Skip to content

On Criticism (2002)

31 October 2009

ပါးစပ္နဲ႔ လူ၊ နားရြက္နဲ႔ လူ

ptt-welcomeအသက္ႏွစ္ဆယ္ေက်ာ္ေက်ာ္၊ အစိတ္ မျပည့္ခင္မွာ ကြ်န္ေတာ္ဟာ ကိုယ့္ဘာသာ ခန္႔အပ္တဲ့ က်ဴရွင္ဆရာ အလုပ္ကို လုပ္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

လုပ္သက္ေလး ႏွစ္ႏွစ္ေလာက္က်ေတာ့ အသံေတြၾကားရတယ္။

“သည္ဆရာက စာသင္ေကာင္းတယ္”ဆိုတဲ့ စကားမ်ိဳးမ်ား ၾကားလိုက္ရရင္ တယ္ နားဝင္ခ်ိဳတာပဲ။ “စာသင္တာေတာ့ေကာင္းပါရဲ႕၊ ဒါေပမယ့္ တစ္ခါက ႏွစ္ခါ ထပ္ရွင္းဖို႔က် ဘယ္ေတာ့မွ စိတ္မရွည္တတ္ဘူးကြ”ဆိုတဲ့ စကားမ်ိဳးက်ရင္ေတာ့ နည္းနည္း ကသိကေအာက္ ျဖစ္သြားရပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူတို႔ေျပာတာက မွန္ေနေတာ့ ေအာင့္သက္သက္နဲ႔ ၿငိမ္ေနလိုက္ရတာမ်ိဳးလည္း ရွိတယ္။

“႐ုပ္ကလည္း ေျဖာင့္တယ္ေနာ္”ဆိုတာမ်ိဳးဆိုရင္ေတာ့ ဂြ်မ္းေတာင္ပစ္လိုက္ခ်င္တဲ့စကားမ်ိဳးေပါ့။ “႐ုပ္ကေတာ့ မဆိုးပါဘူး၊ အရပ္က ေခြးပစ္တဲ့ တုတ္ေလာက္ရွိတာ”ဆိုတာက်ရင္လည္း ေအာင့္သီးေအာင့္သက္နဲ႔ ခံေနရတာပါပဲ။

အဲလိုနဲ႔ ေဝဖန္သံေတြက အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ တစ္ခါ တစ္မ်ိဳး၊ မ႐ိုးႏိုင္ေအာင္ပါပဲ။ မ်က္လံုးျပဴးတာ၊ မ်က္ခံုးထူတာ၊ သြားမွာ ေဆးလိပ္ခ်ိဳးေတြ ကပ္ၿပီး မည္းေနတာ၊ အာက်ယ္တာ၊ ေလေပါတာ၊ အစံုအစံု ေျပာေနတာေတြ ၾကားရပါတယ္။ တခ်ိဳ႕တပည့္ေလးေတြက ကြ်န္ေတာ့္ဘက္က မခံႏိုင္ရွာၾကလို႔ ျပန္လာေျပာတာမ်ိဳးလည္း ၾကားရတယ္။ တခ်ိဳ႕က်ေတာ့လည္း ကြ်န္ေတာ္ ျပဳျပင္ႏိုင္ေစခ်င္တဲ့ ေစတနာနဲ႔ ေျပာတာမ်ိဳးလည္း ရွိတယ္။

“ဆရာက အရမ္း အသံေအာင္တာပဲ။ လူတစ္ရာေလာက္မ်ားေတာ့ မိုက္ခ႐ိုဖုန္း သံုးစရာ မလိုဘူး၊ ေကာင္းေကာင္း ထိန္းႏိုင္တယ္”လို႔ ေျပာတဲ့သူ ရွိသလို “မင္းတို႔ဆရာကလည္းကြာ၊ အာျပဲလိုက္တာ၊ လမ္းမေပၚကေတာင္ သူ႔အသံကို အတိုင္းသားၾကားရတယ္”ဆိုတာမ်ိဳးလည္း ၾကံဳတယ္။

