽြန္ေတာ္ထိုင္ေနရာ ထမင္းစားပြဲေလးမွာပဲ မီးေရာင္ေလးက ကြက္ကြက္ေလး လင္းေနတယ္။ မ်က္ရည္ေတြနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္ ထိုင္ေနတာပါ။

img_1445ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ ကေလးႏွစ္ေယာက္စလံုးကို ေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ သိပ္ႏိုင္ခဲ့ပါၿပီ။ သူမ်ားေတြနဲ႔ယွဥ္ရင္ အင္မတန္႔ကို ႏုနယ္လွေသးတဲ့ မိဘတစ္ပါးတည္းနဲ႔ ျဖတ္သန္းရတဲ့ မိသားစုဘဝမွာ ကၽြန္ေတာ္ပဲ အေဖ၊ ကၽြန္ေတာ္ပဲ မေအ လုပ္ေနရပါတယ္။ ေအာ္လိုက္ဟစ္လိုက္ၾက၊ ေတာက္တက္ ေတာက္တက္နဲ႔ ေျပးလိုက္ၾက၊ ေဆာ့လိုက္ၾကလုပ္ေနၾကတဲ့ ကေလး ႏွစ္ေယာက္ကို မရအရ ေရခ်ိဳးေပးရတယ္။ ၿပီးတဲ့ေနာက္ အေတာ္ေလး ဂဏွာၿငိမ္သြားၾကတဲ့အခါမွာ ႏွစ္ေယာက္စလံုးကို အိပ္ရာထဲ ဝင္ခိုင္း၊ တစ္ေယာက္ကို ငါးမိနစ္စီ ဖင္ပုတ္ၿပီး သိပ္ေပးမယ္လို႔ သတ္မွတ္ၿပီး သူတို႔ တင္ပါးေလးေတြကို အသာအယာပုတ္ရင္း သိပ္။ အဲဒီ့ေနာက္ ဂစ္တာကိုယူ၊ ကေလးေတြ အိပ္ခါနီးတိုင္း ဆိုျပေနက် သီခ်င္းေလးေတြကို ဆိုေပး။ ကေလးႏွစ္ေယာက္စလံုး သိပ္ႀကိဳက္ၾကတဲ့ ပိေတာက္ရိပ္ဝယ္သီခ်င္းနဲ႔ အနားသတ္လို႔ အဲဒီ့ သီခ်င္းကိုပဲ သူတို႔ အိပ္ေပ်ာ္တဲ့အထိ အထပ္ထပ္ဆိုေပးလိုက္ရပါေသးတယ္။

မၾကာေသးခင္ကမွ အိမ္ေထာင္ဖက္နဲ႔ ကြာရွင္းျပတ္စဲလိုက္ၿပီး ကေလးႏွစ္ေယာက္ရဲ႕ တာဝန္ကိုလည္း အျပည့္အဝယူထားသူ ေယာက်ာ္းသားတစ္ေယာက္အေနနဲ႔ ကြ်န္ေတာ္ဟာ သည္ကေလးႏွစ္ေယာက္ကို ကၽြန္ေတာ့္ ကိုယ္စြမ္း ဉာဏ္စြမ္းရွိသမွ် အဆင္အေျပဆံုး၊ အတည္ၿငိမ္ဆံုး မိသားစုဘဝေလးကို ေပးႏိုင္ေအာင္ေပးဖို႔ စိတ္ကူးထားပါတယ္။ ကေလးေတြေရွ႕မွာ ကြ်န္ေတာ့္မ်က္ႏွာကို အျမဲျပံဳးရႊင္ေနေအာင္လည္း ထားတယ္။ သူတို႔လုပ္သမွ် ကိုင္သမွ်ကို ဂ႐ုစိုက္တဲ့ေနရာမွာလည္း အရင္က သူတို႔မေအနဲ႔ အတူရွိစဥ္က ရခဲ့တဲ့ ေႏြးေထြးမႈမ်ိဳး ရေနေအာင္လည္း ကၽြန္ေတာ္ ႀကိဳးစားတယ္။ ေစာေစာ ကလို ညတိုင္ သိပ္တာကေတာ့ ျခြင္းခ်က္ေပါ့။ ဖင္ပုတ္ေပးတာ၊ သီခ်င္း ဆိုေပးတာေတြအားလံုးက အရင္လည္း ကၽြန္ေတာ္ပဲ လုပ္ေနက်ပါ။ တစ္ခုပါပဲ၊ အရင္တုန္းကေတာ့ ဒါေတြ အားလံုးကို ကၽြန္ေတာ္လုပ္တာ မွန္ေပမယ့္ သူတို႔မေအကေတာ့ အနားမွာ ရွိေနခဲ့ေလသေပါ့။ အခုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ တစ္ေယာက္တည္း။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္၊ တစ္ညေတာ့ ေအာင္ျမင္သြားျပန္ၿပီေပါ့ ေလ။

ကေလးေတြ အိပ္ေပ်ာ္သြားတဲ့အခါ ဂစ္တာကို ပိုက္ၿပီး ထိုင္ရာကေန ျဖည္းျဖည္းေလး၊ ေဖာ့ေဖာ့ေလး၊ အသံမျမည္ေအာင္ ထလိုက္ပါတယ္။ အသံ ျမည္သြားလို႔ သူတို႔မ်ား မေတာ္တဆ ျပန္ႏိုးလာမယ္ဆိုရင္ သီခ်င္းေတြ မဆံုးေအာင္ ျပန္ဆို၊ ပံုေတြ မနားတမ္း ျပန္ေျပာရေလဦးမယ့္အေရးကို ႀကိဳ ျမင္မိလို႔ပါ။ အသံမျမည္ေအာင္ ထၿပီး သူတို႔အခန္းထဲက ေျခဖ်ား ေထာက္လို႔ အသံမျမည္ေအာင္ အသာထြက္ခဲ့ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ အခန္းတံခါးကို အသံမျမည္ေအာင္ပိတ္ၿပီး ေအာက္ထပ္ကို ဆင္းလာခဲ့တယ္။

ထမင္းစားပြဲမွာ ေျခပစ္လက္ပစ္ထိုင္ခ်လိုက္မိရင္းက ေတြးမိသြားတာ တစ္ခုရွိတယ္။ ညေန အလုပ္က ျပန္လာကတည္းက ကၽြန္ေတာ့္မွာ အခုမွ ထိုင္ရတာပါကလားဆိုတာကိုပါ။ အလုပ္က ျပန္ေရာက္လာေတာ့ ထမင္း ဟင္း ခ်က္ရတယ္၊ ၿပီးေတာ့ ကေလးေတြစားဖို႔ ျပင္ဆင္ေပးၿပီး စားျဖစ္ေအာင္လည္း ေစာင့္ေကၽြးရတယ္။ ၿပီးေတာ့ သူတို႔ႏွစ္ေယာက္ ေမးသမွ် ေမးခြန္းေပါင္းစံုကို ေျဖရင္းနဲ႔ ပန္းကန္ေတြ ေဆးရတယ္။ ၿပီးေတာ့ သမီးႀကီးရဲ႕ ဒုတိယတန္းအိမ္စာေတြကို ကူလုပ္ေပးရတယ္။ သားငယ္ေလးဆြဲထားတဲ့ ပံုေတြကို ခ်ီးမြမ္းေပးရတယ္။ သစ္သားတံုးေလးေတြနဲ႔ သူေဆာက္ထားတဲ့ အိမ္ကိုလည္း ဟား… တယ္လွပါလားလို႔ ေျပာေပးရတယ္။ ၿပီးေတာ့ ေရမိုးခ်ိဳးေပးရ၊ ပံုေျပာျပရ၊ ဖင္ပုတ္ေပးရ၊ သီခ်င္းဆိုေပးရနဲ႔ အခုေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ ကၽြန္ေတာ့္ဘာသာ ကၽြန္ေတာ္တစ္ေယာက္တည္း နားနားေနေန ေနႏိုင္တဲ့ အခ်ိန္တိုေလးတစ္ခု ရလာခဲ့ပါၿပီ။ တစ္အိမ္လံုး တိတ္ဆိတ္ေနတာကိုက ေလာေလာဆယ္အတြက္ေတာ့ စိတ္သက္သာစရာ ေကာင္းေနပါ တယ္။

အဲဒီ့ေနာက္မွာေတာ့ ကၽြန္ေတာ့္ကို အရာရာက ဖိစီးလို႔ လာျပန္တယ္။ စိတ္ပင္ပန္းမႈ၊ တာဝန္ႀကီးေလးတာ၊ ကၽြန္ေတာ္ ရွင္းႏိုင္၊ မရွင္းႏိုင္ သိပ္ မေသခ်ာလွေသးတဲ့ သည္တစ္လစာ ကုန္က်စရိတ္အေထြေထြ…။ အိမ္တစ္အိမ္မွာက အေသးစိတ္ေျပာရင္ လုပ္စရာေတြ၊ လိုအပ္တာေတြက အမ်ားႀကီး။ သိပ္မၾကာေသးခင္တုန္းကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ဟာ အိမ္ေထာင္သည္ တစ္ေယာက္ျဖစ္ေနေလေတာ့ သည္တာဝန္ေတြ၊ သည္စရိတ္စကေတြ၊ သည္ ေၾကာင့္ၾကမႈေတြကို မွ်ေဝခံစားေပးမယ့္ အေဖာ္တစ္ေယာက္ အနားမွာရွိေနခဲ့ဖူးပါတယ္။

အခုေတာ့ အထီးက်န္။ ကၽြန္ေတာ္ဟာ ဘာမွ မရွိ၊ သက္ရွိသတၱဝါ မရွိတဲ့ အထီးက်န္ပင္လယ္ႀကီးရဲ႕ ေအာက္မွာ နစ္ေနသလို ခံစားရတယ္။ သည္အေတြးေတြ၊ သည္ခံစားခ်က္ေတြဟာ ကၽြန္ေတာ္မဖိတ္ေခၚပါဘဲ ကၽြန္ေတာ့္ရင္ထဲကို အံုနဲ႔က်င္းနဲ႔ ခ်င္းနင္းဝင္ေရာက္လာၿပီး ကြ်န္ေတာ့္ကို ဖိစီးေနပါေတာ့တယ္။ တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ သည္ခံစားခ်က္ေတြ၊ သည္အေတြးေတြက ရင္မဆန္႔ေအာင္ လွ်ံတက္လို႔လာပါေတာ့တယ္။ သည္အခါမွာေတာ့ ကြ်န္ေတာ္ဟာ ဘယ္လိုမွ မေမွ်ာ္လင့္ထားမိဘဲ တသိမ့္သိမ့္႐ိႈက္လိုက္မိပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ေလ… ထမင္းစားပြဲမွာ ထိုင္ရင္းနဲ႔ အသံမထြက္ဘဲ ႐ိႈက္ငိုေနမိရပါတယ္။

အဲဒီ့အခ်ိန္မွာ လက္ကေလးႏွစ္ဖက္က ကၽြန္ေတာ့္ကို ဖက္လိုက္ၿပီး မ်က္ႏွာေသးေသးေလးတစ္ခုကလည္း ကြ်န္ေတာ့္ကို စူးစူးစမ္းစမ္းၾကည့္လာပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ ငါးႏွစ္အရြယ္သားကေလးရဲ႕ စာနာစိတ္နဲ႔ၾကည့္ေနတဲ့ မ်က္ႏွာႏုႏုေလးပါ။
ကြ်န္ေတာ္ငိုေနတာကို သားေလးျမင္သြားတဲ့အတြက္ ကၽြန္ေတာ္ ႐ိႈးတိုး ရွန္႔တန္႔ျဖစ္သြားတယ္။ ရွက္သလိုလိုလည္း ရွိသြားရပါတယ္။ “ေဆာရီးပါ သားရယ္။ သား မအိပ္ေသးမွန္း ေဖေဖ မသိလို႔ပါကြာ”လို႔ ကြ်န္ေတာ္ ေျပာလိုက္မိတယ္။ ဘာ့ေၾကာင့္လဲေတာ့မသိဘူး၊ လူအေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ငိုမိသြားရင္ အနားက လူကို ေတာင္းပန္တတ္ၾကတာခ်ည္းပါပဲ။ ကၽြန္ေတာ္လည္း လူသားတစ္ေယာက္ျဖစ္တဲ့အားေလ်ာ္စြာ အနား ေရာက္လာတဲ့ သားငယ္ကို ေတာင္းပန္ေနမိရပါတယ္။

“ေဖေဖ ငိုတာမဟုတ္ပါဘူး သားရယ္ ေနာ္။ ေဆာရီးကြာ၊ ကေန႔ည ေဖေဖ့စိတ္ထဲမွာ နည္းနည္း ဝမ္းနည္းသလို ျဖစ္သြားလို႔ပါသားရယ္”လို႔လည္း ဆက္ေျပာမိတယ္။

“ရပါတယ္ ေဖေဖရဲ႕။ ငိုတာ ဘာမွ မျဖစ္ပါဘူး။ ေဖေဖလည္း လူပဲဟာကို…”

သားရဲ႕စကားေၾကာင့္ ကြ်န္ေတာ့္မွာ ေျပာမျပတတ္ေအာင္ကို စိတ္ခ်မ္းသာသြားပါတယ္။ သည္ကေလးေပါက္စေလး၊ ဘာမွ မသိေသးတဲ့ ကေလးေပါက္စေလးမွာ ဆင္ျခင္တံုတရားေလးက အျပည့္ရွိေနၿပီးေတာ့ သူကေလးက ဖေအကို ငိုခြင့္ေပးေနပါကလား။ သူေျပာခ်င္ကာကို ကၽြန္ေတာ္ နားလည္လိုက္သလိုပဲ။ ကၽြန္ေတာ့္အေနနဲ႔ တစ္ခ်ိန္လံုး တင္းေနဖို႔၊ ေတာင့္ထားဖို႔ မလိုဘူး၊ တစ္ခါတေလေတာ့လည္း ကြ်န္ေတာ္အားငယ္ႏိုင္တယ္၊ ကၽြန္ေတာ့္ခံစားခ်က္ေတြကို ဖြင့္အန္ႏိုင္တယ္ဆိုတဲ့စကားကို သူ ေျပာတတ္သလို ႐ိုး႐ိုးေလး ေျပာလိုက္တာပါ။