“မင္းတို႔က ေကာင္းလွေခ်ရဲ႕ဆိုလို႔ လာတက္တာ၊ ဘာမွလည္း မထူးပါ လား”ဆိုတဲ့ ေက်ာင္းသားသစ္အသံမ်ိဳးလည္း ၾကားဖူးတယ္။ “ဆရာက မ်က္စိ အရမ္းလ်င္တယ္၊ အက္စ္ေလး တစ္လံုး၊ ဒီေလး တစ္လံုးေလာက္ က်န္ခဲ့တာကအစ တန္းျမင္တာပဲကြ”ဆိုတာမ်ိဳး ရွိသလို “သူမို႔ ေလ့က်င့္ခန္းမ်ား မစစ္လိုက္နဲ႔၊ စစ္တာနဲ႔ ခ်စ္တီးေခါင္း သန္းရွာသလို စစ္စစ္ေပါက္ေပါက္ ေလွ်ာက္စစ္တတ္တာမ်ိဳးကြ”ဆိုတာမ်ိဳးလည္း ရွိတယ္။

ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ “ဆရာက တကယ္တတ္ေအာင္ သင္ေပးေနတာ”ဆိုတာမ်ိဳးနဲ႔ “သည္ေလာက္ သင္စရာ မလိုပါဘူးကြာ၊ အခုသင္ေနတာရဲ႕ တစ္ဝက္ေလာက္၊ ေလးပံု တစ္ပံု ေလာက္နဲ႔တင္ပဲ စာေမးပြဲ ေအာင္ႏိုင္ပါၿပီ။ အလကား၊ ငါတို႔ကို သက္သက္မဲ့ ႏွိပ္စက္ေနတာ”ဆိုတာမ်ိဳးအထိ ၾကံဳဖူးတယ္။

အသက္ ၃၀ ျပည့္ခါနီးက စၿပီး မဂၢဇင္းေတြမွာ စာေတြ ေရးျဖစ္ျပန္ေတာ့ အသံဗလံ ေပါင္းစံုကို တိုးပြားၿပီး ၾကားရျပန္တယ္။ မဂၢဇင္း စာမ်က္ႏွာေတြေပၚကေန တိုက္႐ိုက္ ေျပာဆိုၾကတာေတြလည္း အစံု၊ အစံု။

စာေရးတဲ့သူေတြရဲ႕သမိုင္းမွာ ကြ်န္ေတာ့္ေလာက္ လူေျပာသူေျပာ အခံရမ်ားတဲ့ စာေရးသူဆိုတာ ရွိမွရွိပါ့မလား ေတြးယူမိတယ္၊ အဲသေလာက္။

အခ်ီးမြမ္းခံရရင္ လူပီပီ သိပ္ေက်နပ္တယ္။ အေဝဖန္ခံရရင္ ေအာင့္သက္သက္နဲ႔ေပမယ့္ ျပင္လို႔ရတာမ်ိဳးဆို ျပင္ဖို႔ႀကိဳးစားလိုက္တယ္။ အမနာပ အေျပာခံရရင္ ႏုစဥ္အခါတုန္းကေတာ့ အေတာ့္ကို မခံခ်ိမခံသာျဖစ္မိတယ္။ ေနာက္ပိုင္းက်ေတာ့ ႐ိုးသြားၿပီး အမနာပေတြကို သနားတတ္လာတယ္။

စာသင္တုန္းကနဲ႔ အတူတူပါပဲ။ ကြ်န္ေတာ္က ပိုက္ဆံရဖို႔သက္သက္ပဲ စာသင္တာမွ မဟုတ္တာ။ ကြ်န္ေတာ့္မွာ ေစတနာေလးတစ္ခု ရွိတယ္။ အဲဒီ့ေစတနာေလးကို အေကာင္အထည္ ေဖာ္ၾကည့္တာပဲ။

စာေရးေတာ့လည္း ပိုက္ဆံအတြက္ ေရးျဖစ္ခဲ့တာ၊ ေရးျဖစ္ေနမဟုတ္ဘူး။ (စာမူခေတြ မတရားအႏွိမ္ခံရတာကိုက်ေတာ့ မတရားမႈတစ္ခုအျဖစ္ ေရးခဲ့၊ ေျပာခဲ့ဖူးပါတယ္။) ေစတနာေလးတစ္ခုနဲ႔ ေရးျဖစ္ေနတာ။