သားေလးက ကၽြန္ေတာ့္ ေပါင္ေပၚကို တက္လာၿပီး ကၽြန္ေတာ္တို႔ သားအဖ ႏွစ္ေယာက္ တစ္ေယာက္ကိုတစ္ေယာက္ ဖက္ထားရင္း စကားေတြ ေျပာျဖစ္ေနၾကပါေသးတယ္။ ခဏေနေတာ့မွ သားငယ္ကို သူ႔အိပ္ရာထဲ ျပန္ပို႔ၿပီး ျပန္သိပ္လိုက္ပါတယ္။

သားေလးအိပ္ေပ်ာ္သြားၿပီးတဲ့ေနာက္ ကၽြန္ေတာ္လည္း အိပ္ရာဝင္လိုက္ပါတယ္။ သည္ညအဖို႔ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ အိပ္ေပ်ာ္ဖို႔ သိပ္မခဲယဥ္းလွဘူး ဆိုတာကိုလည္း ေတြးလိုက္မိရပါေတာ့တယ္။

က်းဇူးပါပဲ သားငယ္ရယ္…

Hanoch McCarty ေရးတဲ့ Permission to Cry ကို ျပန္ဆိုတင္ဆက္လိုက္တာပါ။

ဘာျဖစ္လို႔မွန္းေတာ့ မသိဘူး။ ဒါေလးကို ဖတ္မိၿပီး စာဖတ္သူမ်ားကို ျပန္မွ်ခ်င္တဲ့စိတ္က အလိုလိုေပါက္လာလို႔ပါ။
ကၽြန္ေတာ္ကိုယ္တိုင္ကလည္း ပုထုဇဥ္လူသား ေယာက်ာ္းတစ္ေယာက္ ျဖစ္ေနလို႔ ထင္ပါရဲ႕၊ သည္စာေလးကို ဖတ္ၿပီး ေထာက္ထား စာနာေနမိရပါတယ္။ အမွန္ေတာ့ ေယာက်ာ္းတစ္ေယာက္က သူ႔ခံစားခ်က္ကို အဲသလို အိပ္သြန္ဖာေမွာက္ ဖြင့္အန္ထားတာမ်ိဳး အင္မတန္ ေတြ႕ရခဲတယ္။

ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေယာက်ာ္းေတြမွာက ငယ္ငယ္ကတည္းက ထိမိ၊ ခိုက္မိ ရင္ေတာင္ “ေဟ့ေကာင္ မငိုနဲ႔၊ မင္း ေယာက်ာ္းမဟုတ္ဘူးလား”ဆိုတာႀကီးနဲ႔ တစ္ခ်ိန္လံုး နပန္းသတ္လာခဲ့ရေလေတာ့ ငိုျခင္းဟာ ကၽြန္ေတာ္တို႔နဲ႔ လားလားမွ် မသက္ဆိုင္တဲ့ အရာတစ္ခုလို ျဖစ္ေနတယ္။ ႀကီးလာလို႔ ေလာကဓံအေထြေထြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ရတဲ့အခါေတြမွာေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ေတြ လည္း ဘာသားနဲ႔မွ ထူးၿပီး ထုမထားတဲ့ လူသားစစ္စစ္ေတြသာမို႔ အားငယ္တာေတြ၊ ေပ်ာ့ညံ့တာေတြက မလြဲမေသြ ရွိေနပါတယ္။

သို႔ပါေသာ္လည္း ငယ္ငယ္ကတည္းက ပံုသြင္းခံထားရတဲ့ ေယာက်ာ္း ဆိုတာ မငိုရဘူးဆိုတဲ့ တရားေသ ကန္႔သတ္ခ်က္တစ္ခုေၾကာင့္ အံႀကိတ္ရလြန္းလို႔ အံသြားေတြလည္း နဲ႔ခ်င္ခ်င္၊ ေအာက္ႏႈတ္ခမ္းလည္း ျပတ္လု ျပတ္ခင္။ မာန္တင္းရလြန္းလို႔လည္း ရင္ပတ္ႀကီးကလည္း ေအာင့္ေတာင့္ေတာင့္၊ နာတာတာ။

သည္အခါမွာ သည္စာေလးကို ဖတ္လိုက္ရေတာ့ တစ္မ်ိဳးျဖစ္သြားသလိုပဲ။

တစ္ဆက္တည္းမွာ စဥ္းစားမိရတာတစ္ခုက ဘယ္ႏိုင္ငံ၊ ဘယ္လူမ်ိဳး မွာျဖစ္ျဖစ္၊ ေယဘုယ်ေျပာရင္ ေယာက်ာ္းေတြက မိန္းမေတြေလာက္ အသက္ မရွည္တာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ အဲသလိုျဖစ္ေနတာဟာ အထက္မွာ ကြ်န္ေတာ္ ေျပာခဲ့သလို ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေယာက်ာ္းသားေတြက ကိုယ့္ခံစားခ်က္ကို မဖြင့္တတ္၊ မအန္တတ္ၾကဘဲ ရင္ဘတ္ထဲမွာပဲ အတင္း ဖိသိပ္ သိမ္းဆည္းထားၾက၊ အံႀကိတ္ၿပီး တင္းခံ၊ ေအာင့္ခံထားၾကတာေတြမ်ား တရားလြန္ေနလို႔လားဆိုတာ အေတာ္ စဥ္းစားစရာ ေကာင္းလွပါတယ္။

စာဖတ္သူဟာ အမ်ိဳးသမီးတစ္ေယာက္ျဖစ္ေနရင္ ခင္ဗ်ားကို ကံ ေကာင္းလိုက္တာဗ်ာလို႔ ေျပာၿပီး နည္းနည္းေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ မနာလို ျဖစ္ေနမိပါလိမ့္မယ္။

စာဖတ္သူဟာ အမ်ိဳးသားတစ္ေယာက္ျဖစ္ေနတယ္ဆိုရင္ေတာ့ လိုအပ္ရင္ ကြ်န္ေတာ္တို႔လည္း ငိုသင့္တဲ့အခါ ငိုလိုက္ၾကရေအာင္ဗ်ာလို႔ အေဖာ္စပ္မိ သြားမလားပဲ။

ကိုင္း… အေဆြ စာဖတ္သူလူႀကီးမင္းမ်ားေရာ ဘယ္လိုမ်ား သေဘာရၾကပါသလဲခင္ဗ်ာ…

အားလံုးေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ

အတၱေက်ာ္

၂၀၀၅ ခုႏွစ္ ဇန္နဝါရီလမွွာ လက္တြဲေဖာ္စာအုပ္တိုက္က ပထမအႀကိမ္ ထုတ္ေဝခဲ့တဲ့ ဘယ္ဆီကိုမ်ား ဒုန္းစိုင္းသြားေန (ေမာဟေျပ ပံုတိုပတ္စမ်ား – ၃) ထဲက စာတစ္ပုဒ္ပါ။

In Loving Memory of Maung Thara

2 March 2016

ဘ၀တေကြ႕ ခဏေတြ႕လိုက္သူ (…)

(၁)

ဆရာ ေမာင္သာရလုိ႔ စဥ္းစားလိုက္တာနဲ႔ ေခါင္းထဲကို အရင္ဆံုးေပၚလာတာက သူ႔ကို ကၽြန္ေတာ့္ကားေပၚ တင္ၿပီး တညလံုး ရန္ကုန္ၿမိဳ႕လယ္ အႏွံ႔ ပတ္ေမာင္းေနခဲ့ရတဲ့ အျဖစ္ပါပဲ။

အဲတုန္းက ဘာျဖစ္လို႔ အဲလို ျဖစ္မွန္းေတာ့ ေသခ်ာ မမွတ္မိေတာ့ဘူးခင္ဗ်။ မွတ္မိတာ အဲတုန္းက ေရႊတိဂံု တေပါင္းပြဲေတာ္ က်င္းပေနခ်ိန္ ျဖစ္ေနခဲ့တာပါပဲ။

IMG_5151ဆရာ ေမာင္သာရက ကၽြန္ေတာ့္ ကားဂိတ္ကို ေရာက္လာတာပဲ ထင္ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ ကၽြန္ေတာ့္ကို ေခၚတယ္။ ၿပီးေတာ့ သူ႔မွာ သည္ေန႔ည အိပ္စရာ ေနရာ မရိွတဲ့အေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။ အဲေတာ့ ကၽြန္ေတာ္က ကၽြန္ေတာ့္အိမ္ကို ေခၚသြားတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ဆိုတဲ့ ေကာင္က အဲသလို မသိသားဆိုးရြားတဲ့ ေကာင္။ အိမ္ေရာက္လို႔ အေမ့ကို အက်ိဳးအေၾကာင္း ေျပာျပေတာ့ အေမက ဘယ္ျဖစ္မတံုးတဲ့။ သူနဲ႔ ငါနဲ႔က အရြယ္ခ်င္း မတိမ္းမယိမ္းဟာကို သူ႔ကို အိမ္မွာ ေခၚသိပ္လို႔ ျဖစ္မလားလို႔ ဆိုပါေလေရာလား။

အဲေတာ့မွ ကၽြန္ေတာ္လည္း ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ မဆင္ျခင္တတ္ပံုကို ျပန္ျမင္မိရင္း ဆရာ့ကို အသာ လက္ကုပ္ၿပီး ျပန္ေခၚ၊ ကားေပၚတင္၊ တညလံုး ဟိုနား ေမာင္းလိုက္ သည္နားေမာင္းလိုက္နဲ႔ ပတ္ေမာင္းေနခဲ့ရတာေပါ့ဗ်ာ။ ေတာ္ေသးတယ္၊ အဲတုန္းက ဓာတ္ဆီတဂါလံမွ ျမန္မာေငြ ၃ က်ပ္ခြဲနဲ႔ ႀကိဳက္တဲ့ဆိုင္ ၀င္ထည့္လို႔ ရေနေသးတဲ့ ကာလမို႔လို႔သာေပါ့။ မနက္လင္းေတာ့မွ သူ႔ကို တေနရာမွာ ထားခဲ့၊ ကၽြန္ေတာ္ အိမ္ျပန္၊ ေရမိုးခ်ိဳး၊ ကားေမာင္းသမားဘ၀ တေန႔တာ ျပန္စရတာေပ့ါ။

အခ်ိန္က ၁၉၇၀ ျပည့္လြန္ အေႏွာင္းပိုင္းကာလေတြပါပဲ။

(၂)

ဆရာ့ကို စ ေတြ႕ဖူးတာ ၁၉၇၆ ခုႏွွစ္ မိုးကုန္ခါနီးမွာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ အဲတုန္းက ကၽြန္ေတာ္ ပထမႏွစ္ ေက်ာင္းသားပါ။ စာေပဝါသနာရွင္ေပါ့။ သို႔ေပတည့္ သာမန္ ဝါသနာရွင္ေတာ့ မဟုတ္ေတာ့ဘူး။ စာေရးဆရာ ျဖစ္ခ်င္တဲ့ ေရာဂါ ေတာ္ေတာ့္ကို အရင့္အမာနဲ႔ ၀ါသနာရွင္ပါ။

အဲဒီ့အခ်ိန္မွာ ဆရာေမာင္သာရက ေရးသူ ဖတ္သူ ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို ႀကီးမွဴး က်င္းပေနပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ တကၠသိုလ္မေရာက္ခင္ ဆယ္တန္း ေက်ာင္းသား ဘဝေလာက္တုန္းက သိမ္ျဖဴလမ္းနဲ႔ ဒါလဟိုဇီ (မဟာဗႏၶဳလ) လမ္းေထာင့္က ၀ိုင္အမ္စီေအမွာ လုပ္တာ။ အေဖကိုလည္း ေၾကာက္ရ၊ လူကလည္း တကၠသိုလ္ မေရာက္ေသးေတာ့ သြားခ်င္ေပမယ့္ မသြားသာခဲ့ဘူး။

၁၉၇၆ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာမွာေတာ့ အေဖ ေပ်ာက္သြားတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ဘဝထဲကပါ ရာသက္ပန္ အဆံုးတိုင္ ေပ်ာက္သြားတာပါ။ ကၽြန္ေတာ္လည္း တကၠစီ ဒ႐ိုင္ဘာ ေန႔ခ်င္းညခ်င္း ျဖစ္သြားတယ္။ ဒါလည္း ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ အငွားယာဥ္ေမာင္းသမားအျဖစ္ သိပ္မျမင္မိပါဘူး။ မျမင္ဆို အေမ့ကားကို ေမာင္းေနတာကိုး။

အဲဒီ့အခ်ိန္က အခုလို ကားေတြ မေပါေသးဘူး။ ကားနံပါတ္ အကၡရာ တစ္ခု တက္ဖို႔ ႏွစ္နဲ႔ ခ်ီၿပီး ေစာင့္ရတဲ့ တံခါးပိတ္ထားေသာ ဆိုရွယ္လစ္ေခတ္။ သေဘၤာသား ကားဆိုတာေတြေတာင္ မေပၚေသးဘူး။ နံပါတ္မွ စ် နံပါတ္ေတာင္ မေပၚေသးဘူးမွတ္တယ္။ အဲဒီ့အခ်ိန္မွာ အေမ့ကားက ဇ/၈၀၇၉။ အေဖ ေကာင္းေကာင္း ထိန္းသိမ္း မြမ္းမံထားတာမို႔ ေျပာင္ေျပာင္လက္လက္၊ မွန္လံု ေလးဘီးကား။ ပစ္ကပ္မဟုတ္ဘူး။ ဗွယ္(န္)။

အဲေတာ့ ပထမႏွစ္ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသား ကၽြန္ေတာ္ဟာ ကိုယ့္ကား ကိုယ္ေမာင္းၿပီး ေက်ာင္းတက္တဲ့သူ ျဖစ္ေနေတာ့တာေပါ့။ အဲဒီ့ေခတ္က ဆိုခဲ့တဲ့အတိုင္း ကားမေပါေသးခ်ိန္ဆိုေတာ့ ေက်ာင္းကို ကားယူလာတဲ့သူ ဆိုတာ တစ္ေက်ာင္းလံုး လက္ခ်ိဳးေရလို႔ ရတဲ့အခ်ိန္ပါ။ အဲေတာ့ တကယ္တမ္းမွာ အငွားယာဥ္သမား ကၽြန္ေတာ္ဟာ ကားတစ္စီးနဲ႔ ဖလန္း ဖလန္းထလို႔ ေကာင္းေနေတာ့တာေပါ့။

ေၾကာက္ရမယ့္ အေဖကလည္း မရိွေတာ့၊ အေမဆိုတာက ကၽြန္ေတာ္ ဘာလုပ္လုပ္၊ ရည္စားထားတာကလြဲရင္ အေကာင္းထင္တတ္တဲ့သူ၊ ကၽြန္ေတာ္ကလည္း အေမ့ဆို တစ္စက္မွ မေၾကာက္ဆိုေတာ့ ျဖစ္ခ်င္တိုင္း ျဖစ္မႈရဲ႕ အစလို႔ပဲ ဆိုၾကပါစို႔ရဲ႕။

အဲဒီ့အခ်ိန္မွာ ဆရာေမာင္သာရက သူႀကီးမွဴး က်င္းပတဲ့ ေရးသူ ဖတ္သူေဆြးေႏြးပြဲကို ကန္ေတာ္ႀကီးေစာင္းက ဆရာဝန္မ်ား အသင္းတိုက္မွာ က်င္းပျပန္ပါတယ္။ အဲေတာ့ ကၽြန္ေတာ္လည္း သြားေတာ့တာေပါ့ဗ်ာ။ ဝင္ေၾကးက သံုးက်ပ္လား မသိဘူး ေပးရတယ္။ အဲတုန္းက ကၽြန္ေတာ္နဲ႔အတူ အတန္းေဖာ္ မိန္းကေလး တေယာက္ပါလာပါေသးတယ္။ အခုေတာ့ အဲဒီ့ အတန္းေဖာ္မလည္း ေသရွာပါၿပီ။ ၃-၄ ႏွစ္ေတာင္ ရိွၿပီ ထင္ပါရဲ႕။

ပထမဆံုးေန႔ကို မွတ္မိေနပါေသးတယ္။ ဆရာေဒါင္းႏြယ္ေဆြ ေျပာတဲ့ေန႔ေပါ့။ ဆရာေဒါင္းကို ကၽြန္ေတာ္ ခ်ာတိတ္၊ အသက္ ၂၀ မျပည့္ေသးတဲ့သူက ေတာင္ေတာင္အီအီေတြ ေလွ်ာက္ခ်ဲတယ္။ ဘာေတြလဲေတာ့ မမွတ္မိဘူး။ အဲေတာ့ ဆရာေဒါင္းက ပစ္ကြင္းထဲ ဝင္လာလို႔ေတာ့ ႏွံၿပီစုတ္လည္း ပစ္ရမွာပဲလို႔ အစခ်ီၿပီး ကၽြန္ေတာ့္ကို ျပန္ႏွိပ္ပါတယ္။ ေပ်ာ္စရာႀကီးပါ။ (ဆရာဦးေအာင္သင္းအေၾကာင္း ေရးတုန္းက ဒါ ပါၿပီးပါၿပီ။)

အဲ… ဆရာေဒါင္းေဟာေနတုန္းမွာ မိုးေတြ သဲႀကီးမဲႀကီး ရြာခ်ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ကားရပ္ခဲ့တဲ့ ေနရာက လြဲေနပံုပဲ။ အဲေတာ့ ေဟာေျပာပြဲ တန္းလန္းမွာ တိုက္ပံုအက်ီ ဝတ္ထားတဲ့ လူထြားထြားႀကီး တေယာက္က ကၽြန္ေတာ့္ကို လာေျပာတယ္။ ကားေခါင္ တည့္တည့္ကို မိုးေတြ အလံုးအရင္းနဲ႔ က်ေနတယ္။ ေနရာေရႊ႕လိုက္ ပါလားတဲ့။ ကၽြန္ေတာ္လည္း ထတဲ့ၿပီး ကားသြားေရႊ႕ပါတယ္။

ကၽြန္ေတာ့္ စိတ္ထဲမယ္ အဲလို လာေျပာတဲ့သူကို အရာရိွ ႀကီးႀကီးမာစတာ တေယာက္၊ ဒါမွမဟုတ္ ဆရာ၀န္ အသင္းတိုက္က တာဝန္ရိွသူတေယာက္လို႔ ေအာက္ေမ့လိုက္မိပါတယ္။

ေနာက္ပြဲေတြက်မွ သိလိုက္တာက အဲဒါ ဆရာ ေမာင္သာရတဲ့ ခင္ဗ်။

(၃)

ဆရာ့ဝတၳဳေတြနဲ႔ကေတာ့ အေစာႀကီးကတည္းက ရင္းႏွီးၿပီးသားပါ။ ေျပာင္ေျမာက္တဲ့ အေရးအသား၊ ထူးျခားတဲ့ ေခါင္းစဥ္ေတြေၾကာင့္ ဆရာ့စာေတြက ကၽြန္ေတာ္တို႔ကို ဖမ္းစားႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ သူက သ႐ုုပ္မွန္ ဝတၳဳေတြ ေရးတဲ့သူ။

ဆရာ့ စာတကာအနက္ ကၽြန္ေတာ္ အစြဲဆံုး စာတစ္ပုဒ္ကို ျပပါဆိုရင္ေတာ့ ပရိသတ္ေတာင္ မ်ားမ်ားစားစား မဖတ္ဖူးမယ့္ စာတိုေလး တပုဒ္ကို ထုတ္ျပခ်င္ပါတယ္။

အဲဒါက ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေစ်း ပန္းခ်ီပန္းပုဆိုင္မွာ လုပ္တဲ့ ကာတြန္းျပပြဲ တပြဲမွာ ဆရာေရးသြားတဲ့ ဧည့္သည္ေတာ္ မွတ္တမ္းထဲက စာေလးပါပဲ။

ျပန္ေျပာမယ္ေနာ္… အဲဒီ့ေခတ္က ၁၉၇၀ ျပည့္လြန္အေႏွာင္းပိုင္း၊ ျမန္မာ့ ေဆာက္ရွက္လက္(စ္) လမ္းဇင္ ဖာထီ (ေနးထစ္[ဗွ္]ဆဖီခါသွံ) တန္ခိုးထြားစ အခ်ိန္ပါ။

ဆရာက သည္လို ေရးသြားပါတယ္။

လမ္းက်ဥ္းေလးမွာ ကေလးေတြ ေဘာလံုးကစားေနတာ ျမင္ရေတာ့ သနားမိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္လည္း ျပန္ၿပီး သနားေနရေသးတယ္ေလ… ပါတဲ့ ခင္ဗ်ား။

(၄)

စေနေန႔တိုင္းမွာ ဆရာ ႀကီးမွဴး က်င္းပတဲ့ ေရးသူ ဖတ္သူ ေဆြးေႏြးပြဲေတြကို အပတ္စဥ္ မပ်က္မကြက္ သြားေရာက္ခဲ့တာမို႔ ေနာက္ပိုင္းမွာ ဆရာနဲ႔ ရင္းႏွီးလာခဲ့ပါတယ္။

ဆရာကလည္း ကၽြန္ေတာ့္ကို တကၠသိုလ္ေက်ာင္းသား ငေမ်ာက္ငေခ်ာက္၊ အငွားယာဥ္သမားတပိုင္း၊ စာေပ ဝါသနာအိုးမွန္း သိသြားပါတယ္။

အဲေတာ့လည္း ပ႐ိုက္ဗွိတ္တကၡဆီ အင္မတန္ သံုးတတ္တဲ့ ဆရာက ကၽြန္ေတာ့္ကားကို ခဏ ခဏ ငွားသံုးေတာ့တာေပါ့ခင္ဗ်ာ။

သည္မွာ ထူးျခားခ်က္ကေတာ့ ဆရာဟာ စာေရးဆရာတန္မဲ့နဲ႔ လံုးဝ အရက္မေသာက္တတ္သူပါပဲ။ ေဆးျပင္းလိပ္ကိုေတာ့ တခ်ိန္လံုး ခဲထားတတ္ပါတယ္။ ဆရာေသာက္တာက နဂါးနီတံဆိပ္ ေဆးျပင္းလိပ္ ညိဳညိဳ တုတ္တုတ္ႀကီး ခင္ဗ်။

အဲ… အရက္သာ မေသာက္တယ္၊ အစားေကာင္း အေသာက္ေကာင္းေတာ့ အင္မတန္ သိပါပဲ။ ကၽြန္ေတာ့္ကို သူ စိတ္ကူးေပါက္ရင္ ဆိုင္ေကာင္းေကာင္းကို ေခၚသြားၿပီး ေကၽြးတတ္ပါတယ္။ သူကေတာ့ သိပ္မစားဘူးခင္ဗ်။ သိပ္မစားတာေတာင္ မဟုတ္ဘူး။ လံုးလံုး မစားတာပါ။ သူ႔ရဲ႕ ေသြးတိုး၊ ႏွလံုး၊ ဆီးခ်ိဳ အစရိွတာေတြကို ငဲ့ကြက္ၿပီး အစားအေသာက္ ဆင္ျခင္တယ္လို႔ ေျပာပါတယ္။

မွတ္မွတ္ရရ ေျမပေဒသာကၽြန္း ထိပ္နားဆီက ကီးေတာ္က်န္ (ကန္ေတာ္ႀကီး) စားေသာက္ဆိုင္ကို ဆရာ ေခၚသြားလို႔ ကၽြန္ေတာ္ စ ေရာက္ဖူးတာပါ။ အဲဒီ့ဆိုင္ေလးက ဟင္းေတြ ေကာင္းတယ္ဆိုၿပီး ဆရာက သူမစားဘဲ ကၽြန္ေတာ္ တစ္ေယာက္တည္းကိုပဲ အက်အန မွာေကၽြးခဲ့ဖူးပါတယ္။

ၿပီးေတာ့ ေတာင္ေရာက္ ေျမာက္ေရာက္ စကားေတြေျပာေပါ့။

စကားေတြ ေျပာဆိုလို႔လည္း သိပ္အေကာင္းမမွတ္ေစခ်င္ပါဘူး။ ဆရာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ စိတ္ပ်က္စရာ အေကာင္းဆံုးက သူ႔စကား နားေထာင္ရတဲ့ ဒုကၡပါ။ ေတာ္ေတာ္ဆိုးပါတယ္။ စကားတခြန္းနဲ႔ တခြန္းၾကား တေရး ေကာင္းေကာင္း အိပ္လို႔ရတဲ့အထိ ျခားေနတတ္တာကိုး ခင္ဗ်။ စကားတခြန္းကို သူက အစခ်ီလိုက္တယ္။ နားေထာင္တဲ့ ကၽြန္ေတာ္က စိတ္ဝင္တစားနဲ႔ ေစာင့္ေနတယ္။ စကားဆက္က ထြက္မလာဘူး။ သူ႔မ်က္ႏွာလွမ္းၾကည့္ေတာ့ ေဆးျပင္းလိပ္ႀကီးခဲလို႔ မခိိုးမခန္႔ ျပံဳးခ်င္ျပံဳးေနတတ္ျပန္တယ္။ အဲလိုမ်ိဳး။

(၅)

ဆရာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ေနာက္ထပ္ အမွတ္တရတခုက သူ႔အိမ္ကို ပထမဆံုးအႀကိမ္ ေရာက္ဖူးတာပါပဲ။ ကမၻာေအး ဘုရားလမ္း၊ ၿမိဳ႕ထဲဘက္က သြားရင္ ေရႊေတာင္ၾကားလမ္း (ကေမၻာဇလမ္း) အေက်ာ္မွာ ပလီတလံုး ရိွပါတယ္။ အဲဒီ့ ပလီအေဆာက္အအံု ေဘးက လမ္းၾကားထဲက အိမ္ပါ။

အိမ္က ႏွစ္ထပ္အိမ္ အယ္စတံုႀကီးဗ်။ အဲဒီ့အိမ္ႀကီးကို စ ေရာက္ဖူးပါတယ္။ အိမ္က အိမ္နဲ႔ သိပ္မတူပါဘူး။ မတူဆို အိမ္ႀကီးက ႀကီးသေလာက္ အိမ္ထဲမွာ ပရိေဘာဂ မ်ားမ်ားစားစား မရိွပါဘူး။  မရိွဆို ဆရာက ႏွစ္ခ်ဳပ္နဲ႔ ယာယီ ငွားေနတဲ့ အိမ္ေပကိုး ခင္ဗ်ာ။

အဲဒီ့အိမ္မွာ ဆရာ့ ဒုတိယ ဇနီး မအိကိုလည္း စ ေတြ႕ဖူးပါတယ္။ အဲတုန္းက မအိက တကယ့္ ျဖဴျဖဴေဖြးေဖြး ေရေဆးငါးႀကီးပါပဲ။ အကိုပုရိသတိုင္း သြားရည္တျမားျမားနဲ႔ ႏွစ္ခါမက အခါခါ ျပန္လွည့္ၾကည့္ရမယ့္ အသား အေရနဲ႔ အဆက္အေပါက္ပါ။

ဆရာက ခပ္တည္တည္ပါပဲ။ ဒါ ငါ့မိန္းမဆိုၿပီး တံုးတိတိ မိတ္ဆက္ေပးပါတယ္။

(၆)

ဆရာ့အိမ္ ေနာက္တေနရာက ကန္ေတာ္ေလးမွာပါ။ လမ္းကို ခုထိ မ်က္လံုးထဲ ျမင္ေနေသးေပမယ့္ ဘယ္လမ္းမွန္း မမွတ္မိေတာ့ဘူး။ လမ္း ၁၀၀ ေက်ာ္ထဲမွာပါ။

အဲတုန္းက မအိနဲ႔ ေမြးတဲ့ ကေလးေလးက ၄-၅ ႏွစ္သားပဲ ရိွပါေသးတယ္။ တခါတခါ ဆရာနဲ႔ ပါလာတတ္ပါတယ္။

ေမာင္သိန္းလြင္၏ မစန္းစန္းဝင့္ကိုလည္း ဆရာ့ကို အေၾကာင္းျပဳလို႔႔ တခါေတာ့ ဆံုဖူးတယ္။ ႐ိုး႐ိုးေအးေအး ခပ္ပိန္ပိန္ အမ်ိဳးသမီးႀကီးပါ။

၁၉၇၉ ခုႏွစ္မွာ ကၽြန္ေတာ္ဟာ ကားသမားဘဝက စုေတသြားပါတယ္။ အဲေတာ့လည္း ဆရာနဲ႔ မဆံုျဖစ္ေတာ့ေပဘူးေပါ့။

(၇)

၁၉၈၉ ခုႏွစ္ သႀကၤန္ကာလမွာ ဆရာ့ကို မႏၲေလး လူထုတိုက္မွာ ဆံုပါတယ္။ အဲဒီ့အခ်ိန္က ကၽြန္ေတာ္ဟာ မေဟသီ မဂၢဇင္းမွာ ကေလာင္အမည္ ေပါင္းစံုနဲ႔ တမိုးလံုး ေဖ်ာက္ဆိပ္ လုပ္ခါစ အခ်ိန္ေပါ့။

ဆရာက ကၽြန္ေတာ့္ကို မင္း ျမတ္ခိုင္လိုလို၊ ဝင္းၿငိမ္းလိုလို လုပ္ေနပါလားလို႔ ေျပာလိုက္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ အီသြားပါတယ္။

အဲ… ေရးရင္းနဲ႔မွ သတိရလာတယ္။ ဆရာ ကၽြန္ေတာ့္ကားကို ေခၚေခၚ စီးေနတုန္းက ဆရာနဲ႔အတူ မဂၢဇင္းတိုက္ေတြကို ေရာက္ဖူးခဲ့တာကိုပါ။ အဓိကက အမွတ္ ၁ ဆင္းဒဝစ္လမ္း (နဝေဒးလမ္း မွတ္တာပဲ) က ႐ႈမဝတိုက္ကို ႏွစ္ႀကိမ္၊ သံုးႀကိမ္ ေရာက္ခဲ့ဖူးပါတယ္။

တႀကိမ္မွာေတာ့ စာတည္းခ်ဳပ္ ဆရာေမာင္ေဆြတင့္ရဲ႕ စားပြဲေရွ႕မွာ ထိုင္ေနတဲ့ ျဖဴျဖဴေခ်ာေခ်ာ၊ လူရည္သန္႔၊ ရည္ရည္မြန္မြန္တေယာက္နဲ႔ ဆံုတာလည္း အမွတ္တရပါပဲ။ ေနာက္မွ သိရတာက အဲဒါ ဆရာ ေမာင္လြန္းၾကင္ဆိုတာပါတဲ့။ ဆရာေမာင္လြန္းၾကင္က အလြန္လည္း စာေရးေကာင္းတဲ့သူပါ။ သူ ေခ်ာတာကလည္း ဝင္းဦးလိုကို ဂိုက္ဆိုက္ေကာင္းေကာင္းနဲ႔႔ ေခ်ာတာပါပဲ။

အဲ… တခ်ီသားမွာ မဂၢဇင္းတိုက္က အျပန္ လမ္းမွာ ဆရာ ေမာင္သာရက ကၽြန္ေတာ့္ကို ၾသဝါဒ ေခၽြပါတယ္။

မဂၢဇင္းအယ္ဒီတာေတြနဲ႔ ေပါင္းထားကြ။ သူတို႔ဆီ ဝင္ထြက္။ ၾကံဳတဲ့အခါ လက္ဖက္ရည္ေလး ဘာေလး တိုက္ထား။ ၿပီးေတာ့မွ စာမူေပးေပါ့ကြ။ သည္တိုင္း ပို႔ေနလို႔ကေတာ့ မင့္စာမူ သူတို႔ မ်က္စိေအာက္ ေရာက္လာမွာ မဟုတ္ဘူးတဲ့။

ကၽြန္ေတာ့္ ပင္ကိုစိတ္နဲ႔ ဘယ္လိုမွ မအပ္စပ္တဲ့ ၾသဝါဒပါပဲ။   

(၇)

အဲဒီ့ေနာက္မွာ ဆရာနဲ႔ ေနာက္ဆံုးေတြ႕ခဲ့တာက သိမ္ျဖဴလမ္းက သာရမဂၢဇင္းတိုက္မွာပါ။ စာမူ သြားပို႔ရင္း ေတြ႕တာပါ။ ဆရာက တထိုင္တည္း ဖတ္ၾကည့္ၿပီး မေရြးဘူးလို႔ ေျပာပါတယ္။ အဲဒီ့အခ်ိန္က သူက သာရဆုဆိုၿပီး ဝတၳဳတိုဆု ေပးမယ့္ အစီအစဥ္ကို စတင္လိုက္ခ်ိန္ပါ။ ကၽြန္ေတာ္ ေရးတာက သာရ သာရသာ ရလွ်င္ဆိုၿပီး ေရးလိုက္တာပါ။ သူလို ဝတၳဳတို ဧတဒဂ္ကို ေက်ာ္ၿပီး ေရးႏိုင္မယ့္သူက ရွားတယ္။ အဲေတာ့ သည္ဆုကို သူပဲ ရမွာပါဆိုၿပီး ေနာက္ေတာက္ေတာက္ ေရးလိုက္တဲ့ စာမူျဖစ္ပါတယ္။

စာေရးတာ ေကာင္းပါတယ္ကြ။ ဒါေပမယ့္ ငါ့ ခ်ီးက်ဴးထားတဲ့စာမူကို ငါ့မဂၢဇင္းထဲ ငါက ျပန္ထည့္လို႔ ဘယ္ျဖစ္မတံုး။ ဒါ့ေၾကာင့္ မေရြးတာလို႔လည္း ေျပာပါတယ္။

(၈)

အဲဒီ့ေနာက္မွာေတာ့ ဆရာနဲ႔ လံုးလံုး မေတြ႕ျဖစ္ေတာ့တာ ဆရာ ကြယ္လြန္သြားတဲ့ အထိပါပဲ။

သည္ၾကားထဲမွာ ဆရာ့သတင္း၊ အတင္းေပါင္းစံုေတာ့ စြတ္ကယ္၊ စြတ္ကယ္ ၾကားရတတ္ပါတယ္။ ဆရာ တဖက္ႏိုင္ငံကို ကူးသြားတာ၊ အေမရိကန္ႏိုင္ငံကို ေရာက္သြားတာသာ မက အေမရိကန္ႏိုင္ငံမွာေတာင္ ဆရာ့ ဝသီအတိုင္း က်င့္ၾကံေနထိုင္ပံုမ်ားကို ဟိုက သည္က ၾကားရတယ္။

ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ ဆရာနဲ႔ ၾကားမွာေတာ့ အေတာ္ ရွင္းပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ နာမည္ဆိုးနဲ႔ ေက်ာ္ၾကားတဲ့ ဆရာ့ရဲ႕ ေငြေရး ေၾကးေရး အ႐ႈပ္အေထြးေတြနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္ လြတ္ကင္းပါတယ္။ ဒါေတာင္ ကၽြန္ေတာ့္ဆီမွာ ဆရာ့ လက္ေရးနဲ႔ စာတေစာင္ရိွေနပါေသးတယ္။ ဘယ္နားထားမိမွန္းေတာ့ မသိေတာ့ဘူး။ တေနရာရာမွာေတာ့ မလြဲမသြ ရိွေနဦးမွာပါ။ (အလားတူပါပဲ၊ ေရႊဘုန္းလို႔ ေခၚတဲ့ တာရာမင္းေဝရဲ႕ ဂႏၴဝင္ စာတစ္ေစာင္လည္း သူ လက္ေဆာင္ေပးထားတဲ့ စာအုပ္မွာ ခ်ဳပ္စက္နဲ႔ တြဲခ်ဳပ္ သိမ္းထားပါတယ္။)

(၉)

မေတြ႕တဲ့ၾကားက ဆရာ့ ေနာက္ဆံုးအမွတ္တရကေတာ့ ဆရာ ေရးလိုက္တဲ့စာကို ဆရာဝင္းၿငိမ္း ခ်က္နဲ႔ လက္နဲ႔ ျပန္ခ်ဲထားတဲ့ အေၾကာင္းပါပဲ။

ဆရာက တဖက္ႏိုင္ငံကို ထြက္သြားတာဟာ အဲတုန္းက အစိုးရကပဲ သူ႔ကို ဒုကၡေပးလို႔ တိမ္းေရွာင္သြားရသလိုလို ေရးလိုက္တာပါပဲ။ အဲဒါမဟုတ္မွန္း စာေပနယ္ တနယ္လံုး အသိပါ။ အဲလို ေရးလိုက္ေတာ့ ဆရာဝင္းၿငိမ္းက ၿငိမ္မေနေတာ့ပါဘူး။ ဆရာ့ကို အိတ္ဖြင့္ေပးစာသေဘာမ်ိဳး ေရးၿပီး ခ်ဲေတာ့တာပါ။

ဆရာ့မွာက အဲလိုဟာေလးေတြ ရိွပါတယ္။

(၁၀)

အဲ… တခုက်န္ေသးတယ္ဗ်။ ဆရာနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အမွတ္ရစရာေနာက္တခုက ယာဥ္ေမာင္းလိုင္စင္အနီ (အငွားယာဥ္ ေမာင္းႏွင္ခြင့္လိုင္စင္) ဘယ္ေတာ့မွ မလုပ္ဖို႔ သြန္သင္ခဲ့တာပါပဲ။

ဆရာက သူ အမ်ိဳးသားစာေပဆု ရခဲ့တဲ့ မတ္တတ္ရပ္လို႔ လမ္းမွာငို ဝတၳဳကို ေရးဖို႔အတြက္ အဲတုန္းက ကုန္းလမ္းပို႔ေဆာင္ေရးအဖြဲ႕ (ကလသဖ) ရဲ႕ အငွားယာဥ္ေတြကို ဝင္ေမာင္းခဲ့ပါတယ္။ အဲလို ေမာင္းႏိုင္ဖို႔ အတြက္ သူ႔ယာဥ္ေမာင္းလိုင္စင္ကို အနီ ေျပာင္းခဲ့ပါသတဲ့။

အဲဒါက ေနာက္ပိုင္းမွာ အားနည္းခ်က္ျဖစ္ၿပီး ယာဥ္ထိန္းရဲက လိုင္စင္ေတာင္းလို႔ ထုတ္ေပးတဲ့အခါ အလြန္ အႏိုင္က်င့္ခံရတဲ့ လိုင္စင္ျဖစ္ေနေၾကာင္း ဆရာက ေျပာျပဖူးပါတယ္။

ကၽြန္ေတာ္က အငွားယာဥ္ေမာင္းသမား ဘဝကို မလႊဲသာလို႔သာ ေရာက္ခဲ့တာပါ။ အင္မတန္ ႀကီးက်ယ္တဲ့ ကၽြန္ေတာ့္စိတ္နဲ႔ တစက္ကေလးမွ မကိုက္တာမို႔ တသက္လံုး မလုပ္ဘူးလို႔ စကတည္းက ဆံုးျဖတ္ထားၿပီးသားပါ။ ဒါ့ေၾကာင့္ လိုင္စင္အနီ လုပ္ဖို႔လည္း တခါဖူးမွ စိတ္မကူးဖူးပါဘူး။ ဆရာ မေျပာလည္း လုပ္ျဖစ္မယ့္ အထဲမွွာ မပါပါဘူး။

ဆရာက သည္ေခတ္အထိ ျမန္မာျပည္မွာ မေနေတာ့လို႔ သည္စကား ေျပာတာလည္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္ေတာ့ ဘက္ေပါင္းစံုက ယိုယြင္းပ်က္စီးေနတဲ့ ကၽြႏ္ုပ္တို႔၏ ေရႊႏိုင္ငံႀကီးမွာ ေငြ ၄-၅-၆ ေသာင္းေလာက္ပဲ အကုန္ခံစရာ လိုပါတယ္။ ႏွစ္သက္ရာ ယာဥ္ေမာင္းလိုင္စင္တခု လက္ထဲကို ေရာက္လာႏိုင္တာ ဆရာ မသိႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။ ဟိုုေန႔ကပဲ ႏိုင္ငံျခားသား အာရွသားတစ္ေယာက္က ကုန္လမ္းညႊန္ၾကားမႈ ဦးစီးဌာနက ထုတ္ေပးထားတဲ့ သူ႔ယာဥ္ေမာင္းလိုင္စင္ကို မဲ့ကာ ရြဲ႕ကာနဲ႔ ထုတ္ျပပါတယ္။ က်ပ္ ေျခာက္ေသာင္းေလးပဲ ေပးရတာပါတဲ့။ တရားဝင္လိုင္စင္ေတြကို အခုလို လြယ္လြယ္ကူကူ ဝယ္လို႔ရေနမွေတာ့ စည္းမဲ့ ယာဥ္ေမာင္းေတြ လမ္းေပၚမွာ ေအာတိုက္ေနတာလည္း မဆန္္းပါဘူးလို႔ သူက ေျပာသြားပါတယ္။

(၁၁)

ဆရာေမာင္သာရနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ ႏွစ္ပိုင္း ျမင္ပါတယ္။

လူေမာင္သာရနဲ႔ စာေရးဆရာ ေမာင္သာရပါပဲ။ ဒါ စာေရးဆရာတိုင္းလားေတာ့ မသိဘူးခင္ဗ်။ သို႔ေသာ္ ကၽြန္ေတာ္ ေပါင္းခဲ့ဖူးတဲ့ အကိုႀကီး ေမာင္ဝဏၰကေတာ့ လူေမာင္ဝဏၰနဲ႔ စာေရးဆရာ ဒါ႐ိုက္တာ ေမာင္ဝဏၰတို႔ ၾကားမွာ သိပ္အဟပ္မကြာလွပါဘူး။ ဆရာၿငိမ္းေက်ာ္၊ ဆရာေအာင္သင္း၊ ဆရာေဇာ္ေဇာ္ေအာင္တို႔ကေတာ့ လူနဲ႔ စာေရးဆရာၾကားမွာ တမ်ိဳးမဟုတ္ တမ်ိဳး ကြာၾကပါတယ္။ ဆရာမာန္ျမင့္၊ ဆရာကံခၽြန္တို႔က်ေတာ့ လူနဲ႔ စာနဲ႔ တယ္ ကြာလွတယ္လို႔ မခံစားခဲ့ရပါဘူး။ ကၽြန္ေတာ္လည္း စာနဲ႔ လူနဲ႔ သိပ္ကြာလွမယ္ မထင္ဘူးဗ်။

စာေရးဆရာ ေမာင္သာရကေတာ့ တကယ့္ကို လက္ဖ်ားခါစရာ ေကာင္းေလာက္ေအာင္ကို စာအေရးအသား ေကာင္းလြန္းသူပါ။ ျမန္မာစာ ႏွံ႔ခ်က္ကလည္း ကမ္းကို ကုန္လို႔႔ပါ။ ဆရာ့ရဲ႕ ကိုယ္ေရးအတၳဳပၸတၱိ အေသးစား ျဖစ္တဲ့ ေမာင္သိန္းလြင္၏ မစန္းစန္း၀င့္ပါအတိုင္းဆိုရင္ ဆရာဟာ ငယ္ဘဝတုန္းက ဆရာဝင္းဦးလိုပဲ တကုပ္ကုပ္နဲ႔ စာခ်ည္း နင္းကန္ ဖတ္ေနခဲ့ပံုပါပဲ။ စာဖတ္အား တအားေကာင္းခဲ့တဲ့အျပင္ စကားတတ္တဲ့ မႏၲေလးဝန္းက်င္မွာ ႀကီးျပင္းတဲ့ မႏၲေလးသားလည္း ျဖစ္တာမို႔ ဆရာ့ျမန္မာစာ ေျပာင္ေျမာက္တာလည္း ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။

လူေမာင္သာရကေတာ့ လူပီပီ ဆိုးတာေတြ၊ ေကာင္းတာေတြ၊ လြဲတာေတြ၊ တည့္တာေတြ မလြဲမေသြ ရိွေနမွာပါ။ ကၽြန္ေတာ္က ဆရာနဲ႔ ႏွစ္ကေလး မဆိုစေလာက္သာ အနီးကပ္ေနခဲ့ဖူးတာမို႔ ဆရာ့ စိတ္ရင္းကို အကဲခတ္မိတယ္ဆိုရင္ေတာင္မွ မေျပာပေလာက္တဲ့ ရိပ္မိျခင္းမ်ိဳးသာ ရိွေနပါလိမ့္မယ္။ ဆရာ့တဘ၀လံုးကို ကၽြန္ေတာ္ မသိပါဘူး။ ဆရာ့ ငယ္ဘဝ ေနာက္ခံေတြ၊ စိတ္အနာတရေတြလည္း ကၽြန္ေတာ္ မသိပါဘူး။

(၁၂)

တခုေတာ့ ရိွပါတယ္။

ဆရာေသာ္တာေဆြကို ကၽြန္ေတာ့္တဘဝလံုးမွွာ တႀကိမ္သာ ဆံုဖူးပါတယ္။ ဆရာ မဆံုးခင္ ႏွစ္ႏွစ္ေလာက္ အလိုမွာ ျဖစ္မယ္ ထင္ပါတယ္။ အစအစလို႔ ေခၚတဲ့ အင္းစိန္ အုပ္စုက လုပ္တဲ့ ပြဲတပြဲမွာပါ။ ထံုးစံအတိုင္း ဘာပြဲမွန္း ကၽြန္ေတာ္မမွတ္မိပါဘူး။

အဲဒီ့ပြဲမွာ ဆရာေသာ္တာေဆြ႕ကို ပထမဆံုးအႀကိမ္ လူခ်င္း ေတြ႕ဖူးပါတယ္။ ဆရာ့ကို ျမင္လိုက္တာနဲ႔ ကိုယ့္ ဦးေလးသားခ်င္းလို ခ်စ္ခင္တဲ့ စိတ္က ရင္ထဲမွွာ အလိုလို ေပၚလာခဲ့ပါတယ္။ တကယ့္ ထူးျခားခ်က္ပါပဲ။

အဲဒါ ဆရာေသာ္တာေဆြ႕ရဲ႕ စာေတြေၾကာင့္လို႔ ထင္ပါတယ္။

အဲလို စိတ္မ်ိဳးက ဆရာေဇာ္ေဇာ္ေအာင္၊ ဆရာ မာန္ျမင့္၊ ဆရာ ကံခၽြန္၊ ဆရာ ေမာင္ဝဏၰ၊ ဆရာ မင္းလူတို႔နဲ႔လည္း ျဖစ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ အသက္ရွင္ေနေသးသူမ်ားထဲကဆိုရင္ ဆရာမႀကီး ေဒၚခင္ေဆြဦးနဲ႔ ဆရာမ မစႏၵာတို႔ အေပၚမွာလည္း အဲလို စျမင္ခ်ိန္ကတည္းက ကိုယ့္အေဒၚအမ သားခ်င္းလို ခ်စ္ခင္တဲ့ စိတ္မ်ား ျဖစ္ရပါတယ္။ က်န္တဲ့ တခ်ိဳ႕ ဆရာ၊ ဆရာမေတြနဲ႔က် အဲလို မျဖစ္ဖူးတာဟာလည္း အမွတ္ထင္ထင္ပါ။

ဆရာေမာင္သာရအေပၚမွာေရာ…

ေသခ်ာျပန္စဥ္းစားၾကည့္ေတာ့ ဆရာ့ကိုလည္း ကၽြန္ေတာ္ခ်စ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ ဆရာ ထိေတြ႕ ဆက္ဆံခဲ့တဲ့ သက္တမ္းတိုေလးအတြင္းမွာ ဆရာက ကၽြန္ေတာ့္ကို သူ႔ တူသားတေယာက္လို ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္ ဆက္ဆံခဲ့တာေၾကာင့္ပဲ ထင္ပါတယ္။

ဆရာ့စာေတြထဲမွာ ဆရာက စြာပါတယ္၊ လက္ေပါက္လည္း ကတ္ပါတယ္၊ ခြလည္း က်ပါတယ္။ အျပင္က လူ ေမာင္သာရဆီမွာ ကၽြန္ေတာ္ ျမင္ခဲ့ရသေလာက္က အဲဒီ့စ႐ိုက္ေတြ အတိအက် ရိွေနပါတယ္။

ကၽြန္ေတာ္ ေသခ်ာ ဂန မသိတဲ့ တျခားသူေတြရဲ႕ ဆရာနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ စကားမ်ားကိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ သိပ္ စိတ္မဝင္စားပါဘူး။ သက္ေသခံဥပေဒမွာ အတိအလင္းဆိုထားတာပဲေလ။ တဆင့္ၾကားစကားဟာ သက္ေသခံ မ၀င္ပါဘူး။ အရပ္သံုးစကားနဲ႔ ေျပာရင္ေတာ့ သူမ်ား ေျပာတဲ့ စကားဆိုတာ ရာႏႈန္းျပည့္ ယံုထိုက္တာမ်ိဳးမွ မဟုတ္တာ။

အဲေတာ့လည္း ကၽြန္ေတာ္ ျမင္ဖူးတဲ့ ဆရာေမာင္သာရကို ခ်စ္ခင္တဲ့စိတ္နဲ႔ပဲ သည္စာကို ခ်ေရးလိုက္ပါတယ္။

ႏွေမ်ာတယ္လို႔ေတာ့ မဆိုခ်င္ေတာ့ပါဘူး။ ဘာလို႔ဆို ဆရာမွ စာ မေရးေတာ့တာ ၾကာခဲ့ၿပီ ျဖစ္သလို ၈၅ ႏွစ္ဆိုတဲ့ အသက္ကလည္း ကိုယ္ေတာင္ ေနႏိုင္မယ္လို႔ အိပ္မက္ထဲမွေတာင္ မမက္ရဲႏိုင္တဲ့ မီးစာ  ကုန္ခ်ိန္ ျဖစ္ေနတာကိုး။

အားလံုးေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ

အတၱေက်ာ္

(ရန္ကုန္ ၀၂၀၃၁၆)

 

 

 

 

 

 

 

Regretfully

21 February 2016

ေနာင္တအတိနဲ႔ ေရးတဲ့စာ

သူက ကၽြန္ေတာ့္ထက္ ေလးႏွစ္နီးပါးႀကီးပါတယ္။ အဲေတာ့ သူက တကၠသိုလ္ကို ကၽြန္ေတာ့္ထက္ ေလးႏွစ္ ေစာေရာက္တာေပါ့။ ကၽြန္ေတာ္ တကၠသိုလ္တက္ခ်ိန္မွာ သူ ေက်ာင္းက ထြက္သြားၿပီ ထင္တယ္။ ဒါေပမယ့္ သူ႔ကဗ်ာေတြက ကၽြန္ေတာ္တို႔ တကၠသိုလ္ေရာက္ခ်ိန္အထိ က်န္ရစ္ေနတုန္းပါ။ ကၽြန္ေတာ့္ထက္ႀကီးၿပီး တကၠသိုလ္မွာ ေက်ာင္းေဆြးေဆြး လူေဆြးေဆြး ေနတဲ့ ကဗ်ာဆရာ ရာမ(ဘူမိေဗဒ)ရဲ႕ ေက်းဇူးနဲ႔ သူ႔ကဗ်ာေတြ ဖတ္ရတယ္လို႔ ေျပာရမယ္ ထင္တယ္။

ကိုရာမက ကၽြန္ေတာ္ တကၠသိုလ္မေရာက္ခင္ ဆယ္တန္း ေက်ာင္းသားဘဝမွာကတည္းက လူခ်င္းလည္း မေတြ႕ဖူးဘဲ ကၽြန္ေတာ့္ ကဗ်ာေတြကို သူတို႔ တကၠသိုလ္ေက်ာင္းေတာ္သားေတြ စုထုတ္တဲ့ စာကူးစက္ လက္လွည့္ ကဗ်ာစာအုပ္ထဲမွာ ယူသံုးခဲ့ပါတယ္။ အဲဒါနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တကၠသိုလ္ေရာက္ေတာ့ သူ႔ကို သြားေတြ႕ခဲ့တယ္။ သူနဲ႔ ႏွစ္ႀကိမ္လားပဲ ဆံုလိုက္ရတယ္။ သခင္ကိုယ္ေတာ္မိႈင္း အေရးေတာ္ပံုက ကၽြန္ေတာ္ ပထမႏွစ္ ေက်ာင္းသားဘဝမွာ ေပၚေပါက္လာခဲ့တာမို႔ သူအဖမ္းခံ လိုက္ရၿပီး ေထာင္က်သြားပါေတာ့တယ္။ သူနဲ႔ ဆံုတုန္းမွာ သူက “ေတာေက်ာင္းဘုန္းႀကီး”ရဲ႕ ကဗ်ာေတြ ေကာင္းေၾကာင္း ညႊန္းတာနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္လည္း ဖတ္ၾကည့္ခဲ့ဖူးပါတယ္။

ကၽြန္ေတာ္ မႀကိဳက္ပါဘူး။ အလကၤာေတြ ေဖာင္းေဖာင္းပြပြ သံုးထားတာကလြဲရင္ အႏွစ္အသား မရိွလွဘူးလို႔ ျမင္မိရတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေနာက္ပိုင္းမွာ အဲဒီ့ဆရာရဲ႕ ကဗ်ာေတြကို မဖတ္ျဖစ္ေတာ့ဘူး။

အဲ… အဲဒီ့ “ေတာေက်ာင္းဘုန္းႀကီး”ဆိုတာ ဆရာသာဓုရဲ႕ သားေထြး၊ ဒါ႐ိုက္တာ ေမာင္ဝဏၰနဲ႔ မင္းသား သုေမာင္တို႔ရဲ႕ ညီ ဆိုတာရယ္၊ “မင္းလူ”နာမည္နဲ႔ စာေတြ ေရးစျပဳေနၿပီဆိုတာရယ္ကိုလည္း ကိုရာမဆီက တစ္ဆင့္ သိထားရပါတယ္။

ခက္ေတာ့လည္း ခက္သားလားဗ်။ ပထမဆံုးျမင္လိုက္တဲ့ အျမင္က လူတေယာက္မွာ ကာလေတာင္တာ ရွည္ၾကာတဲ့အထိ စြဲျမဲသြားတတ္တဲ့ သဘာဝက ရိွေပတာကိုး။ သူ ႏုစဥ္အခါက ေရးခဲ့တဲ့ ကဗ်ာေတြအေပၚမွာ မသာယာမိခဲ့တဲ့အတြက္ သူ႔ လံုးခ်င္းေတြ ထြက္လာေတာ့လည္း ဖတ္ကို မဖတ္ျဖစ္ခဲ့ဘူး။

သူ တအားေအာင္ျမင္ပါတယ္။ သူ႔ဝတၳဳေတြလည္း ႐ုပ္ရွင္ေတြ ႐ုိက္၊ အကယ္ဒမီေတြရတဲ့အထိ ေအာင္ျမင္တယ္။ ဒါေပမဲ့ ကၽြန္ေတာ္ တအုပ္မွ မဖတ္ျဖစ္ခဲ့ဘူး။ ပထမဆံုး အျမင္ရဲ႕ ခ်ယ္လွယ္ပံုက အဲလိုသင္းတာ။ ပိုဆိုးတာက သူ႔ဝတၳဳကို ႐ုပ္ရွင္ ႐ိုက္သူက သူ႔အစ္ကိုႀကီး ျဖစ္ေနတာလည္း ပါပါလိမ့္မယ္။ သူေတာ္တာ မဟုတ္ဘူး၊ သူ႔အစ္ကိုႀကီး ေတာ္တာဆိုတဲ့ အစြဲလည္း ဝင္သြား ထင္ပါရဲ႕။

ကၽြန္ေတာ့္ ပထမဆံုး စာမူ ျပင္ပ စာနယ္ဇင္းမွာ စတင္ပံုႏွိပ္ေဖာ္ျပခံရခ်ိန္က ၁၉၈၀ ျဖစ္ေပမယ့္ တကယ့္တကယ္ စာေပနယ္ကို ထဲထဲဝင္ဝင္ စ ေရာက္ခ်ိန္က ၁၉၈၈ ခုႏွစ္မွပါ။ အမ်ားသိေတာ္မူတဲ့အတိုင္း အဲဒီ့အခ်ိန္မွာ သူ႔ရဲ႕ “ဘာေတြ ျဖစ္ကုန္ၾကၿပီလဲ”ဆိုတဲ့ ကဗ်ာက လူထုၾကားမွာ ပ်ံ႕ႏွံ႔သြားခ်ိန္ေပါ့။ ဘယ္သူေရးမွန္း အဲတုန္းက မသိၾကပါဘူး။ ကၽြန္ေတာ္ကေတာ့ ဒါ သူ႔လက္ရာ ျဖစ္ေလာက္တယ္ဆိုတာ မွန္းမိခဲ့တယ္။

အဲဒီ့အခ်ိန္က ကၽြန္ေတာ္ ၿဗိတိသွ် သံ႐ံုး ပရဝုဏ္ေအာက္မွာ အမႈထမ္းေနခ်ိန္၊ ဥေရာပ သမဂၢရဲ႕ ဘာသာျပန္။ အဲေတာ့ အဲဒီ့ကဗ်ာကို တာဝန္အရ ကၽြန္ေတာ္ အၾကမ္းဘာသာျပန္ၿပီး တင္ျပခဲ့ရပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ဘာသာျပန္ကို အဲဒီ့အခ်ိန္က တတိယ အတြင္းဝန္အျဖစ္ အမႈထမ္းေနတဲ့ ၿဗိတိသွ်အမ်ိဳးသမီး၊ ေနာက္ ၁၅ ႏွစ္ေက်ာ္အၾကာမွာ ၿဗိတိသွ် သံအမတ္ႀကီး အျဖစ္နဲ႔ တေက်ာ့ျပန္ ေရာက္လာသူက သေဘာက်သြားၿပီး ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ ျပန္လည္ညိႇႏိႈင္းကာ အေခ်ာသတ္ခဲ့ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ ကေပါက္တိ ကေပါက္ခ်ာ အဂၤလိပ္လို ဘာသာျပန္ခ်က္ကို သူက တကယ့္ အဂၤလိပ္လို ျဖစ္သြားေအာင္ ေခ်ာေပးခဲ့တာလို႔ ဆိုႏိုင္ပါလိမ့္မယ္။

ေနာက္ေတာ့ သူအဖမ္းခံရ၊ သူ အဲဒီ့ကဗ်ာကို ေရးတာမွန္း တျပည္လံုး သိၾကရေပါ့။

သူ႔အစ္ကိုႀကီးနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ သိကၽြမ္းခင္မင္တယ္။ သူ႔ဒုတိယအစ္ကို ဆရာသုေမာင္က ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ အလင္းတန္း ဂ်ာနယ္ပါ “ေက်ာက္ခဲႀကီးမ်ား” ဘာသာျပန္စာမူကို သေဘာက်လို႔ အလင္းတန္း ဂ်ာနယ္မွာပဲ “အတၱေက်ာ္ ခ်ီးမြမ္းခန္း” ဆိုတဲ့ စာတပုဒ္ေရးလိုက္တဲ့အတြက္ ကၽြန္ေတာ္ သြားကန္ေတာ့ရင္း ခင္မင္လာခဲ့တယ္။ သို႔တိုင္ေအာင္ သူနဲ႔က်ေတာ့ လူခ်င္း မသိခဲ့ပါဘူး။ အမွန္အတိုင္း ဝန္ခံရရင္ သူ႔ရဲ႕ ေအာင္ျမင္တဲ့ ဝတၳဳေတြလည္း တပုဒ္ဆို တပုဒ္မွ မဖတ္ဖူးဘူး။

သည္လိုနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္လည္း စာေပနယ္မွာ ေနရာေလးတေနရာ ရလာပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္ လံုးခ်င္းေတြလည္း သူ႔ဟာနဲ႔သူ ေအာင္ျမင္လာပါတယ္။ အဲလို အခ်ိန္က်ေတာ့မွ သူနဲ႔ စေတြ႕ရပါတယ္။ ခုႏွစ္ေတာ့ မမွတ္မိဘူး။ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ ဝန္းက်င္ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ေနရာေတာ့ မွတ္မိတယ္။ ဗုိလ္ခ်ဳပ္လမ္းနဲ႔ လြစၥလမ္း (ဆိပ္ကမ္းသာလမ္း)ေထာင့္က အာရွ ပလာဇာမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အဲတုန္းက Forever က ႐ုပ္သံလိုင္း မေရာက္ေသးဘဲ ebook ထုတ္ေနခ်ိန္ပါ။ ကၽြန္ေတာ့္ စာအုပ္ေတြကိုလည္း Forever က ebook အျဖစ္ ယူထုတ္ခဲ့ပါတယ္။ (ကေန႔ အင္တာနက္ေပၚမွာ ရိွေနတဲ့ ကၽြန္ေတာ့္ စာအုပ္ ebook ေတြ အားလံုးဟာ Forever ရဲ႕ ေက်းဇူးပါပဲ။)

အဲဒါ ဘယ္ႏွႏွစ္ေျမာက္ေတာ့ မမွတ္မိဘူး။ အိုလံပစ္ ပလာဇာမွာ Forever က ebook မိတ္ဆက္ပြဲ လုပ္တယ္။ အဲဒီ့ပြဲကို ဖိတ္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္လည္း ေရာက္သြားပါတယ္။ ပြဲအၿပီးမွာ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ ထိုင္ၾကတယ္။ ဘယ္သူေတြ ပါလဲဆိုတာ လည္း ကၽြန္ေတာ္ မမွတ္မိျပန္ဘူး။

သို႔ေပမယ့္ ကဗ်ာဆရာေအာင္ေဝးက တခ်ီသားမွာ ကၽြန္ေတာ့္ကို ေျပာပါတယ္။

“ခင္ဗ်ား ရသေရးလည္း ေကာင္းရဲ႕သားနဲ႔ဗ်ာ၊ ရသေတြ ေရးစမ္းပါဗ်”တဲ့။

ကၽြန္ေတာ္ ဘာျပန္ေျပာရမွန္း မသိလို႔ ရယ္က်ဲက်ဲ လုပ္ေနတုန္းမွာ ဝိုင္းထဲမွာ ထိုင္ေနတဲ့ တိုက္ပံုနဲ႔ အသားညိဳညိဳ၊ အေကာင္ေသးေသး ဆရာတေယာက္က ဝင္ေျပာပါတယ္။

“သူ အခု ေရးေနတာေတြလဲ ရသေတြပဲေလ”တဲ့။

အဲဒီ့ဆရာကို ကၽြန္ေတာ္ မသိပါဘူး။ လူစုကြဲေတာ့မွ အဲဒါ ဘယ္သူလဲလို႔ အနားကတေယာက္ကို ကပ္ေမးလိုက္မိပါတယ္။

“ဆရာ မင္းလူေလဗ်ာ… ခင္ဗ်ား မသိဘူးလား”

ေသဟဲ့ နႏၵိယေပါ့။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔မ်ား ထူမလိုလိုနဲ႔ အေတာ္ န ပံု ေျပာပါတယ္။

အဲဒီ့ေနာက္မွာေတာ့ သဃၤန္းကၽြန္း သာဓုျခံကို ေရာက္တိုင္း သူတို႔ ညီအစ္ကို ေလးေယာက္နဲ႔ ေတြ႕ရပါတယ္။

အစ္ကိုႀကီး ေမာင္ဝဏၰနဲ႔က ကၽြန္ေတာ္ ဥေရာပ သမဂၢမွာ လုပ္ေနစဥ္ ဥေရာပ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္အတြက္ သြားဖိတ္ၾကားရင္း သိကၽြမ္းခဲ့တာ။ ဆရာသုေမာင္နဲ႔က အထက္မွာ ေျပာခဲ့တဲ့အတိုင္း။ ကို႐ူပက်ေတာ့ တမ်ိဳး။ ကို႐ူပက “ေဒၚေလးေဝ”ရယ္လို႔ ခ်စ္စႏိုးေခၚတဲ့ ကို႐ူပရဲ႕ ဇနီးက ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ တကၠသိုလ္တုန္းက တတန္းတည္း။ သူ႔အိမ္က အဲဒီ့အခ်ိန္က ကၽြန္ေတာ့္ကား ေဘာ္ဒီဆိုင္နဲ႔ ကပ္လ်က္မွာမို႔ ကားေဘာ္ဒီဆိုင္ ေရာက္ရင္ သူတို႔အိမ္ ဝင္လည္၊ ထိုင္ ေလပန္းရင္း ေနခဲ့တာမို႔ ေျပာမနာ ဆိုမနာ ရင္းႏွီးတဲ့ အတန္းေဖာ္သူငယ္ခ်င္းေပါ့။ ဘယ္ေလာက္ရင္းႏွီးလဲဆိုရင္ သူ႔နာမည္ ေဝေဝသက္ကို ကၽြန္ေတာ္က “ေဝသက္… ဝက္ေသ”လို႔ ေခၚတဲ့အထိပါပဲ။

 အဲဒီ့အခ်ိန္မွာ အစ္ကိုႀကီး ကုိဝဏၰက စိတ္က်တဲ့ ေဝဒနာ ခံစားေနရၿပီး ေဆးကုေနခ်ိန္ျဖစ္ေနပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ သတိထားမိလိုက္တာက ေဆးတင္ မဟုတ္ဘဲ စကားေျပာဖို႔ပါ လိုတယ္လို႔ သိလိုက္ပါတယ္။ ဒါနဲ႔ တာဝန္တခုလို ကိုယ့္ဘာသာ သတ္မွတ္ကာ အစ္ကိုႀကီးဆီကို ေန႔စဥ္ ပံုမွန္ သြားၿပီး စကားေတြ ထိုင္ေျပာခဲ့ပါတယ္။ အစ္ကိုႀကီးကလည္း ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ စကားေျပာရတာ ခံတြင္းေတြ႕ပံုပါပဲ။

 သူတို႔ ညီအစ္ကို ေလးေယာက္က တအိမ္နဲ႔ တအိမ္ မေဝးလွေပမယ့္ အကိုႀကီးဆီ အခါ ၂၀ ေလာက္ေရာက္မွ ကို႐ူပတို႔ ေရႊေၾကးစည္ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ကို တေခါက္ေလာက္ ေရာက္ပါတယ္။ ကို႐ူပနဲ႔ ဆရာမင္းလူနဲ႔က အေပၚထပ္ ေအာက္ထပ္ေနၾကတာမို႔ ဆရာမင္းလူနဲ႔လည္း ရံဖန္ရံခါ ဆံုပါတယ္။

 ခက္တာက သူက အခ်ိန္ဇယားနဲ႔ ေနတဲ့သူ။ တညလံုး လံုးဝမအိပ္၊ မိုးလင္းေတာ့မွ အိပ္ၿပီး မြန္းလြဲမွ ထ၊ ညေန ငါးနာရီေလာက္မွ လက္ဖက္ရည္ဆိုင္ ထိုင္။ အဲသလိုဆိုေတာ့ သူနဲ႔ သိပ္မဆံုျဖစ္ဘူး။ ကၽြန္ေတာ့္ စာအုပ္သစ္ ထြက္တဲ့အခါ လက္ေဆာင္ေပးခ်င္ေတာ့မွ တခုတ္တရ ေစာင့္ၿပီး သူ႔ကိုေပးရတာ။

 သူကလည္း သူ႔စာအုပ္ေတြ လက္ေဆာင္ ျပန္ျပန္ေပးပါတယ္။ ဒါေပသည့္ ကၽြန္ေတာ္ ငမိုက္သားက မဖတ္ဘူးဗ်။

 ၅

အစ္ကို ေမာင္ဝဏၰကိုေတာ့ တကယ့္ အစ္ကိုရင္း တေယာက္လိုကို ကၽြန္ေတာ္က အေတာ္ခ်စ္ပါတယ္။ ေလးလည္း ေလးစားတယ္။

အစ္ကိုနဲ႔က ခရီးလည္း မွတ္မွတ္ရရ သံုးခါ အတူသြားဖူးတယ္။ ႏွစ္ခါက စာေပ ေဟာေျပာပြဲေတြ။ ပထမ တစ္ေခါက္က သူရယ္၊ တြတ္ပီဆရာ ေဆြမင္း (ဓႏုျဖဴ)ရယ္နဲ႔ ဓႏုျဖဴကို သြားၾကတာပါ။ ေနာက္တစ္ပြဲက နတၱလင္းမွာ၊ ဆရာ ေမာင္စိန္ဝင္း (ပုတီးကုန္း)နဲ႔ ဆရာ ျမတ္သစ္တို႔လည္း ပါလာခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီ့ႏွစ္ပြဲ ၾကားထဲမွာ ကၽြန္ေတာ့္သမီး ေမၿမိဳ႕မွာ ေက်ာင္းအိပ္ေက်ာင္းစားေနေနတာကို သီတင္းကၽြတ္ ေက်ာင္းပိတ္ရက္မွာ ျပန္ေခၚလာပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ဇနီးေမာင္ႏွံက သမီးကို ျပန္ပို႔မယ္ဆိုေတာ့ အစ္ကိုက သူလည္း လိုက္လို႔ရရင္ လိုက္ခ်င္တယ္ဆိုတာနဲ႔ အစ္ကိုပါ ပါတဲ့ ခရီးစဥ္ပါပဲ။ တကယ့္ အမွတ္တရပါပဲ။ (ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ အကယ္ဒမီမ်ားဆိုၿပီး အလ်ဥ္းသင့္ရင္ ေရးပါဦးမယ္။ ခက္တာက ခပ္တည္တည္နဲ႔သာ ေရးမွာ၊ ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ သိတဲ့ အကယ္ဒမီရွင္ေတြက အစ္ကိုရယ္၊ သူ႔ညီ ဆရာ သုေမာင္ရယ္၊ ေဒၚခ်ိဳျပံဳးရယ္၊ ေဒၚေဆြဇင္ထိုက္ရယ္၊ ဦးေအာင္လြင္ရယ္တို႔ပဲ ရိွတာပါ။)

ဒါ့ေၾကာင့္ သူတို႔ ညီအစ္ကို ေလးေယာက္အနက္မွာ အစ္ကိုႀကီးနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္နဲ႔က အရင္းဆံုးလို႔ ေျပာလို႔ ရပါတယ္။ အစ္ကိုႀကီးရဲ႕ ဘဝတာ ေနာက္ဆံုး ရွစ္ႏွစ္မွာ ကၽြန္ေတာ္ဟာ အစ္ကို႔နံေဘးမွာ တခ်ိန္လံုး ရိွေနခဲ့တယ္။ အဲဒါကို ဆရာမင္းလူက သတိထားမိဟန္ တူပါရဲ႕။

ကၽြန္ေတာ့္ကို သူက ေတာ္ေတာ္ ခ်စ္ခ်စ္ခင္ခင္ ရိွတာကို ခံစားရတယ္။ သူ႔စာကို ကၽြန္ေတာ္မွတ္မွတ္ရရ စဖတ္ဖူးတာကေတာ့ “စာေပ ကယ္ရီေကးခ်ား”ပါပဲ။ စာေပနယ္က သူ ခ်စ္ခင္တဲ့ စာေရးဆရာ၊ ဆရာမေတြကို သူက က်ီစယ္ထားတဲ့ စာေတြေပါ့။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဇနီးေမာင္ႏွံကိုပါ ထည့္ က်ီစယ္ထားတာမို႔ ၾကည္ႏူးရပါတယ္။

ကၽြန္ေတာ့္ရဲ႕ “ေတာသားလည္း ဟုတ္ႏိုင္ေပါင္ ခင္ရယ္”စာအုပ္အတြက္ သူ႔ကို အမွာစာေရးေပးဖို႔ ေျပာတဲ့အခါ သူက အလြယ္တကူ ေရးေပးခဲ့သလို ရသစာေပအတြက္ သူ ကၽြန္ေတာ့္လက္ကို အားထားတဲ့ စကားေတြလည္း ပါလာတာမို႔ ဝမ္းနည္းမိရျပန္တယ္။ သူကသာ အားထားေနတာ၊ ကၽြန္ေတာ္က စာေခ်ာေအာင္ ေရးတတ္တာကလြဲလို႔ ရသဘက္မွာ အျဖစ္ မရိွမွန္း ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ အသိဆံုးမို႔ပါ။ အဓိကကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ အပ်င္းထူတာပါ။ ရသက အားစိုက္ရတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ ေရးခ်င္သလို ေလွ်ာက္ေရးေနတဲ့ စာေတြက အားစိုက္စရာ မလိုဘူး။ အဲေတာ့ အပ်င္းထူၿပီး အလြယ္လမ္း လိုက္ေနတဲ့ ကၽြန္ေတာ္ပါ။ အဲလိုလူကိုမွ သူက ရသအတြက္ အားထားတယ္ဆိုေတာ့ ငိုခ်င္တာေပါ့ဗ်ာ။

အစ္ကိုႀကီး မရိွတဲ့ေနာက္ သူနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္နဲ႔ မလႊဲသာမွပဲ ဆံုျဖစ္တယ္။ က်န္တဲ့အပိုင္းေတြ ထားၿပီး ကၽြန္ေတာ္ သည္စာကို ေရးျဖစ္တဲ့အေၾကာင္း အထိ ေက်ာ္လႊားလိုက္ၾကပါစို႔ရဲ႕။

သူ တိမ္းပါးသြားခဲ့တာ ၃ ႏွစ္ရိွပါၿပီ။ သူမရိွေတာ့မွပဲ သူ႔စာေတြ ဖတ္ျဖစ္တယ္။ ဒါလည္း စိတ္ကူးေပါက္မွ ဖတ္ျဖစ္တာပါ။ ကၽြန္ေတာ့္အလုပ္နဲ႔ ကၽြန္ေတာ္ ဂ်င္ေခ်လည္ေနတာမို႔ သူ႔စာအပါအဝင္ ရသ စာေတြ သိပ္မဖတ္ျဖစ္ေတာ့တာ ၾကာပါေပါ့။

အလုပ္မ်ားတဲ့ ႏိုင္ငံျခားသား တစ္ေယာက္နဲ႔ စကားစပ္မိေတာ့ အဲဒီ့ေမာင္က ကၽြန္ေတာ့္ကို ေမးတယ္။ တႏွစ္ တႏွစ္ကို အဲလို ရသစာအုပ္ ဘယ္ႏွအုပ္ေလာက္ ဖတ္ျဖစ္လဲတဲ့။ ကၽြန္ေတာ္က ဆယ္အုပ္ေလာက္ေတာ့ ဖတ္ျဖစ္ေသးတယ္လို႔ ေျပာတဲ့အခါ သူက ကၽြန္ေတာ့္ကို အားက်လိုက္တာတဲ့။ သူ႔မွာ တႏွစ္ကို ႏွစ္အုပ္၊ သံုးအုပ္ေတာင္မွ အႏိုင္ႏိုင္တဲ့။

သူ႔စကားကို ကိုယ္ခ်င္းစာပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေခတ္မီကမၻာႀကီးက လိုခ်င္တပ္မက္စရာေတြ မ်ားျပား၊ ေငြေနာက္ကို ဟပ္ထိုး ဟပ္ထိုးလိုက္ရင္း ကိုယ့္စိတ္ကိုယ္ အစာေကၽြးဖို႔ ခက္ခဲေနတဲ့ ဘဝေတြကို ဖန္တီးထားတဲ့ ကမၻာႀကီးျဖစ္ေနၿပီေလ။ အမွန္ေတာ့ ရသ ဖတ္တယ္ဆိုတာ စိတ္ကို အစာေကၽြးတာပါ။

ကၽြန္ေတာ့္ဘဝက သူမ်ားထက္ နည္းနည္း ပိုနိပ္တာက အခ်ိန္အားေလးေတြ ရိွေနတတ္တာပါပဲ။ အပ်င္းသာ မႀကီးရင္ စာေရး စာဖတ္ ေတာ္ေတာ္ လုပ္ႏိုင္မယ့္ ဘဝမ်ိဳးမွာ ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္း ေနေနရပါတယ္။ ဒါေပသည့္ ကၽြန္ေတာ္က အပ်င္း အင္မတန္ႀကီးေတာ့ တခါတေလ တေနသာ ကုန္သြားတယ္၊ ဘာမွ မည္မည္ရရ မလုပ္ျဖစ္၊ မဖတ္ျဖစ္၊ မေရးျဖစ္ ေန႔ေတြကလည္း အမ်ားႀကီးပဲ။ အလကားေနရင္း ကြန္ပ်ဴတာေရွ႕ ထိုင္ၿပီး ဟိုဖတ္သည္ဖတ္၊ ေတာင္ေရး ေျမာက္ေရး လုပ္တာေတြေတာ့ ရိွသေပါ့။

ထားပါေတာ့ဗ်ာ။ စကားက လိုရင္းကို မေရာက္ေတာ့ဘူး။

မေန႔ကေတာ့ သူ႔စာတအုပ္ကို မ်က္စိနဲ႔ ခလုတ္တိုက္မိတယ္။ သူ႔ကို လြမ္းလြမ္းရိွတာနဲ႔ အဲဒီ့ စာအုပ္ကေလးကို ေကာက္ကိုင္မိသြားတယ္။

အားပါး…ေကာင္းလိုက္တာ။ ကၽြန္ေတာ့္ရင္ထဲမွာ လိႈက္ခနဲျဖစ္သြားရတဲ့ စာအုပ္။ သူ႔စာအုပ္ေတြ ကၽြန္ေတာ္ အကုန္ မဖတ္ဖူးပါဘူး။ အလြန္ဆံုးမွ ငါးအုပ္၊ ေျခာက္အုပ္ပဲ ရိွပါလိမ့္မယ္။ အကုန္လံုး ဖတ္ၿပီးမွ ေျပာရင္ေတာ့ ပိုေကာင္းမွာေပါ့။ အကုန္မဖတ္ဘဲ ေျပာရင္ ေဒါသမ်ား သင့္ေနမလား မသိဘူး။

ဒါေပမယ့္ ေျပာခ်င္တယ္ဗ်ာ။ အဲဒီ့ စာအုပ္ဟာ မင္းလူရဲ႕ မာစထာဖိ(စ္)၊ အေကာင္းဆံုး လက္ရာပါလို႔။

ဘာစာအုပ္လဲဆိုေတာ့ “ငွက္ကေလး”တဲ့။Bird

ကၽြန္ေတာ့္စိတ္ထဲမွာ သူ႔အေပၚ ပထမဆံုး အျမင္ မေကာင္းခဲ့တာ ေျပာခဲ့ၿပီးပါၿပီ။ ဒါေပသည့္ “စာေပ ကယ္ရီေကးခ်ား”ကို ဖတ္ၿပီးတဲ့အခါ သူ႔ရဲ႕ အာဝဇၨာန္းနဲ႔ ဟာသအျမင္ကို မခ်ီးက်ဴးဘဲ မေနႏိုင္ေအာင္ ျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။

သူကြယ္လြန္ၿပီးမွ ထြက္လာတဲ့ “တစ္ကိုယ္ေတာ္ မဂၢဇင္း”မွာေတာ့ သူ႔ကို အေလးမျပဳဘဲ မေနႏိုင္ေအာင္ ျဖစ္ရတယ္။ သူမွ “စာေရးဆရာ”ဘြဲ႕ကို ခံထိုက္သူလို႔ ျမင္တဲ့အတြက္ “သို႔… ေဒဝတာၿမိဳ႕ေတာ္”ဆိုတဲ့ သူ႔ကို လြမ္းတဲ့ စာအုပ္ထဲမွာ အဲဒီ့အတိုင္း ေရးၿပီး သူ႔ကို လြမ္းခဲ့ဖူးပါတယ္။

ေနာက္ပိုင္း သူ႔စာအုပ္ ႏွစ္အုပ္ကို ဆက္ဖတ္ျဖစ္တယ္။ အခ်စ္ဝတၳဳ ႐ိုး႐ိုးေလးေတြကို ဟာသေလးေႏွာၿပီး လြမ္းေအာင္ ေရးသြားတာေလးေတြမို႔ စြဲစြဲမက္မက္ မျဖစ္ခဲ့ဘူး။ သူ စာေရးေကာင္းတာကိုေတာ့ ဘယ္လိုမွ အသိအမွတ္ မျပဳဘဲ မေနႏိုင္ဘူးေပါ့။

 သူ႔ဝတၳဳတိုေတြကေတာ့ ေျပာစရာ မလိုပါဘူး။ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ သူ႔ကို ဝတၳဳရွည္ထက္ ဝတၳဳတိုေရးတာ ပိုေကာင္းတယ္လို႔ေတာင္ ေအာက္ေမ့ေနခဲ့မိတဲ့အထိပါပဲ။

 ၉

“ငွက္ကေလး”နဲ႔ ေတြ႕ေတာ့မွ တကယ္ ဖ်ားေတာ့တာ။

 ဇာတ္လိုက္က “ကိုယ္”၊ “ခိုင္”က မင္းသမီးလိုလိုနဲ႔ ဇာတ္ပို႔။ တကယ့္ ဇာတ္လိုက္က အေဖနဲ႔အေမ။

 မဖတ္ရေသးသူေတြ ဖတ္ရတာ အရသာမပ်က္ေအာင္ ဇာတ္ေၾကာင္းကို ကၽြန္ေတာ္ မေျပာေတာ့ပါဘူး။ စတုတၳအႀကိမ္ထုတ္ အဲဒီ့ စာအုပ္ ေက်ာဖံုးက ေကာက္စာေတြကိုပဲ ကူးျပပါရေစ။

ကိုယ္ႏွင့္ ေမေမ စကားေျပာသည္။ ကိုယ္ႏွင့္ ေဖေဖ စကားေျပာသည္။ ေဖေဖႏွင့္ ေမေမ စကားမေျပာၾကပါ။ ကိုယ္ရယ္၊ ေမေမရယ္၊ ေဖေဖရယ္ သံုးေယာက္ဆံုၿပီးေတာ့လည္း စကားမေျပာၾကပါ။ တစ္အိမ္ထဲမွာေနေသာ လူႏွစ္ေယာက္တို႔ စကားမေျပာၾကျခင္းသည္ ထူးဆန္းသည္ဟု ကိုယ္ထင္သည္။ ေဖေဖႏွင့္ ေမေမတို႔သည္ ကိုယ့္ကို ဧည့္သည္လိုပါပဲ၊ တစ္ေယာက္ တစ္လွည့္စီ ဧည့္ခံသလို ျဖစ္ေနသည္။ သို႔ေသာ္လည္း ကိုယ္သည္ ဧည့္သည္တစ္ေယာက္ မဟုတ္ျပန္ပါ။ စဥ္းစားရ ခက္ပဲ ခက္လိုက္လွပါေတာ့သည္။

အဲဒီ့စာအုပ္ကို စာဖတ္သူ လူႀကီးမင္း မဖတ္ရေသးရင္ သည္ေကာက္စာေတြေၾကာင့္ စိတ္ဝင္စားသြားေလာက္ၿပီလို႔ ထင္မိပါတယ္ ခင္ဗ်ား။

၁၀

စာအုပ္ဖတ္အၿပီးမွာ ပံုႏွိပ္ရာဇဝင္ကို ျပန္ၾကည့္ၿပီး ကၽြန္ေတာ့္မွာ ထခုန္မိမတတ္ ျဖစ္သြားခဲ့ရပါတယ္။

ကၽြန္ေတာ္ ဖတ္ေနတဲ့စာအုပ္က ဆိုခဲ့တဲ့အတိုင္း စတုတၳအႀကိမ္၊ ၂၀၁၁ စက္တင္ဘာလထုတ္။

ပထမအႀကိမ္က ၁၉၈၁ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလတဲ့။

သူ႔အသက္နဲ႔ ခ်ိန္ထိုးၾကည့္မိေတာ့ သည္စာကို သူ ၁၉၈၁ ခုႏွစ္က ေရးတာဆိုရင္ သူ႔အသက္ ၂၇ ႏွစ္မွာ ေရးခဲ့တာေပါ့။ ဘုရား… ဘုရား…

သည္လူ ဘယ္လိုလူလဲ။ တတ္လွေခ်လား။

ကၽြန္ေတာ္ တကယ္ကို ဖ်ားသြားပါတယ္။ သည္ဝတၳဳဟာ ခါတိုင္း မင္းလူေရးေနက်လို႔ ကၽြန္ေတာ္သိထားတဲ့ စာအုပ္မ်ိဳး မဟုတ္ဘူး။ တကၠသိုလ္ဘုန္းႏိုင္ရဲ႕ “သူငယ္ခ်င္းလို႔ပဲ ဆက္၍ ေခၚမည္ခိုင္”လို၊ မစႏၵာရဲ႕ “အရိပ္”လို ဝတၳဳမ်ိဳး ျဖစ္ေနပါတယ္။

သည္ဝတၳဳဖတ္ၿပီး ကၽြန္ေတာ့္ရင္ထဲမွာ ေဝဒနာျဖစ္ က်န္ရစ္တယ္။

၁၁

အဲဒီ့ ေဝဒနာေပၚမွာ ေနာက္တေဝဒနာ ထပ္ဆင့္ျပန္တယ္။

အဲဒါက ေနာင္တ။

၁၉၈၁ ခုႏွစ္ဆိုတာ ကၽြန္ေတာ္ စာအုပ္ေတြ နင္းကန္ ဖတ္လို႔ ေကာင္းေနတဲ့ ကာလ။ ဒါေပမယ့္ သူ႔ဝတၳဳေတြကို ကၽြန္ေတာ္ မဖတ္ျဖစ္ခဲ့။ အဲဒါႀကီးကို ေနာင္တရေနမိျပန္တယ္။

ကၽြန္ေတာ္သာ သည္ဎတၳဳကုိ ေစာေစာစီးစီးက ဖတ္ျဖစ္ထားခဲ့ရင္ သူ႔ကို ကၽြန္ေတာ္ ေမးျဖစ္ခဲ့မွာေတြ အမ်ားႀကီး ရိွေနပါတယ္။

ပထမဆံုး ေမးခြန္းကေတာ့ သူ ဘာလို႔ သည္ဝတၳဳကို ေရးတာလဲဆိုတာ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ေနာက္တခုကေတာ့ ဘယ္လို ေစတနာမ်ိဳးက ႏိႈးဆြလို႔ ေရးတာလဲ ျဖစ္မွာပါ။

သူေျဖမယ့္ အေျဖေတြကို ကၽြန္ေတာ့္အထင္ေတြနဲ႔ တိုက္ၾကည့္လို႔ ရခ်င္လည္း ရသြားမွာေပါ့။ ဒါမွမဟုတ္ သူကလည္း သူ႔ထံုးစံအတိုင္း သိုသိုသိပ္သိပ္ ကြယ္ကြယ္ဖံုးဖံုးနဲ႔ ကၽြန္ေတာ့္ေမးခြန္းေတြကို လံုးလံုး ေရွာင္ခ်င္လည္း ေရွာင္သြားမွာေပါ့။ အဲဒီ့အခါက်ေတာ့လည္း ကၽြန္ေတာ္က ေရွ႕ေနတို႔ရဲ႕ ျပန္လွန္စစ္ေမးတဲ့ ပံုစံနဲ႔ သူ႔အေျဖေတြကို ညႇစ္ထုတ္ရမယ္ဆိုလည္း ေတာ္ေတာ္ေတာ့ ေပ်ာ္စရာ ေကာင္းမွာေပါ့။

ကၽြန္ေတာ္အႀကီးအက်ယ္ ေနာင္တရေနမိပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ့္မွာ ေမးခြန္းေတြ အမ်ားႀကီး က်န္ေနေသးတယ္။ အေျဖေပးမယ့္ သူကျဖင့္ သည္ေလာကႀကီးက ထြက္ခြာသြားတာေတာင္ သံုးႏွစ္ရိွသြားၿပီ။

ကၽြန္ေတာ္ ရင္ခံေနတယ္။ အီလည္လည္ ျဖစ္ေနတယ္။ ကိုယ့္ပါးကိုယ္ေတာင္ ႐ိုက္ခ်င္မိတဲ့အထိပါပဲ။

၁၂

ေနာက္ဆံုး အေရးႀကီးတဲ့ ေမးခြန္းတစ္ခုကို ေမးရင္လည္း သူကေတာ့ ေျဖမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ သူ႔ထံုးစံအတိုင္း ျပံဳးေစ့ေစ့နဲ႔ မထံုတက္ေသး လုပ္၊ ဒူးကေလး လႈပ္ရင္း “ကိုယ့္ဘာသာ ႀကိဳက္သလို စဥ္းစားေပါ့ဗ်ာ”လို႔ ေျဖမွာလည္း ေသခ်ာပါတယ္။

အဲေတာ့လည္း ေမးခြန္းႀကီးသာ အဖတ္တင္က်န္ေနေတာ့မွာပါ။ ဒါေပမယ့္လည္း မေမးရ မေနႏိုင္တဲ့ ကၽြန္ေတာ္က ေမးျဖစ္ေအာင္ ေမးမိသြားဦးမွာလည္း ေသခ်ာပါတယ္။

ေၾသာ္… သည္စာကို ဖတ္ေနတဲ့ စာဖတ္သူ လူႀကီးမင္းမ်ားထဲမွာလည္း အဲဒီ့စာအုပ္ကို ဖတ္ထားၿပီးတဲ့သူရိွရင္ သူ႔ကိုယ္စား ဝင္ေျဖေပး၊ ဝင္ေဆြးေႏြးေပးပါလို႔ ေတာင္းပန္ပါရေစလားခင္ဗ်ာ။

မဖတ္ရေသးသူမ်ားလည္း အဲဒီ့စာအုပ္ကို ဖတ္ၾကည့္ၿပီးတဲ့ေနာက္ ကၽြန္ေတာ့္ ေနာက္ဆံုး ေမးခြန္းကို လာေျဖေပးၾကမယ္ဆိုရင္လည္း ကၽြန္ေတာ္က အရမ္းကို ေက်းဇူးတင္မိမွာပါ။

ဟုတ္ကဲ့…

ေနာက္ဆံုးေမးခြန္းက ႐ိုး႐ိုးေလးပါ။

သည္ဝတၳဳကို ဘာ့ေၾကာင့္ “ငွက္ကေလး”ဆိုတဲ့ ေခါင္းစဥ္ ေပးခဲ့တာပါလဲ။

အတၱေက်ာ္

(ရန္ကုန္ – ၂၁၀၂၁၆)

စာၾကြင္း

စာအုပ္ကို ဖတ္ေနတုန္းက စိတ္ထဲမွာ မွတ္မွတ္ထင္ထင္ ရိွလိုက္ေပမယ့္ ေရးခ်င္ေဇာနဲ႔ အထက္က စာေတြကို ခ်ေရးၿပီးတဲ့ေနာက္ က်န္ရစ္ခဲ့တာေလး ျဖည့္ေျပာခ်င္ပါေသးတယ္။

အဲဒါကေတာ့ စာေရးလိုသူမ်ားအတြက္ တနည္းတဖံု အသံုးတည့္မယ္လို႔ ထင္တဲ့ အခ်က္ကေလးပါ။

“ငွက္ကေလး”ကို ေရးသြားရာမွာ ဆရာမင္းလူရဲ႕ ဝါက်ဖြဲ႕ပံုနဲ႔ အေရးအသားပါ။ အဲဒီ့ အေရးအသားက ဇာတ္လမ္းကို လံုးဝ အေထာက္အကူျဖစ္ေနတဲ့အခ်က္၊ တစ္နည္းေျပာရင္ ဇာတ္လမ္းကို ပို႔ေပးေနတဲ့ အခ်က္ပါပဲ။ ဇာတ္လမ္းကို ျပန္ေျပာျပသူက အလယ္တန္းေက်ာင္းသားေလး “ကိုယ္”ပါ။ ဇာတ္လမ္းေျပာသူရဲ႕ ပညာေရးအေျခအေနက အလယ္တန္းသာ ရိွပါေသးတယ္။ သည္အတြက္ ဇာတ္ကို ျပန္ေျပာျပသြားရာမွာ သံုးသြားတဲ့ ဝါက်နဲ႔ စကားေျပက ႐ိုး႐ိုးစင္းစင္း၊ လြယ္လြယ္ကူကူ၊ ရွင္းရွင္းလင္းလင္းေလး ျဖစ္ေနတာကိုလည္း သတိမထားမိဘဲ မေနႏိုင္ေအာင္ ျဖစ္ခဲ့ရပါတယ္။ တနည္းေျပာရရင္ အလယ္တန္းအဆင့္ ျမန္မာစာကို ပိုင္ပိုင္ႏိုင္ႏိုင္ ကၽြမ္းက်င္သူ ေက်ာင္းသားေလးတေယာက္ရဲ႕ ေရးဖြဲ႕ႏိုင္မႈ ေဘာင္ကို ေက်ာ္မသြားပါဘူး။ (အထက္မွာ ကိုးကား ေဖာ္ျပခဲ့တဲ့ စာအုပ္ေနာက္ေက်ာဖံုးက ေကာက္စာေလးကိုပဲ ဖတ္ၾကည့္ရင္ေတာင္ အဲဒီ့ အေရးအသားကို ကိုယ္တိုင္ ခံစားၾကည့္ႏိုင္ၾကလိမ့္မယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္မိပါတယ္။)

ဇာတ္လမ္းထဲမွာလည္း အဲဒီ့ ေက်ာင္းသားေလးက အတန္းပိုင္ ျမန္မာစာ ဆရာမ “တီခ်ာေမ”ကို ခ်စ္ခင္ေလးစားသလို ဆရာမ စာသင္တာ၊ စာစီစာကံုးေလ့က်င့္ၿပီး ေရးခိုင္းတတ္တာမ်ားကို ထည့္သြင္းထားတာမို႔ အားလံုးက သူ႔ယုတၱိနဲ႔သူ အေတာ္ ဟုတ္ေနခဲ့ပါတယ္။

ရသေရးတဲ့အခါ ပံုသဏၭာန္ (form) နဲ႔ အေၾကာင္းအရာ (content) ႏွစ္ခုပါပါတယ္။ အေၾကာင္းအရာ ဘယ္ေလာက္ ေကာင္းေနေန ပံုသဏၭာန္လြဲေနရင္ ရသမေျမာက္ႏိုင္ေတာ့ပါဘူး။

၁၉၉၀ ဝန္းက်င္က (ကိုေက်ာ္ဇင္နဲ႔ ကိုေက်ာ္သန္းတို႔ ဦးစီး စီစဥ္ၿပီး ဆရာေမာင္ျမင့္ျမတ္ စာတည္းခ်ဳပ္ လုပ္ခဲ့တဲ့) “သရဖူ”မဂၢဇင္းမွာ အဲဒီ့ အေၾကာင္း ကၽြန္ေတာ္ ေရးခဲ့ဖူးပါတယ္။ အဲတုန္းက ကြန္ပ်ဴတာေတြ မတြင္က်ယ္ေသး၊ ကၽြန္ေတာ္လည္း ကြန္ပ်ဴတာ မသံုးႏိုင္ေသးတာမို႔ စာမူမူရင္းက ကၽြန္ေတာ့္ဆီမွာ မရိွေတာ့သလို စာအုပ္လည္း ေပ်ာက္ေနပါၿပီ။ အဲတုန္းက ဆရာတကၠသိုလ္ဘုန္းႏိုင္ရဲ႕ သူငယ္ခ်င္းလို႔ပဲ ဆက္၍ေခၚမည္ခိုင္ရယ္၊ ဆရာမ မစႏၵာရဲ႕ အရိပ္ရယ္၊ ဆရာၿငိမ္းေက်ာ္ရဲ႕ သမုဒယေမာ္ကြန္း တြင္ရစ္ေစသတည္းရယ္ ဝတၳဳရွည္ႀကီး သံုးအုပ္က ကေလးသဘာဝ အဖြဲ႕ေတြကို ေကာက္ႏုတ္ ထုတ္ျပကာ အေၾကာင္းအရာနဲ႔ လိုက္ဖက္တဲ့ အေရးအသား (ပံုသဏၭာန္) ကို ပရိသတ္ ျမင္သာေအာင္ ေရးျပခဲ့တာပါ။

ဆရာဘုန္းႏိုင္နဲ႔ ဆရာမ မစႏၵာတို႔ရဲ႕ စကားေျပ ေရးဟန္က ပံုေသမဟုတ္ဘူး။ အေၾကာင္းအရာနဲ႔ လိုက္ဖက္ေအာင္ သြားေနတာ အဲဒီ့စာအုပ္ေတြမွာ ျမင္ရတယ္။ ဆရာၿငိမ္းေက်ာ္ရဲ႕ ေရးဟန္က သူ႔ဟန္ရယ္လို႔ အေသသတ္မွတ္ႏိုင္ေလာက္ေအာင္ ၿငိမ္တယ္။ အဲဒီ့ အေရးအသား အၿငိမ္နဲ႔က်ေတာ့ ကေလးသဘာဝကို ဖတ္ရတာ ကေလးမဆန္ေတာ့ဘဲ ဖတ္သူမွာ ေလးေလးပင္ပင္ျဖစ္ေနတာကို ႏိႈင္းယွဥ္ျပခဲ့ဖူးတာပါ။

တကယ္လို႔သာ ၁၉၈၁ ခုႏွစ္ ပထမအႀကိမ္ ထုတ္ကတည္းက “ငွက္ကေလး” ကိုသာ ကၽြန္ေတာ္ ဖတ္ခဲ့ဖူးမယ္ဆိုရင္ ဆရာမင္းလူရဲ႕ ေရးဟန္ကိုလည္း အဲဒီ့ စာမူထဲမွာ ကိုးကား ခ်ီးပျဖစ္သြားမွာလည္း ေသခ်ာပါတယ္။

ဒါလည္း ေနာက္ထပ္ ေႏွာင္းေနာင္တ တရပ္အျဖစ္ ကၽြန္ေတာ့္ရင္မွာ ျဖစ္က်န္ရစ္ခဲ့ပါေသးတယ္ ခင္ဗ်ား။