စာသင္တဲ့အလုပ္က လူေရွ႕ ထြက္ရပ္ျပရတဲ့အလုပ္၊ ေက်ာင္းသားဆိုတဲ့ ပရိသတ္နဲ႔ တိုက္႐ိုက္ ထိေတြ႕ရတဲ့အလုပ္။ အဲေတာ့ လက္ခံသူ၊ ႀကိဳက္သူေတြ ရွိမွာ ျဖစ္သလို၊ လက္မခံႏိုင္သူ၊ မႀကိဳက္သူေတြလည္း ရွိေနမွာ သဘာဝပါပဲ။ ထို႔အတူ စာေရးတဲ့အလုပ္ဆိုတာလည္း လူလံုး မျပရသည့္တိုင္ ကြ်န္ေတာ့္ အာေဘာ္ကို ပရိသတ္ေရွ႕ေမွာက္ ခ်ျပရတာပါ။ သည္အခါမွာလည္း လက္ခံသူ ရွိသလို၊ လက္မခံႏိုင္သူေတြ ရွိမွာပဲ၊ ႀကိဳက္သူ ရွိသလို၊ မႀကိဳက္သူလည္း ရွိမွာပဲ။

အဲေတာ့ ကြ်န္ေတာ့္ ေစတနာ၊ ကြ်န္ေတာ့္ လမ္းေၾကာင္းနဲ႔ ကြ်န္ေတာ္ ဆက္သြားခ်င္ရင္ လူေျပာသူေျပာ ခံႏိုင္ဖို႔လိုမွန္း စာမေရးခင္၊ စာသင္စားတဲ့ ဘဝကတည္းက ဘဝေပးအသိအေနနဲ႔ နားလည္ထားတယ္။

အခုေနာက္ပိုင္း ဂ်ာနယ္ေတြမွာ ေရးျဖစ္ေတာ့လည္း ထံုးစံအတိုင္း ဂယက္ကေလးေတြ ပလံုစီတဲ့အခါ စီလာျပန္တယ္။ အေကာင္းေျပာတဲ့သူ ရွိသလို မေကာင္း ေျပာတဲ့သူလည္း ရွိတယ္၊ လိုရာ ဆြဲေတြး၊ ေရးထားသမွ် စာတစ္ပုဒ္လံုးရဲ႕အနက္ကို မေကာက္ဘဲ တစ္လံုး၊ တစ္ေၾကာင္း၊ တစ္ပိုဒ္တည္းကို ေကာက္ယူၿပီး ထိုးၾကႏွက္ၾကတာေတြလည္း ရွိတယ္။

ေခြးေဟာင္တိုင္း ထၾကည့္ရင္ အိပ္ေရးပ်က္တယ္ဆိုတဲ့ စကားမ်ိဳးနဲ႔ တစ္ဖက္သားကို ႏွိမ့္ခ် အႏိုင္ပိုင္းတာမ်ိဳးေတြ မေျပာခ်င္ပါဘူး။ ဒါမွမဟုတ္ အပင္ျမင့္ေတာ့လည္း ေလတိုက္ခံရတာေပါ့ဆိုတာမ်ိဳးနဲ႔ ဘဝင္ေတြလည္း ေလမဟပ္မိပါဘူး။ ေျပာတဲ့သူက ေျပာတယ္ဆိုတာ ေျပာစရာ ရွိေအာင္ ကြ်န္ေတာ့္ဘက္က အစြန္းထြက္ေနလို႔ (ဝါ) ေျပာစရာရွိေအာင္ လုပ္မိလို႔လည္း ျဖစ္ေနႏိုင္ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ့္ဘက္က အစြန္းလြတ္ေအာင္ အားထုတ္ႏိုင္ရင္၊ ေျပာစရာ မရွိေအာင္ေနရင္ ဘယ္သူကမွ ေလကုန္ခံၿပီး ေျပာေနမွာ မဟုတ္ဘူးဆိုတာကို ေတြးမိေနပါတယ္။

သည္ၾကားထဲကမွ ကပ္သတ္ ရွာေဖြၿပီး ေျပာၾကေသးတယ္ဆိုရင္လည္း ဘာမွ တုန္လႈပ္စရာ မရွိဘူးလို႔ ျမင္ပါတယ္။

လူေရွ႕ထြက္ရပ္၊ လူလံုးထြက္ျပၿပီးခါမွ လူေျပာ သူေျပာ မခံရဲရင္ သေဘာထား ေသးသိမ္ ယုတ္ညံ့ရာ က်ပါတယ္။ ကြ်န္ေတာ္က မိမိကိုယ္ကို ေကာင္းေအာင္ အတတ္ႏိုင္ဆံုး ႀကိဳးစားခ်င္သူပါ။ အထူးသျဖင့္ မိမိရဲ႕စိတ္သေဘာထားကို အေကာင္းဆံုး ျဖစ္လာေအာင္ တေလးတနက္ ပ်ိဳးေထာင္ယူခ်င္ပါတယ္။ အဲေတာ့ အရာရာကို လက္ခံႏိုင္ေအာင္၊ အထူးသျဖင့္ ကိုယ္ျပဳမိတဲ့ အမႈတစ္ခုခုအတြက္ တာဝန္ယူ နားေထာင္ရဲတဲ့ နားရြက္မ်ိဳး ရွိေနေအာင္ အစဥ္တစိုက္ ႀကိဳးပမ္းေနပါတယ္။

တေလာဆီက မဂၢဇင္းတစ္ေစာင္ရဲ႕ အေမးအေျဖက႑မွာ လူရႊင္ေတာ္ေတြ အေပါၿပိဳင္ေနၾကတာ ထင္ပါရဲ႕လို႔ ေရးလိုက္တဲ့အတြက္ သက္ဆိုင္ရာ လူရႊင္ေတာ္မ်ားက မဂၢဇင္းကို ျပႆနာ ထရွာတာ ေတြ႕လိုက္ရေတာ့ စိတ္ထဲ မေကာင္းလွဘူး။ ကိုယ့္လူေတြႏွယ္ စင္ေပၚသာ တက္ေနၾကတယ္၊ တယ္လည္း အေရပါးပါလားလို႔ ေတြးမိရျခင္းနဲ႔အတူ အလားတူ အေရပါးသူ အေျမာက္အမ်ားကိုလည္း မ်က္စိထဲ ကြက္ခနဲ ျမင္လိုက္မိတယ္။ လူေျပာ သူေျပာမခံခ်င္ရင္ အိမ္တစ္လံုးထဲမွာ တစ္ေယာက္တည္းေနၿပီး ေခါင္းၿမီးျခံဳ အိပ္ေန႐ံုသာရွိပါတယ္။ တစ္ေယာက္တည္း မဟုတ္ဘဲ၊ အနားမွာ တစ္ေယာက္ေယာက္ ရွိေနလို႔ကေတာ့ ေခါင္းၿမီးျခံဳ အိပ္တာကိုပဲ “မင့္ႏွယ္ အပ်င္းႀကီးရန္ေကာ”လို႔ အေျပာခံရဦးမွာက ေသခ်ာေနသေလာက္ပါပဲ။

လူေတြမွာ ပါးစပ္ေတြ ပါတယ္။ အဲေတာ့ ေျပာတာ လူ႔အလုပ္ျဖစ္သလို ပါးစပ္နဲ႔ထပ္တူ လူေတြမွာ နားရြက္ေတြလည္း ပါတာမို႔ နားေထာင္ဖို႔ကလည္း လူ႔အလုပ္ပါပဲ။ သည္ေတာ့ ဘယ္သူဘာေျပာေျပာ ေျပာသမွ်ကို အသာ နားေထာင္ေနလိုက္မယ္ဆိုရင္ ကိုယ့္အတြက္ တစ္စက္မွ အက်ိဳးမယုတ္ႏိုင္ပါဘူး။ နားမေထာင္ဘဲ နားပိတ္ထားမယ္၊ ေျပာသူကို လိုက္ ျပႆနာရွာေနမယ္ဆိုရင္သာ ကိုယ့္အတြက္ အက်ိဳးပ်က္ႏိုင္တာပါ။
အားလံုးေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ

ဆူဒိုနင္/အတၱေက်ာ္

————————–

[၂၀ဝ၂ ဇန္နဝါရီ ၁၇ ထုတ္ မဟာသတင္းဂ်ာနယ္မွာ ေဖာ္ျပခဲ့ၿပီး ၂၀၀၄ခုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလအတြင္းက စာမူခြင့္ျပဳခ်က္အမွတ္ ၈၈၀/၂၀၀၄(၉)နဲ႔ ပထမအႀကိမ္ ထုတ္ေ၀ထားတဲ့ အတၱေက်ာ္ရဲ႕ ေျဖေတြးေလးမ်ား စာအုပ္ စာမ်က္ႏွာ ၁၉၃ မွာ ေဖာ္ျပခဲ့တာေလးကို ျပန္လည္တင္ဆက္လိုက္တာပါ။]

Advertisements
No comments yet

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: