ရႊံ႕သခၤါရ

😢😢😢

ေရးမိသြားတာ

သခၤါရသေဘာနဲ႔သာ ဆင္ျခင္ပါေတာ့။ သံသခၤါရနဲ႔ သစ္သား သခၤါရေတာ့ ကြာသေပါ့။ က်ေနာ္တို႔အျဖစ္ကေတာ့ ရႊံ႕သခၤါရေပါ့ေလ…

ေစာေစာက မိတ္ေဆြတေယာက္ကို ျပန္ၾကားေရးသားလိုက္ျဖစ္သြားတဲ့ က်ေနာ့္စကားပါ။

မိတ္ေဆြက “ခင္ေမာင္ရင္”ရဲ႕ “ႏွမလက္ေလွ်ာ့ေနေလေတာ့…”ဇာတ္ကားကို ၾကည့္ခ်င္တယ္၊ အခုေလာက္ဆို ပ်က္စီးေလာက္ၿပီေပါ့။ ႏိုင္ငံျခားကားေဟာင္းေတြက်ေတာ့ မပ်က္စီးဘူးေပါ့။

အဲဒီ့မိတ္ေဆြကို ျပန္ၾကားေရးသားျဖစ္ခဲ့တဲ့ စကားက အဖြင့္က စကား။

ရွင္းလင္းခ်က္

တကယ္ေတာ့ “ထိန္းသိမ္းႏိုင္စြမ္း”နဲ႔ စီးပြားေရးက တိုက္႐ိုက္အခ်ိဳးက်ပါတယ္။

No photo description available.အလြယ္ဆံုး ဥပမာ ေပးရရင္ ဘိုးဘြားအေမြအႏွစ္တခုခု ဆိုပါစို႔။ အစဥ္အဆက္ ခ်မ္းသာတဲ့ မိသားစုက ထိန္းသိမ္းႏိုင္တယ္။ တအားကို ဆင္းရဲတဲ့မိသားစုဆိုရင္ေတာ့ ဘယ္ေလာက္ တန္ဖိုးရိွတဲ့ အေမြအႏွစ္ ျဖစ္ေနပါေစ၊ ေစ်းေကာင္းရရင္ ခ်ေရာင္းလိုက္မွာပါပဲ။ မန္းေရႊၿမိဳ႕လယ္က ေနရာေကာင္းေတြ မန္းသူ မန္းသားေတြ မပိုင္ေတာ့တာ။ ရန္ကုန္ အင္းယားၿမိဳင္၊ ေရႊေတာင္ၾကား၊ သံလြင္လမ္း၊ အင္းလ်ားလမ္း၊ တကၠသိုလ္ရိပ္သာလမ္းမွာ တခ်ိန္တုန္းက ျခံက်ယ္ႀကီးေတြ၊ အိမ္ႀကီး အိမ္ေကာင္းေတြကေရာ အခု ဘယ္သူေတြ ပိုင္ေနၾကၿပီလဲ။ သီလေစာင့္ဖို႔ အသာထား၊ ဘိုးဘြားအေမြအႏွစ္ ထိန္းသိမ္းဖို႔ဆိုတာေတာင္ အူမက ေတာင့္ေပဦးမွ။

ေရာင္းမည္

ေစ်းေကာင္းရလို႔ ေရာင္းတာက အထည္ႀကီးပ်က္ေတြေပါ့။ လူဆင္းရဲေတြက်ေတာ့ ရိွတာ ထုတ္ေရာင္း။ သတင္းစာေဟာင္း၊ ပုလင္းခြံ၊ ဘူးခြံ၊ ပလတ္စတစ္အိပ္၊ သံတိုမယ္နေတာင္ အမိႈက္ ျဖစ္မသြားဘဲ ေငြျဖစ္တဲ့ ေခတ္တေခတ္ကို က်ေနာ္တို႔ ျဖတ္သန္းခဲ့ရဖူးပါတယ္။ ဘီစကြတ္ အက်ိဳးအပဲ့ေတြကို တန္းစီဝယ္ရ၊ တဆင့္ခံ ျပန္ေရာင္းသူေတြ လက္က ျပန္ဝယ္ရတဲ့ ေခတ္လည္း ရိွခဲ့တယ္။

ဖုန္းကတ္တကတ္ကို ပင္ရင္းကေန ေစ်းႀကီးေပးဝယ္ရၿပီး ဘိုင္က်ေတာ့ ျပန္ေရာင္းတဲ့အခါ ၃၄ သိန္းေတာင္ ကိုယ္တိုင္ ျမတ္ဖူးတယ္။ ေရာင္းလိုက္ရတုန္းက မ်က္ရည္စက္လက္။ ပထမဆံုးအသုတ္ ဂ်ီအက္(စ္)အယ္(မ္)ဖုန္း။ နံပါတ္ေလးက လွမွလွ။ က်ေနာ့္နာမည္နဲ႔ ဖုန္း။ ဘယ္လက္လႊတ္ခ်င္ပါ့မလဲ။ ကိုင္ထားခ်င္တာေပါ့။ က်ေနာ့္ဇနီးနာမည္နဲ႔ ဝယ္ခြင့္ရတဲ့ ဖုန္းေလးဆို ျမင္ေတာင္ မျမင္ဖူးလိုက္ဘူး။ ဝယ္ခြင့္လက္မွတ္ကို ၁၅ သိန္းအျမတ္နဲ႔ ေရာင္းလိုက္ရတာ။ ဘဝေတြက အဲသလို။ ဒါေတာင္ က်ေနာ္ဆို လူလတ္တန္းစားထဲ နည္းနည္း ပါမယ္ ထင္ပါတယ္။

လူမတန္ ကံခ် သခၤါရ

ကိုယ့္မရိွလို႔ ရိွတာ ထုတ္ေရာင္းလိုက္ရတဲ့အခါ သခၤါရ သေဘာကို ႏွလံုးသြင္းရတယ္။

က်ေနာ့္ဆီမွာ ဘိုးဘြားအေမြအႏွစ္ဆိုလို႔ ဒကၡိဏသာခါ ဘုရားဆင္းတုေလး ႏွစ္ဆူကလြဲလို႔ ဘာမွ မရိွေတာ့ဘူး။ (ယုတ္စြအဆံုး… ဘာမဆိုင္ ညာမဆိုင္ စကားစပ္ခိုက္ ေျပာျပရရင္ က်ေနာ္ ကေလးတုန္းက ဓာတ္ပံုေတာင္ မရိွေတာ့ဘူး။ ကေလးတုန္းက ဓာတ္ပံုတင္ ဘယ္ကမလဲ က်ေနာ့္အသက္ ၂၈ ႏွစ္ မတိုင္ခင္က ဓာတ္ပံုေတာင္ မရိွေတာ့တာ။ အေဖ၊ အေမနဲ႔ မိသားစု ဓာတ္ပံုလည္း မရိွဘူး။ အေမက စိတ္ေပါက္တိုင္း ဓာတ္ပံုေတြကို လွီးပစ္တယ္။ အေဖ့ကို စိတ္ေပါက္ရင္ အေဖနဲ႔ တြဲ႐ိုက္ထားတဲ့ ဓာတ္ပံုထဲက အေဖ့ ပံုေတြ လွီးထုတ္ ဖ်က္ဆီးတယ္။ က်ေနာ့္ကို စိတ္ေပါက္ရင္ က်ေနာ့္ဓာတ္ပံုေတြ ဖ်က္ဆီးတယ္။ သူ႔ခမ်ာ ႏိုင္လို႔ရတာ ဆိုလို႔ ဓာတ္ပံုပဲ ရိွေတာ့တာကိုးဗ်ာ။ အဲေတာ့ကာ ေမေမ ကြယ္ေတာ့ က်ေနာ့္လက္ထဲ ဘာဓာတ္ပံုမွ မက်န္။)

အဲေတာ့လည္း တခ်ိဳ႕ပံုေတြ သတိရမိတဲ့အခါ “သခၤါရ”သေဘာကို ႏွလံုးသြင္း ဆင္ျခင္ရတယ္။

ေၾသာ္… သခၤါရ၊ သခၤါရ

လူ႔အသက္ကို ထိန္းသိမ္းႏိုင္စြမ္းကေရာ… လူျဖစ္တာခ်င္းအတူတူ ခ်မ္းသာတဲ့ ႏိုင္ငံမွာ လူျဖစ္သူက အသက္ရွည္ရွည္ ေနရတယ္။ ဆင္းရဲတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ အသက္တိုၾကတယ္။ ဒါ အရွင္းႀကီးပဲ။

အဲေတာ့ ထိန္းသိမ္းႏိုင္စြမ္း မရိွေတာ့တဲ့အခါ သခၤါရကို ဆင္ျခင္ရတယ္။

ဟိုေန႔က ေမာင္သစ္မင္း၊ စာေရးဆရာ ဒါ႐ိုက္တာ ေမာင္ဝဏၰ၊ စာေရးဆရာ မင္းလူ၊ အဆိုေတာ္ မင္းမင္းလတ္၊ စာေရးဆရာ မင္းသား အဆိုေက်ာ္ ဒါ႐ိုက္တာ ဝင္းဦး၊ ဂီတစာဆို စႏၵယား ခ်စ္ေဆြ၊ စႏၵယားခ်စ္ေမာင္၊ စႏၵယားလွထြတ္၊ ေရႊျပည္ေအး၊ ခ်ိဳေတးဆက္ ကိုေအာင္ကိုး၊ ပုသိမ္ေမာင္စိမ္းသူ၊ ေမာင္စစ္ၿငိမ္း၊ အဥၨလီေမာင္ေမာင္စတဲ့ သူေတြကို လြမ္းတဲ့အေၾကာင္း ေရးလိုက္မိတဲ့ ေအာက္မွာ တေယာက္က လာေရးပါတယ္။ သည္လူေတြကို သူ႔အိမ္က သားေတြကို ေမးၾကည့္ေတာ့ မသိၾကေတာ့ဘူးတဲ့။

ဆင္းရဲေတာ့ ေသသူေတြကို နာမည္သက္ ဆက္ရွင္ေအာင္ ထိန္းသိမ္းႏိုင္စြမ္းလည္း က်ေနာ္တို႔မွာက မရိွေတာ့ဘူး။ မာတင္ လူသာကင္း၊ အဆိုေတာ္ ေရးခ်ား(လ္)(ဇ္)၊ ဖရက္ဒီ မာခယူရီ၊ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု စံုစမ္းေထာက္လွမ္းေရး ဗ်ဴ႐ို (FBI) ကို တည္ေထာင္ခဲ့သူ အက္ဒဂါ ဟူးဗွား စတဲ့ နာမည္ႀကီးေတြကို နာမည္မေသေအာင္ ေဟာလီးဝု(ဒ္) ဓာတ္ရွင္သမားေတြက လုပ္ေပးႏိုင္တယ္။ နာမည္မရိွလွတဲ့ အိမ္ျဖဴေတာ္ရဲ႕ အိမ္ေတာ္ဝန္ကိုေတာင္မွ လူသိေအာင္ လုပ္ေပးႏိုင္ၾကတယ္။ ခ်မ္းသာလို႔ေပါ့ဗ်ာ။

က်ေနာ္တို႔မွာေတာ့… … …

မေျပာေတာ့ပါဘူးဗ်ာ။

အဲေတာ့လည္း ျမသန္းတင့္ဆိုတာ မိန္းမလားတို႔၊ ခင္လင္က်ာတို႔ ျဖစ္ကုန္ေပေတာ့တာ မဆန္းပါဘူး။

အိမ္း… ဒါလည္း သခၤါရ။

သို႔ေသာ္ သခၤါရခ်င္းအတူတူ သံသခၤါရနဲ႔ သစ္သား သခၤါရေတာ့ ကြာသေပါ့။ က်ေနာ္တို႔အျဖစ္ကေတာ့ ရႊံ႕သခၤါရေပါ့ေလ…

အားလံုး ေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ…
အတၱေက်ာ္
(၂၆၀၈၁၉)

(ပံုက https://zenstudiespodcast.com/impermanence/ မွ စီးပြားျဖစ္ သံုးတာ မဟုတ္တဲ့အတြက္ စိတ္ရွင္းရွင္းနဲ႔ မိတၱဴယူထားတဲ့ ပံုျဖစ္ပါတယ္။)

ရလိုမႈ တခုတည္း မၾကည့္ၾကပါနဲ႔…

💰💰💰💰💰💰💰💰💰💰💰💰

တဖက္က ေတာ္ေတာ့္ကို လပ္ေနရွာၾကတာကလား

(တိုင္းရင္းသားအကုန္လံုး ပါဝင္တယ္လို႔ သတ္မွတ္ထားေသာ) ျမန္မာမဟုတ္တဲ့ ဗမာအားလံုး မဟုတ္ေတာင္ အေတာ္မ်ားမ်ားဟာ တဖက္လပ္ေတြ ျဖစ္ကုန္ၾကၿပီလို႔ ေျပာရင္မလြန္ဘူး ထင္ပါတယ္။

က်ေနာ့္ ဖြဘုတ္ ကလ်ာဏမိတၱေတြထဲမွာ အခြန္ဦးစီးက ႀကီးႀကီးမာစတာေတြ ရိွတယ္။ သူတို႔ထဲက တခ်ိဳ႕ဟာ အခြန္ေဆာင္ရမွာ ႏိုင္ငံသားတိုင္း တာဝန္ဆိုတဲ့ ဘုတ္အုပ္ႀကီးထဲက စာေတြကို ဇာခ်ဲ႕ၿပီး ဖြဘုတ္မွာ တင္တယ္။ အခြန္ေပးေရးအတြက္ ဖြဘုတ္ကတဆင့္ စည္း႐ံုး လံႈ႔ေဆာ္တယ္ေပါ့။ သူတို႔ တရားပါတယ္။ အခြန္ လ်ာထားခ်က္အတိုင္း အျပည့္အဝ ေကာက္ခံႏိုင္မွ သူတို႔ ဖင္ထိုင္ခံုေလး ျမဲေနမွာကိုး။ ေျပာေပါ့။ ေရးေပါ့။

သို႔ေသာ္… သည္ေမာင္ေတြ တဖက္လပ္ပံုက အခြန္ထမ္း လူထုဘက္ကေတာ့ တစက္ကမွ ေတြးေဖာ္မရတာပဲ။

တန္ေအာင္ အရင္လုပ္

တရက္ကေတာ့ မေနႏိုင္လို႔ ေျပာမိသြားတယ္။ စခယ္(န္)ဒီ ေနးဗွီးယန္းႏိုင္ငံေတြမွာ အခြန္ကို ဝင္ေငြရဲ႕ ၄၀ % ဝန္းက်င္၊ တခ်ိဳ႕ဆို အဲ့ထက္ေတာင္ မ်ားေသး၊ ေပးရတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီ့ အခြန္ထမ္း လူထုအတြက္ အိမ္ရာ မပူရ၊ အိုနာစာ ရံပံုေငြ မပူရ၊ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး၊ သြားလာေရး မပူရေအာင္ အစိုးရက လုပ္ေဆာင္ေပးထားတယ္။ အဲဒါမ်ိဳးသာ ျဖစ္လို႔ကေတာ့ က်ေနာ္တို႔လည္း သိပ္ေပးခ်င္တာေပါ့ဗ်ာ။

ေရႊနံနံႀကီးမွာက်ေတာ့ က်ေနာ္တို႔ ေပးလိုက္တဲ့ အခြန္အမ်ားစုက ႏွစ္စဥ္ ရသံုးခန္႔မွန္းေျခ ေငြစာရင္း ထြက္လာတဲ့အခါ ဘယ္ဌာနကို အမ်ားဆံုး ေရာက္သြားသလဲ။ လူထုနဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ က်န္းမာေရး၊ ပညာေရး၊ လူမႈဖူလံုေရးအတြက္ ဘယ္ႏွရာခိုင္ႏႈန္းစီ ေရာက္သလဲ။ ဒါေတြကို အမ်ားသိမို႔ မီးေမာင္းထိုးမျပခ်င္ပါဘူး။ သို႔ေပတည့္ အဲဒီ့တခ်က္နဲ႔တင္ အခြန္က ေပးခ်င္စရာ သိပ္မေကာင္းတာကို ထိုင္ခံုျမဲခ်င္သူေတြ မျမင္ရွာၾကတာ သိပ္သနားစရာ ေကာင္းတာပဲ။

သေဘာပါလား ပရိသတ္

သည့္ထက္ပိုတဲ့ အခ်က္ကေတာ့ ဘယ္ဌာနဆိုင္ရာသြားသြား၊ ဘာကိစၥအတြက္သြားသြား၊ ဘယ္ေလာက္ပဲ ေသးငယ္တဲ့ ကိစၥျဖစ္ေနပါေစ၊ က်ေနာ္တုိ႔ ေပးထားတဲ့ အခြန္က ျဖစ္လာတဲ့ ေငြေတြကို လစာအျဖစ္ စားသံုးေနသူ ဂိတ္ေစာင့္မွသည္ ညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္အထိက လူထုကို ကူညီေပးမယ္၊ စိတ္ခ်မ္းသာေအာင္ အတတ္ႏိုင္ဆံုး ေဆာင္ရြက္ေပးမယ္ဆိုတဲ့ စိတ္ဓာတ္မ်ိဳးေတြနဲ႔ မဟုတ္ဘဲ သေဟာက္သဟ လုပ္ခ်င္တဲ့ ဉာဥ္အျပည့္နဲ႔ ျဖစ္ေနတာႀကီးဟာ အင္မတန္ ခါးသီးလွပါတယ္။

လူထုဝန္ထမ္းလို႔ ေျပာင္းေခၚသင့္တာ ၾကာ

အမွန္က သူတို႔ေတြဟာ လူထုဝန္ထမ္း (Public Servants) ေတြပါ။ လူထုကို အလုပ္အေကၽြးျပဳရမွာပါ။

ဒါေပသည့္ ဗမာလိုက်ေတာ့ လူထုဝန္ထမ္းလို႔ မေခၚဘဲ အစိုးရဝန္ထမ္း (Government Servants) လို႔ ေခၚလိုက္ၾကတယ္။ အဲဒီ့မွာတင္ သူတို႔ဟာ လူထုကို အလုပ္အေကၽြးမျပဳေတာ့ဘဲ အစိုးရကိုသာ အလုပ္အေကၽြးျပဳေနၾကတဲ့၊ တနည္းေျပာရရင္ အစိုးရ အလုိက် မွန္မွန္ မွားမွား၊ မ်က္စိမိွတ္ ကျပအသံုးေတာ္ခံေနၾကတဲ့ မ်က္ကန္းဝန္ထမ္းေတြ ျဖစ္ကုန္ၾကတယ္။ စံုလံုး မကန္းဘူးဆိုေတာင္ အထက္က ေျပာခဲ့တဲ့ အခြန္ေပးေရး လံႈ႔ေဆာ္ေဆာင္ရြက္ေနၾကသူေတြလို တဖက္လပ္ေတြ ျဖစ္ကုန္ၾကပါေတာ့တယ္။

လူလို စဥ္းစားရင္

အဲသလို ဝန္ထမ္းေတြနဲ႔ မလႊဲသာတိုင္း ရင္ဆိုင္ေနၾကရတဲ့ လူထုက အခြန္ကို ၾကည္ၾကည္သာသာ ေပးခ်င္ၾကပါ့မလား။ ငါတို႔ ပိုက္ဆံလည္း စားေနေသး၊ ငါတို႔အေပၚလဲ ေမာက္မာေသးလို႔ပဲ ေတြးၾကမွာပါ။ အဲဒါကို အခြန္က တာဝန္ရိွသူေတြ ျမင္သင့္တယ္။ အခြန္ေပးေစခ်င္ရင္ ေပးေပ်ာ္မယ့္ အခင္းအက်င္းကို အရင္ဆံုး ဖန္တီးဖို႔ လိုပါလိမ့္မယ္။ အဲလိုမဟုတ္ဘဲ ပုဒ္ထီး ပုဒ္မေတြနဲ႔ ကိုင္ကိုင္ေပါက္ေနရင္ေတာ့ လက္နက္ျပ ေငြေတာင္းတဲ့ လုပ္ရပ္နဲ႔ မနီး႐ိုးစြဲသာ ျဖစ္ေနပါလိမ့္မယ္။

အခုလည္း လာျပန္ပါၿပီ။ လွ်ပ္စစ္ခြန္… အလြယ္ေျပာရင္ မီတာခေပါ့ဗ်ာ။

ေစ်းတက္တာ ျပႆနာ မဟုတ္၊ တက္ပံု လြဲခဲ့တာ

မီတာခေတြ ေစ်းတက္တုန္းက က်ေနာ္ တလံုးတပါဒမွ် မေျပာခဲ့ဘူး။ ေစ်းတက္တာကို ဘယ္သူ သေဘာတူတူ မတူတူ၊ က်ေနာ္ သေဘာတူတယ္။

အမွန္က အခုလို ျဗဳန္းခနဲ တက္ရမွာ မဟုတ္ဘဲ ဟိုး ဆိုရွယ္လစ္ေခတ္ကတည္းက ငါးျပားတိုး၊ ဆယ္ျပားတိုးနဲ႔ ျဖည္းျဖည္းခ်င္း တိုးတိုးသြားရမွာ။ ျပားေခတ္ ကုန္သြားတဲ့အခါ တက်ပ္တိုး၊ ႏွစ္က်ပ္တိုးေပါ့။ က်ပ္ေခတ္ ကုန္ေတာ့လည္း တဆယ္တိုး၊ ႏွစ္ဆယ္တိုးနဲ႔ ႏွစ္ေပါင္း ၄၀ ေလာက္အတြင္းမွာ ျဖည္းျဖည္းခ်င္း မသိမသာသာ တိုးခဲ့ရင္ ခုေလာက္ ႐ုပ္ပ်က္ဆင္းပ်က္ ျဖစ္စရာမလိုဘဲ လူထုလည္း အခုႏႈန္းထားကို ၾကည္ၾကည္ျဖဴျဖဴ ေပးေနၾကမယ္လို႔ ျမင္မိပါတယ္။

ထားပါေတာ့… အခုက်ေတာ့လည္း အမ်ား သေဘာတူတူ မတူတူ၊ ႏႈန္းထားသစ္နဲ႔ မီတာခ စာရြက္က ေရာက္လာပါၿပီ။ ေစ်းတက္တာကို အေစာႀကီးကတည္းက သေဘာမွ်သူ က်ေနာ္တို႔ မိသားစုအတြက္က ျပႆနာ မရိွပါဘူး။ မီတာစာရြက္ေလးေတြ ဓာတ္ပံု႐ိုက္ျပၿပီး နတ္သံေႏွာစရာလည္း အေၾကာင္း မရိွပါဘူး။

လွ်ပ္စစ္ဌာနရဲ႕ လုပ္ေပါက္အသစ္

ေျပာစရာ ျဖစ္လာတာက အထက္က ေျပာခဲ့တဲ့ အေၾကာင္းအရာပါပဲ။ လွ်ပ္စစ္ဌာနက လူထုဆီက ပိုက္ဆံလည္း လိုခ်င္ေသးတယ္၊ လူထုက ၾကည္ၾကည္ျဖဴျဖဴ ေပးခ်င္စရာေကာင္းေနေအာင္ ဖန္တီးမထားဘဲ လူထုကို ဒုကၡေပးတဲ့ စနစ္ႀကီးနဲ႔ စခန္းသြားပံုပါ။

သည္လ မီတာခက အမ်ားနည္းတူ က်ေနာ္တို႔အတြက္ ႏွစ္ဆ တက္သြားပါတယ္။ ဟုတ္ကဲ့… ၂ သိန္း ၆ ေသာင္းေက်ာ္ က်သင့္ပါတယ္။

အဟဲ… သြားေဆာင္ေတာ့ ဘာျဖစ္တယ္ မွတ္တံုး။

ႏွစ္သိန္းေက်ာ္ေနလို႔ ဘဏ္မွာ သြားေဆာင္ပါတဲ့။ ဟုတ္ကဲ့… သည္အထိက လက္ခံႏိုင္ပါတယ္။

သို႔ေသာ္ ဘဏ္မွာေဆာင္ၿပီးရင္ ဘဏ္ခ်လံကို သက္ဆိုင္ရာၿမိဳ႕နယ္႐ံုးဆီ ျပန္လာျပပါတဲ့။

ဟား… တယ္ဟုတ္ပါလား။ အေတာ္ အဆင္ေျပေအာင္ စီမံထားတာပဲ။

အကုန္လံုး အထက္စီးကခ်ည္းပဲ။ သည္လိုလုပ္ရင္ လုပ္၊ မလုပ္ရင္ မီးျဖတ္မယ္ေပါ့။ ဟုတ္တယ္ေလ… သူတို႔ ေျပာတဲ့အတိုင္း ဘဏ္မွာ မေဆာင္ရင္ မီတာခ မေပးဘူး၊ မီးျဖတ္လို႔ ရတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ ၿမိဳ႕နယ္႐ံုးဆီ ဘဏ္ခ်လံ ျပန္လာမျပဘူးဆိုရင္လည္း သူတို႔စာရင္းမွာ မီတာခ မေဆာင္ထားဘူး၊ ဒါဆိုလည္း မီးျဖတ္လို႔ ရတယ္။ အဲလို မဟုတ္ဘူးလား။

လူထုကို ေကာင္းေကာင္း ဒုကၡေပးထားတဲ့ က်င့္စဥ္ေကာင္း က်င့္စဥ္ျမတ္ကို အခုလမွာ စတင္ ရင္ဆိုင္ရပါေတာ့တယ္။

အေျခခံနီတိေလးေတာ့ သတိထားသင့္

မီးခြန္၊ ေရခြန္၊ ဘာခြန္၊ ညာခြန္ ေကာက္ခ်င္သူေတြအေနနဲ႔ အေျခခံ နီတိေလးတခ်က္ေတာ့ သိထားသင့္မယ္ ထင္ပါတယ္။

“သူတပါး အိတ္ကပ္ထဲက ပိုက္ဆံကို လိုခ်င္ရင္ အဲဒီ့လူက ၾကည္ၾကည္ျဖဴျဖဴ ေပးခ်င္လာေအာင္ ကိုယ့္ဘက္က အရင္ ျပင္ဆင္ လုပ္ကိုင္ရတယ္”ဆိုတဲ့ နီတိပါပဲ။

မေၾကာက္ရင္ေတာ့ လုပ္ၾကေပါ့ေလ

မဟုတ္လို႔ကေတာ့ ခင္ဗ်ားတို႔ဟာ မသထာေရစာ အပင္းအဆိပ္ေတြကို မ်ိဳေနၾကသူေတြ ျဖစ္ေနၾကမွာပဲ။ သည္ဘဝမွာေရာ၊ ဘဝဆက္တိုင္းမွာပါ ခင္ဗ်ားတို႔အတြက္ ဝဋ္နဲ႔ ငရဲက အျမဲ ကပ္လိုက္ေနမွာေလးလည္း သတိရၾကေစခ်င္ပါတယ္။ သည္ဘဝကို ထည့္ေျပာရတာက ခင္ဗ်ားတို႔သည္လည္း မင္းခစားေတြမို႔ ကမ္းနားသစ္ပင္ေတြဆိုတာ မေမ့ေစခ်င္လို႔ ထည့္ေျပာလိုက္တာေနာ္။

လူထုအိတ္ကပ္ထဲက ပိုက္ဆံကို လိုခ်င္ရင္ တျခားဟာ အသာထားဦး၊ ေပးေခ်ရတဲ့အခါ လူထုမွာ ဝန္မပို ဝန္မပိဘဲ လြယ္ကူ အဆင္ေျပသက္သာမယ့္ နည္းေလာက္ေတာ့ အရင္ဦးဆံုး ဖန္တီးသင့္တဲ့အေၾကာင္း…

ဟုတ္ကဲ့…

သိစိတ္နဲ႔ ျဖစ္ေစ၊ မသိစိတ္နဲ႔ျဖစ္ေစ လူထုကို ဒုကၡေပးသူ ေမာင္မင္းႀကီးသားအေပါင္း သက္ရွည္က်န္းမာ ေဘးဘယာ ေဝးကြာၾကပါေစသား…

အားလံုး ေတြးဆဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ…

အတၱေက်ာ္

(၁၆၀၈၁၉)

တရံေရာအခါက…

၁။

ၾကာခဲ့တာမွ ႏွစ္ေပါင္း ၄၀ ေက်ာ္ပါၿပီ။

အဲတုန္းက က်ေနာ္ အငွားယာဥ္ေမာင္းေနတာပါ။ အငွားယာဥ္ဆိုေပမယ့္ နံပါတ္နက္နဲ႔ Private Taxi ေပါ့။ တကၠသိုလ္ကလည္း တဖက္က တက္ေနဆဲ။

က်ေနာ့္ဂိတ္က မဟာဗႏၶဳလလမ္းေပၚ၊ ေမာင္ေထာ္ေလးလမ္းနဲ႔ ၃၁ လမ္းၾကား၊ ဗလီႀကီးေရွ႕မွာ။ က်ေနာ္ေနတာက လမ္း ၄၀ အထက္လမ္း။

တညေန ေနဝင္ရီတေရာမယ္ ကားသိမ္းၿပီး အိမ္အျပန္ မဟာဗႏၶဳလမ္းအတိုင္း ေမာင္းလာတယ္။ မူလ ယူထားမိတဲ့ ယာဥ္ေၾကာက ညာဘက္ ယာဥ္ေၾကာ။ ဘားလမ္းထိပ္၊ ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမေက်ာ္ေတာ့မွ ကိုယ့္ဘာသာ ယာဥ္ေၾကာယူတာ မွားသြားမွန္း သိတဲ့အတြက္ မ်ဥ္းျဖဴကို ျဖတ္ၿပီး ဘယ္ဘက္ကို ကူးလိုက္ပါတယ္။

အခ်ိန္က ေနဝင္ရီတေရာ၊ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ ၄၀ ေက်ာ္ ၁၉၇၆-၇၇ ေလာက္ကဆုိေတာ့ အဲဒီ့လမ္းေပၚမယ္ ကားကလည္း ရွင္းေနတာမို႔ ရဲရဲတင္းတင္း လုပ္ခ်လိုက္တာပါ။ လမ္းစည္းကမ္းေဖာက္တာကေတာ့ မ်ဥ္းေသ မ်ဥ္းျဖဴကို ျဖတ္ၿပီး ယာဥ္ေၾကာ ေျပာင္းလိုက္တာပါပဲ။

၂။

အဟဲ… ၃၅ လမ္းနဲ႔ ၃၆ လမ္းၾကား၊ ၃၆ လမ္းေထာင့္မွာ ဆင္ဝင္ႀကီးရိွတဲ့ ခ်ကၠရာဘာတီ (Chakraborty) အေဆာက္အအံု ရိွပါတယ္။ အဲဒီ့ ဆင္ဝင္ တိုင္အကြယ္ကေန ယာဥ္ထိန္းရဲတေယာက္ ဘြားခနဲ ထြက္လာၿပီး က်ေနာ့္ကားကို ဖမ္းတားလိုက္ပါေတာ့တယ္။

Image may contain: sky, house, tree, car and outdoorရပ္ေပးလိုက္ရတာေပါ့ဗ်ာ။ ကိုယ္စည္းေဖာက္ထားတာ ကိုယ္ပဲ အသိဆံုးမို႔ သူ႔ကို ေတာင္းေတာင္းပန္ပန္နဲ႔ လာဘ္ေပးေျဖရွင္းဖို႔ ႀကိဳးစားရေတာ့တာေပါ့။

မရဘူးခင္ဗ်။ က်ေနာ္ေပးတဲ့ ပိုက္ဆံကို အတင္းျငင္းၿပီး က်ေနာ့္ ယာဥ္ေမာင္းလိုင္စင္ကိုပဲ မရမက ေတာင္းေနတယ္။

သူနဲ႔ က်ေနာ္က အသက္ခ်င္းက သိပ္မကြာလွဘူး ထင္တယ္။ အလြန္ဆံုးမွ သူက က်ေနာ့္ထက္ ၂ ႏွစ္ ၃ ႏွစ္ေလာက္ပဲ ႀကီးမွာပါ။ ရာထူးကေတာ့ ရဲၾကပ္အဆင့္ ထင္တယ္။ လက္ေမာင္းမွာ အရစ္ေတြ ပါတာပဲ မွတ္မိတယ္။

ကိုင္း… သည္ေလာက္ေတာင္ လိုင္စင္လိုခ်င္ေနမွေတာ့လည္း ေျပာမေနေတာ့ပါဘူး။ ထုတ္ေပးလိုက္ပါတယ္။

၃။

အဲေတာ့ သူက လိုင္စင္စာအုပ္ (အဲတုန္းက ခုလို ကတ္ျပားမဟုတ္ေသးဘူး။ အိတ္ေဆာင္စာအုပ္ကေလး) ကို ဖြင့္ၾကည့္တယ္။ ၿပီးေတာ့မွ လိုင္စင္ကို ျပန္ပိတ္၊ က်ေနာ့္လက္ထဲ ျပန္ထည့္ရင္း မိန္႔ခြန္းေျခြပါတယ္။

“ေသခ်ာေအာင္ လိုင္စင္ေတာင္းၾကည့္တာပါဗ်ာ။ ကိုေအာင္သိန္းေက်ာ္ဆိုတာ ခင္ဗ်ားကိုး။ ခင္ဗ်ားက က်ေနာ္တို႔ ယာဥ္ထိန္းရဲေတြကိုဆိုရင္ တစက္မွ အေကာင္းမျမင္ဘူးဗ်ာ။ သခင္အားရ ကၽြန္ဝါးဝလို႔ေတာင္ ေျပာဖူးတယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ ၾကားဖူးတယ္။ ေအးဗ်ာ… အခု ခင္ဗ်ား ယာဥ္စည္းကမ္း ေဖာက္ဖ်က္တာ ဝန္ခံတယ္ေနာ္…”

“ဟုတ္ကဲ့… ဝန္ခံပါတယ္ဗ်ာ…”

“က်ေနာ့္ကို တျပားမွ ေပးစရာလည္း မလိုပါဘူး။ ေနာက္ကို ကားေမာင္းရင္ ယဥ္စည္းကမ္းကို ဂ႐ုစိုက္ေပးပါလို႔ပဲ က်ေနာ္ မွာပါရေစ။ ခင္ဗ်ား အထင္ေသးတဲ့ ယာဥ္ထိန္းေတြထဲမွာ က်ေနာ္လို လူမ်ိဳးလည္း ရိွေသးတယ္ဆိုတာ ခင္ဗ်ား အသိအမွတ္ျပဳရင္ ေက်နပ္ပါၿပီဗ်ာ။ သြားေတာ့ေနာ္”တဲ့။

ညႇယ္…

၄။

မွန္ပါတယ္။

အဲဒီ့ေခတ္က ယာဥ္ထိန္းေတြ ၾကားမွာ က်ေနာ္ အေတာ္ နာမည္ႀကီးခဲ့ဖူးပါတယ္။ က်ေနာ့္ကားနံပါတ္ကလည္း မွတ္မိလြယ္ပါတယ္။ ဇကြဲ ရွစ္ဆယ္ ခုနစ္ဆယ့္ကိုး (ဇ/၈၀၇၉)ကိုး ခင္ဗ်။

“သခင္အားရ ကၽြန္ဝါးဝ”လို႔ စိတ္တိုတိုနဲ႔ ေျပာခဲ့ဖူးတာ သူတို႔ စခန္းမွဴးကိုပါ။ ဟုတ္တယ္ေလ… ဂိတ္ထိုးလို႔ ေစ်းImage may contain: people walking and outdoorဦးေတာင္ မေပါက္ေသးခင္ ညစ္ေနခ်ိန္မွာ လွည့္ကင္းကားႀကီးနဲ႔ ေရွ႕က ပိတ္ရပ္ၿပီး ဖမ္းေတာ့ ေဒါကန္တာေပါ့။ ဖမ္းတာကလည္း တရားမဝင္ အငွားယာဥ္မႈနဲ႔ဆို ခံသာေသးတယ္။ ခုေတာ့ လမ္းပိတ္ဆို႔မႈ (ပုဒ္မ ၄၁)နဲ႔ဆိုေတာ့ တလြဲ။ ခံရေပါင္းကမ်ားေနေတာ့ လူက တင္းေနၿပီ။

စားစရာမရိွ ဒဏ္ေငြေဆာင္စရာ ရိွေနရမယ့္ ဘဝ။ တအားတင္းေနတာနဲ႔ ကားမွန္အျပည့္ တင္ၿပီး က်ေနာ္ ဂ်စ္တိုက္တာ။ လိုင္စင္လည္း မေပးဘူး၊ Wheel Tax လည္း မေပးဘူး။ မက်နပ္ရင္ မွန္႐ိုက္ခြဲၿပီး Wheel Tax ျဖဳတ္ယူသြားဆိုၿပီး လုပ္ေနတယ္။

အသက္ကလည္း ၂၀ ေလာက္ပဲ ရိွေသးတာမို႔ ဂ်စ္ကန္ကန္ တယ္လုပ္လို႔ ေကာင္းတဲ့အရြယ္ေလ။

၅။

တျခား ကားဆရာေတြက က်ေနာ့္ကို ဝိုင္းေတာင္းပန္ၾကတယ္။ မလုပ္ပါနဲ႔ကြာ၊ ငါတို႔ ဂိတ္ကို ၿငိဳးေနပါ့မယ္။ မင္း ဒဏ္ေငြကို ငါတို႔ စုေဆာင္ေပးပါ့မယ္၊ ဘာညာ လုပ္ေတာ့မွ သူတို႔ကို အားနာၿပီး လိုင္စင္ ထုတ္ေပးရင္း “ေရာ့… သခင္အားရ ကၽြန္ပါးဝႀကီး ယူေတာ္မူ”လုပ္လိုက္တာေပါ့။

စခန္းမွဴးလည္း လူေရွ႕ အဲလို အေျပာခံရေတာ့ တင္းတာေပါ့။ “႐ံုးက် သိမယ္”လို႔ ႀကိမ္းသြားေလရဲ႕…။

အဟဲ… ဘာရမလဲ။ အဲတုန္းကတည္းက က်ေနာ့္ ဇကလည္း ဘယ္ေသးမလဲ။ ပိုင္ရာပိုင္ေၾကာင္းေတြဆီ အရင္ ေျပးလိုက္တာေပါ့။

ၿပီးမွ ပန္းဘဲတန္း တရား႐ံုးကို သြားတယ္။ စခန္းမွဴးက က်ေနာ္အလာကို ေစာင့္ေနရရွာတယ္။ “ဘယ္ေတြ သြားေနတာလဲကြ… ငါတို႔ ေစာင့္ေနရတာ ၾကာလွၿပီ”ဆိုၿပီး ဆီးမာန္တယ္။ က်ေနာ္က ခပ္ေအးေအးပဲ၊ “မရိွလို႔ လုပ္စားတာပဲ အူးေလးရာ… ျဖည္းျဖည္းေပါ့”လို႔ ေျပာၿပီး တရားသူႀကီးဆီ ခ်ဥ္းကပ္လိုက္ပါတယ္။

၆။

တရားသူႀကီး လက္ထဲ စာေလးတေစာင္ ထည့္ေပးလိုက္တယ္။ တရားသူႀကီးက စာဖတ္ၾကည့္ၿပီး “ဟာ… ကိုယ့္လူက ေတာ္ေတာ္ ျပႆနာ ရွာတာပဲ။ ဟိုက ကိုယ့္လူကို ၃ မႈနဲ႔ ဖြင့္ထားတာကြ။ ႐ံုးမွာေတာ့ ျပႆနာ ထပ္မရွာနဲ႔ေနာ္။ အျပစ္ရိွလားလို႔ ေမးရင္ အျပစ္ရိွတယ္လို႔ အလြယ္တကူ ေျဖေပးကြာ။ ဒဏ္ေငြ ၅၀ ႐ိုက္လိုက္မယ္။ ေပးစရာ ပိုက္ဆံေရာ ပါရဲ႕လား”တဲ့။

“ဟာ… ရပါတယ္။ ပါပါတယ္။ ေက်းဇူးပါခင္ဗ်…. က်ေနာ္ အျပစ္ရိွတယ္လို႔ ဝန္ခံလိုက္ပါ့မယ္”

ဒါနဲ႔ ႐ံုးလုပ္ထံုးအတိုင္း လုပ္တယ္။ တရားသူႀကီးက “ေမာင္မင္းမွာ အျပစ္ရိွလား”ေပါ့။ က်ေနာ္ကလည္း “ဟုတ္… ရိွပါတယ္ တရားသူႀကီးမင္းခင္ဗ်”ေပါ့။

“ဒဏ္ေငြ ၅၀ ေဆာင္ေစ…”

ဒါနဲ႔ ၿပီးသြားတယ္။

ဟိုစခန္းမွဴး ဘာမွ မတတ္ႏိုင္ဘူး။ ကိစၥက အဲ့နားမွာတင္ ျပတ္သြားခဲ့ပါတယ္။

၇။

က်ေနာ္လည္း ဂိတ္ျပန္ေရာက္၊ ေတာ္ၾကာေနေတာ့ ရဲကားျပာႀကီးက က်ေနာ့္ကားေရွ႕ ထိုးရပ္လာျပန္တယ္။ က်န္တဲ့ ကားဆရာေတြကေတာ့သူတို႔ ကားေလးေတြ အသက အသက ေမာင္းေျပးၾကၿပီ။

ေစာေစာက စခန္းမွဴးပါ။ သည္တခါ ဖမ္းဖို႔ မဟုတ္ပါဘူး။ က်ေနာ့္ကို လာ ဂါရဝျပဳတာပါ။ 🙂

“ေအးေပါ့ကြာ… မင္းက ပိုင္တာကိုး… လုပ္ေပါ့”တဲ့။ အဲဒါပဲ ေျပာၿပီး ကားကို ဝူးခနဲ ေမာင္းထြက္သြားေလရဲ႕။

အဲဒီ့မွာတင္ က်ေနာ္လည္း သူတို႔ ယာဥ္ထိန္းေတြၾကားမွာ နာမည္တလံုးနဲ႔ ေနတဲ့သူ ျဖစ္သြား ထင္ပါရဲ႕။

၈။

ဟိုရဲၾကပ္ေလးကိုေတာ့ သေဘာေတြ က်ေနမိတယ္။

သူတို႔ ယာဥ္ထိန္းရဲေတြအေပၚ က်ေနာ္က အထင္အျမင္ေသးေနတယ္။ အဲဒါကို သူ မခံခ်င္ဘူး။

က်ေနာ္ စည္းေဖာက္ခ်ိန္က်မွ သူနဲ႔ တည့္တည့္သြားတိုးတယ္။

ကားနံပါတ္အရ က်ေနာ္မွန္း သူသိတယ္။ သို႔ေသာ္ လူက မေသခ်ာဘူး။ ေသခ်ာေအာင္ လိုင္စင္ေတာင္းၾကည့္တယ္။ က်ေနာ္မွန္း ေသခ်ာေတာ့မွ က်ေနာ္ အထင္ေသးထားသလို မဟုတ္ဘဲ ယာဥ္ထိန္းေတြထဲမွာ လူေကာင္း သူေကာင္းလည္း ရိွေသးတဲ့အေၾကာင္း သူက “အလုပ္နဲ႔ သက္ေသျပ”ခဲ့ပါတယ္။

၉။

တရံေရာအခါကေပါ့ခင္ဗ်ာ။

အားလံုးေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ

အတၱေက်ာ္

၁၀၀၇၁၉

စာၾကြင္း – အဲဒီ့ေခတ္တုန္းက ေငြ ၅၀ ဆိုတာ မနည္းဘူးခင္ဗ်။ ဆူးေလကေန ေလယာဥ္ကြင္းကို ပို႔ရင္ အစိတ္ (၂၅ က်ပ္) ရပါတယ္။ မေအာင့္ႏိုင္တဲ့ ကားသမားက ၂၀ နဲ႔လည္း လိုက္ပါတယ္။ တေန႔ကို က်ပ္ ၆၀၊ ၇၀ ေလာက္ ရရင္ပဲ ကားသမားတေယာက္အတြက္ အေတာ္ တြက္ေျခကိုက္တယ္လို႔ ေျပာႏိုင္တဲ့ အခ်ိန္ပါပဲ။ အေၾကြေစ့ေတြျဖစ္တဲ့ ဆယ္ျပားတို႔၊ တမတ္ (၂၅ ျပား)တို႔ကို သံုးႏိုင္ေသးတဲ့ ကာလပါခင္ဗ်ား

အဂတိကင္းပါတယ္လို႔ ရင္ေကာ့ ေျပာရဲပါသလား

က်မ္းကိုး

လူျဖစ္ေသာသူသည္ သူယုတ္သူညံ့ မျဖစ္ရေလေအာင္ ဤအဂတိတရား ၄ ပါးတို႔မွ အသက္ထက္ဆံုး လြတ္ကင္းေအာင္ ၾကဥ္ေရွာင္ရမည္။

📕📕📕📕📕📕📕📕📕📕📕📕

အဂတိတရား ၄-ပါး

*ခ်စ္, မုန္း, ေၾကာက္မႈ၊ မသိမႈ၊ ေလးခု အလိုက္မွား။

*အဂတိေလး၊ ကင္းစင္ေဝး၊ ျပဳေရး မွန္ေျဖာင့္သား။

📕📕📕📕📕📕📕📕📕📕📕📕

၁။ ဆႏၵာဂတိ = လူ႔မ်က္ႏွာကိုေသာ္လည္းေကာင္း၊ တံစိုးလက္ေဆာင္ကိုေသာ္လည္းေကာင္း ငဲ့ကြက္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ မေတာ္မတရားေသာ အမႈကို ျပဳျခင္းတစ္ပါး။

၂။ ေဒါသာဂတိ = မုန္းသည့္အတြက္ေၾကာင့္ မေတာ္မတရားေသာ အမႈကို ျပဳျခင္းတစ္ပါး။

၃။ ဘယာဂတိ = ေၾကာက္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ မေတာ္မတရားေသာ အမႈကို ျပဳျခင္းတစ္ပါး။

၄။ ေမာဟာဂတိ = တရားလမ္းမွန္ကို မသိသည့္အတြက္ေၾကာင့္ မေတာ္မတရားေသာ အမႈကို ျပဳျခင္းတစ္ပါး။

ဤ ၄ ပါးတို႔ကို မိမိကိုယ္၏ စင္ၾကယ္ျခင္းကို အေလးမျပဳၾကကုန္ေသာ လူယုတ္လူညံ့တို႔၏ မသင့္မေလ်ာ္ မေတာ္မတရား လိုက္စားမႈမ်ဳိးျဖစ္၍ အဂတိတရား ၄ ပါးဟူ၍ ေခၚ၏။

လူျဖစ္ေသာသူသည္ သူယုတ္သူညံ့ မျဖစ္ရေလေအာင္ ဤအဂတိတရား ၄ ပါးတို႔မွ အသက္ထက္ဆံုး လြတ္ကင္းေအာင္ ၾကဥ္ေရွာင္ရမည္။

(လယ္တီဆရာေတာ္ဘုရားႀကီး၏ သုကုမာရမဂၢဒီပနီမွ။)

(သိဂၤါလသုတ္။ သုတ္ပါထိကဝဂ္၊ ၁၄၇။ ၎ဋီ၊ ၁၂၉။)


 

Image may contain: 1 person, textတန္းျမင္မိတဲ့မ်က္ႏွာ

ခုခ်ိန္မွာ ခ်က္ခ်င္း သတိရမိတာက ဒုရဲမွဴးေဟာင္း မိုးရန္ႏိုင္ပါပဲ။

ဆရာေမာင္သာရ ေရးဖူးတဲ့စာ ထင္တယ္။ “ဒို႔ဘက္က ၾကည့္ေတာ့ သူရဲေကာင္း၊ သူတို႔ဘက္က ၾကည့္ေတာ့ သစၥာေဖာက္” ဆိုလား။

အမွန္ေတာ့ ဒုရဲမွဴးတေယာက္အေနနဲ႔ သူဟာ အထက္က ေပးတဲ့ အမိန္႔အတိုင္း လိုက္နာေဆာင္ရြက္ရမွာပါ။ အဲဒီ့ အမိန္႔အတိုင္း လိုက္နာ ေဆာင္ရြက္ခဲ့တဲ့အထိ သူဟာ တာဝန္ေက်ခဲ့ပါတယ္။ အဲ… ႐ံုးေတာ္ေရွ႕ေမွာက္မွာ ထြက္ဆိုတဲ့အခါက်ေတာ့ သူ႔သိစိတ္ လိပ္ျပာက သူ႔ကို ႏိႈးေဆာ္လိုက္ပံုပါပဲ။

ဆႏၵာဂတိဆိုတဲ့ သူ႔ရာထူးကို ငဲ့တဲ့အတြက္ မေတာ္တာကို ျပဳမိမယ့္အေရး၊ ဘယာဂတိဆိုတဲ့ ေၾကာက္လို႔ မေတာ္တာကို ျပဳမိမယ့္အေရးေတြကို သူေတြးမိခဲ့မယ္ ထင္ပါတယ္။ ရာထူးကိုငဲ့၊ ျဖစ္လာမယ့္အက်ိဳးဆက္ေတြအတြက္ ေၾကာက္စိတ္ကို အႏိုင္ေပးလိုက္ရင္ျဖင့္ ေသရာေညာင္ေစာင္းမွာ သူ႔လိပ္ျပာက သူ႔ကို အဖန္ဖန္ သတ္မဆံုးျဖစ္ေနမယ့္အေရးကို ေတြးၿပီး သူဟာ ဟုတ္တိုင္းမွန္ရာကို ႐ံုးေတာ္ ေရွ႕ေမွာက္မွာ ထြက္ဆိုခဲ့ပါတယ္။

သည္အတြက္ သူတင္မက သူ႔ကိုမွီခိုေနသူ သူ႔မိသားစုပါ အတိဒုကၡေရာက္ခဲ့ရေလတယ္။ ဒါေပမယ့္ သူ႔မိသားစုကလည္း သူ႔စိတ္ဓာတ္ကို သိတယ္၊ ဂုဏ္ယူရေကာင္းမွန္း ေကာင္းေကာင္းနားလည္တယ္။ သာမေဏန သာမေဏာေပါ့။

ခ်ိဳတကူး က်ေနာ္

လြယ္ေတာ့ မလြယ္ပါဘူး။ က်ေနာ္သာ သူ႔ေနရာမွာ ဆိုရင္ေရာလို႔ ျပန္ေတြးမိရင္း နည္းနည္း ဆြံ႕အသြားတယ္။

ၿပီးေတာ့မွ ဆရာေအာင္သင္းေရးခဲ့တဲ့ “ခ်ိဳတကူး”ျဖစ္ေနတဲ့ က်ေနာ့္ကိုယ္ က်ေနာ္ ျပန္ျမင္ၿပီး ျပံဳးမိရပါတယ္။ ၁၆ ႏွစ္ေတာင္ ရိွခဲ့ၿပီဆိုေတာ့လည္း ေမ့ေနမိခဲ့တာေပါ့။

က်ေနာ္လည္း ကိုမိုးရန္ႏိုင္လိုပဲ ကိုယ့္အလုပ္ရွင္ေတြရဲ႕ မတရားမႈကို လူသိရွင္ၾကားေဖာ္ခ်ဖြင့္ထုတ္ခဲ့တဲ့အတြက္ အလုပ္က ျပဳတ္ခဲ့ဖူးပါတယ္။ အလုပ္ရွင္ေတြဘက္က ၾကည့္ရင္ က်ေနာ္က သစၥာေဖာက္သူေပါ့။ က်ေနာ္ကေတာ့ အဲဒီ့အခ်ိန္ကလည္း ဂုဏ္ယူပါတယ္။ ခုလည္း ဂုဏ္ယူပါတယ္။

လြန္ခဲ့တဲ့ ၁၆ ႏွစ္၊ ၂၀၀၃ မွာ ျပည္တြင္းက အိုးမကြာ အိမ္မကြာ ေဒၚလာစား အလုပ္က ပါးရွားေနပါေသးတယ္။ အဲဒီ့အခ်ိန္က တလကို ေဒၚလာတေထာင္ ရတဲ့ အလုပ္က ျပဳတ္လာခဲ့တာပါ။ က်ေနာ့္မိသားစုကလည္း ဟိုမိသားစုႏွယ္ပဲ က်ေနာ့္ဘက္က ရပ္တည္ေပးခဲ့ၾကဖူးပါတယ္။

ထားပါေတာ့… က်ေနာ့္အေၾကာင္း ေျပာလိုရင္း မဟုတ္ပါဘူး။

လာဘ္မေပး လာဘ္မယူေပမယ့္ ျပဳမိျမဲ အဂတိ ႏွစ္ပါး

အဂတိလိုက္စားတယ္ဆိုတာ လူေတြက လာဘ္ေပး လာဘ္ယူေလာက္ပဲ ထင္ၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဆႏၵာဂတိနဲ႔ ဘယာဂတိေၾကာင့္ မေတာ္တာေတြ ျပဳမိေနတာကိုေတာ့ မိမိကိုယ္ကို အဂတိလိုက္စားေနမိမွန္း မသိၾကဘူး။ အဲလို မသိေတာ့ ေမာဟျဖစ္တယ္။ အဲေတာ့ အဂတိက သံုးပါးျဖစ္သြားပါၿပီ။

အလုပ္ကို မထိခိုက္ေစခ်င္တာ ဆႏၵာဂတိ၊ အေရးယူခံရမွာကို ေၾကာက္တာက ဘယာဂတိ။ အဲဒီ့ အဂတိႏွစ္ပါး မကင္းဘူးဆိုတာနဲ႔ လူအျဖစ္ကေန “သူယုတ္ သူညံ့”ဘဝကို ေလွ်ာက်သက္ဆင္းသြားတတ္တယ္ဆိုတာ ဝန္ထမ္းမွန္သမွ် ႀကီးႀကီးငယ္ငယ္ ဘယ္မွာ လုပ္ေနတဲ့သူပဲျဖစ္ျဖစ္ သတိထားသင့္ၾကမယ္ ထင္ပါတယ္။

တဆက္တည္းမွာပဲ မိမိတို႔က ေပါက္ဖြားလာတဲ့ သားသမီးမ်ားကိုလည္း အဂတိေလးပါးကို မျပတ္သြန္သင္ၿပီး ေရွာင္ၾကဥ္ေစျခင္းအားျဖင့္ သူေတာ္ေကာင္း လူ႔ေဘာင္ကို က်ေနာ္တို႔ အားလံုး ဝိုင္းဝန္းတည္ေဆာက္ယူႏိုင္ၾကမယ္ဆိုရင္ ေနာင္ ႏွစ္ေပါင္း ၃၀ ေက်ာ္ၾကာတဲ့အခါမွာ ကိုမိုးရန္ႏိုင္လို လိပ္ျပာသန္႔သူ လူသားေတြနဲ႔ က်ေနာ္တို႔လူ႔ေဘာင္ႀကီးဟာ က်က္သေရ မဂၤလာရိွေနမယ္ဆိုတာ ေျမႀကီးလက္ခတ္မလြဲပါဘူး။

အားလံုး ေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ
အတၱေက်ာ္
၀၅၀၇၁၉

ေနာက္ဆက္တြဲ

အဂတိကို တေပ်ာ္တပါး လိုက္စားခိုင္းေနတဲ့ ၾသဝါဒေလးတေၾကာင္း

“မေကာင္းႏိုင္ရင္ ကင္းေအာင္ေန၊ မကင္းႏိုင္ရင္ ေကာင္းေအာင္ေန” ဆိုတာေလးပါ။

ဟုတ္ကဲ့… အဲဒီ့စကားက မွန္သလိုလိုနဲ႔ “ေကာင္း”ဆိုတဲ့ေဝါဟာရကို အလြဲသံုးစားလုပ္ထားတယ္လို႔ ခံစားရပါတယ္ခင္ဗ်။

“မကင္းႏိုင္ရင္”ဆိုတာက “ဆႏၵာဂတိကို မစြန္႔လႊတ္ႏိုင္ရင္” ေကာင္းေအာင္ (“အထက္လူ အလိုက်ေအာင္”) ဘယာဂတိကိုပါ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ပါးပါးက်ဴးလြန္ခိုင္းတဲ့ ၾသဝါဒေလးလို႔ ျမင္မိရပါတယ္။

အားနာတယ္ဗ်ာ…

အဲဒါ သူေတာ္ေကာင္းလမ္းၫႊန္ မဟုတ္တာေတာ့ အမွန္ပါပဲ။

သူမိုက္ သူယုတ္ လကၡဏာ သံုးပါး (ဘုရားေဟာ)

(၁) မေကာင္းမႈကိုသာ ႀကံစည္ျခင္း၊

(၂) မေကာင္းေသာ အျပစ္မကင္းေသာ စကားကိုသာ ေျပာဆိုျခင္း၊

(၃) မေကာင္းမႈကိုသာ ျပဳလုပ္ျခင္း။

အဲဒါေၾကာင့္ “မကင္းႏိုင္ရင္ ေကာင္းေအာင္ေန” ဆိုတဲ့ စကားထဲက “ေကာင္း”ဟာ မကင္းႏိုင္ရင္ “မေကာင္းတာလည္း ရဲရဲသာလုပ္ေဟ့”ဆိုတဲ့ လမ္းညႊန္ျဖစ္ေနေပေတာ့တာေပါ့။

ကေလးကို လိင္ပိုင္း မဟားဒယားလုပ္ၾကတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး သိထားသင့္တဲ့ အခ်က္ေတြ

Image result for child sex abuse၁။ ကေလးေတြအေပၚ လိင္ပိုင္းမေတာ္မတရားျပဳက်င့္သူ (ကေလးကို မဟုတ္တာလုပ္သူ) ၇၀ က ၇၃ % ဟာ သူတို႔ ကိုယ္တိုင္ ကေလးဘဝတုန္းကလည္း မဟုတ္တ႐ုတ္လုပ္တာ ခံခဲ့ဖူးသူေတြ ျဖစ္ေနၾကပါတယ္။

၂။ ကေလးကို မဟုတ္တာလုပ္သူ ၆၀ % ေလာက္ဟာ မိသားစုနဲ႔ ရင္းႏွီးဝင္ထြက္ေနသူေတြ၊ ကေလးထိန္းေတြ၊ အိမ္နီးခ်င္းေတြလိုမ်ိဳး ကေလးနဲ႔ သိကၽြမ္းသူေတြပါ။ မိသားစုဝင္ေတြေတာ့ မဟုတ္ၾကပါဘူး။

၃။ ၃၀ % ေလာက္ကေတာ့ အေဖ၊ အေမ၊ အကို၊ ဦးေလး၊ ဦးႀကီး၊ ဘႀကီး၊ ဘေထြး၊ ဝမ္းကြဲညီအကို ေမာင္နွမေတြ ျဖစ္ၾကပါတယ္။

၄။ လိင္ပိုင္းက်ဴးလြန္မႈ အားလံုးရဲ႕ ထက္ဝက္ထက္ နည္းတဲ့ ပမာဏသာလွ်င္ ရဲဆီ တိုင္တန္းၾကပါတယ္။

၅။ ၂၀၀၂ ခုႏွစ္တႏွစ္တည္းမွာတင္ပဲ တကမၻာလံုးမွာ အသက္ ၁၈ ႏွစ္ေအာက္ မိန္းကေလး သန္းေပါင္း ၁၅၀၊ ေယာက္်ားေလး ၇၃ သန္းတို႔ဟာ အဓမၼျပဳက်င့္မႈ၊ လိင္ပိုင္းအၾကမ္းဖက္မႈ တျခားပံုစံေတြကို ခံစားခဲ့ရတယ္လို႔ ကမၻာ့ က်န္းမာေရးအဖြဲ႕ (WHO) က ဆိုပါတယ္။

၆။ ေယာက္်ားေလးေတြ တိုင္တန္းတဲ့ အမႈ ၁၄ % ၊ မိန္းကေလးေတြ တိုင္တန္းတဲ့ အမႈ ၆ % မွာ က်ဴးလြန္သူေတြဟာ မိန္းမေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

၇။ ဝင္ေငြနည္းတဲ့ ႏိုင္ငံေတြမွာ အရြယ္မေရာက္ေသးသူေတြကို သတ္ျဖတ္မႈႏႈန္းထားက ဝင္ေငြမ်ားတဲ့ ႏိုင္ငံေတြထက္ ႏွစ္ဆ ပိုမ်ားပါတယ္။ ဒါေပသည့္ အိမ္တြင္းမွာ လိင္ပိုင္းမေတာ္မတရားျပဳက်င့္ၾကတာကေတာ့ ႏိုင္ငံတိုင္းမွာ ေတြ႕ရတယ္။

၈။ ေယဘုယ်အားျဖင့္ ေယာက္်ားေတြ မေတာ္မတရားျပဳက်င့္ခံရတဲ့ ႏႈန္းထား နည္းပါးျခင္းဟာ တိုင္တန္းမႈ နည္းပါးျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္။ ေယာက္်ားဆိုတာ သန္မာရတယ္၊ ခုခံတံု႔ျပန္ႏိုင္စြမ္းရိွရမယ္လို႔ အစဥ္အလာအရ သြန္သင္ထားၾကေတာ့ ခံလိုက္ရတဲ့ ေယာက္်ားသားေတြဟာ “ေယာက္်ားမဟုတ္ဘူး”လို႔ အထင္ခံရမွာ စိုးတဲ့အတြက္ မတိုင္ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

 ၉။ ကေလး လိင္ပိုင္းမေတာ္မတရားျပဳက်င့္မႈဆိုတာ နမ္းတာ၊ ပါးစပ္နဲ႔၊ စအိုနဲ႔၊ မိန္းမကိုယ္နဲ႔ လိင္ဆက္ဆံတာလို ကိုယ္ခႏၶာထိေတြ႕မႈလည္း ပါတယ္။ ဒါတင္မကေသးဘူး၊ လိင္အဂၤါကို ကေလးေတြကို လွစ္ျပတာ၊ ကေလးေတြကို မဖြယ္မရာ ႐ုပ္ေသ၊ ႐ုပ္ရွင္ေတြ အတင္းၾကည့္ခိုင္းတာ၊ ကေလးရဲ႕ ဝတ္လစ္စလစ္ ကိုယ္ခႏၶာကို ၾကည့္ဖို႔ အားထုတ္တာ၊ လိင္ဆက္ဆံဖို႔ ကေလးကို ဖိအားေပးတာ၊ ကေလးေရွ႕မွာ လိင္ဆက္ဆံတာ၊ ကေလးကို မဖြယ္မရာ ႐ုပ္ေသ၊ ႐ုပ္ရွင္အတြက္၊ ျပည့္တန္ဆာလုပ္ဖို႔အတြက္ အျမတ္ထုတ္တာေတြလည္း ပါဝင္ပါတယ္။

၁၀။ မဟုတ္တာ အလုပ္ခံရၿပီးတဲ့ေနာက္ ကေလးအမ်ားစုက ဘယ္သူ႔ကိုမွ ေျပာျပေလ့ မရိွတတ္ၾကပါဘူး။ ေျပာတဲ့ ကေလးျဖစ္ျပန္ရင္လည္း အေရးယူမႈ တခုခု ျဖစ္မလာခင္ သည္အေၾကာင္းကိုပဲ လူေပါင္း ၄-၅-၁၀ ေယာက္ကို မျဖစ္မေန ထပ္ျပန္တလဲလဲ ျပန္ေျပာျပေနရစျမဲျဖစ္ပါတယ္။

၁၁။ မဟုတ္တာ အလုပ္ခံလိုက္ရတဲ့ ကေလးေတြမွာ က်န္းမာေရးထိခိုက္မႈ အမ်ားအျပားျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ စိတ္ထိခိုက္မႈ ဒဏ္ကို အျပင္းအထန္ခံရၿပီးေနာက္ တင္းက်ပ္မႈ စိတ္စံလြဲေရာဂါ (Post-Traumatic Stress Distorder)၊ အစားအေသာက္ စံလြဲမႈ (မတရား စားတာ၊ မတရား မစားတာမ်ိဳး)၊ စိတ္ေထာင္းကိုယ္ေက် ေရာဂါလကၡဏာေတြ၊ ယဥ္ယဥ္ေလးနဲ႔ စိတ္က်န္းမာေရး ခ်ိဳ႕ယြင္းေနတာ၊ နာတာရွည္ နာက်င္ကိုက္ခဲမႈ၊ လြန္က်ဴးတဲ့ လိင္ပိုင္း အမူအက်င့္ (ကေလးေတြဟာ သူ႔အရြယ္နဲ႔သူ လိင္ကိစၥကို စိတ္ဝင္စားတာ သဘာဝပါ။ သို႔ေသာ္ လြန္က်ဴးတယ္ဆိုတာကေတာ့ မူႀကိဳအရြယ္ကေလးငယ္က လိင္ကိစၥေတြ တစ္တစ္ခြခြေျပာတာတို႔၊ ၁၂ ႏွစ္သားက လူေရွ႕မွာ တကိုယ္ေရ အာသာေျဖတာတို႔လိုမ်ိဳးကို ဆိုလိုပါတယ္)၊ သင္ယူမႈ ျပႆနာ၊ တိရစၦာန္ေလးေတြအေပၚမွာ ရက္စက္တာ၊ ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ဖ်က္ဆီးတဲ့ အမူအက်င့္၊ မိမိကိုယ္ကို ေသေၾကာင္းၾကံမႈ၊ လူ႔ကန္႔လန္႔အမူအက်င့္၊ အိပ္မေပ်ာ္တာ၊ အိပ္မက္ဆိုးေတြ မက္တာ၊ ေဒါသတႀကီး ေပါက္ကြဲတာ၊ တေယာက္တည္း မေနခ်င္တာ၊ အရြယ္ေရာက္တဲ့အထိ တျခားသူေတြအေပၚ က်ဴးလြန္ခ်င္တာစတဲ့ အမူအက်င့္ေတြ ေပၚေပါက္လာတတ္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒါေတြကို သူတို႔က လူျမင္သူျမင္ေတာ့ မျပတတ္ၾကေတာ့ဘူး။

၁၂။ ကေလးကို မဟုတ္တာလုပ္သူေတြဟာ ကာယအားနဲ႔ အဓမၼ မလုပ္ၾကဘူး။ လက္ေဆာင္ေလးေတြ ေပး၊ အတူကစားေပး၊ အတူေနေပး၊ သြားေပး၊ ကေလးေတြကို မဖြယ္ရာတဲ့ ႐ုပ္ရွင္၊ ႐ုပ္ေသေတြ ျပေပး၊ စိတ္မပါဘဲ ေအာ္လိုက္ဟစ္လိုက္၊ မာန္လိုက္မဲလိုက္နဲ႔ ကေလးစိတ္ထဲမွာ က်ဴးလြန္မယ့္သူကို ဘာမွန္းမသိဘဲ ဇေဝဇဝါျဖစ္ေနေအာင္ လုပ္ေပးတာမ်ိဳး ေတြနဲ႔ က်ံဳးသြင္းတတ္ၾကပါတယ္။

၁၃။ မိဘတပါးတည္းနဲ႔သာ ေနထိုင္ရတဲ့ ကေလး၊ လက္ထပ္မထားတဲ့ သူနဲ႔ အတူေနေနတဲ့ မိဘနဲ႔ ေနရတဲ့ ကေလးေတြဟာ မိရင္းဘရင္းနဲ႔အတူ ေနရတဲ့ ကေလးေတြထက္ မဟုတ္တာ အလုပ္ခံရႏိုင္ေခ် ရွစ္ဆပိုမ်ားပါတယ္။

၁၄။ ကေလးကို မဟုတ္တာလုပ္တယ္လို႔ တိုင္ၾကားတဲ့အမႈေတြရဲ႕ ၂၃ % ေလာက္ကို ၁၈ ႏွစ္ေအာက္ေတြက က်ဴးလြန္ၾကတာ ေတြ႕ရပါတယ္။

၁၅။ ၂၀၀၄ ခုႏွစ္ ေလ့လာခ်က္တရပ္မွာေတာ့ အေရအတြက္ စုစုေပါင္း ေလးသန္းခြဲေလာက္အထိ ရိွမယ့္ အစိုးရေက်ာင္း တက္ေနသူ ကေလးေပါင္း ၉.၆ % ဟာ သူတို႔ကို ပညာသင္ေပးေနသူေတြရဲ႕ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ မဖြယ္ရာမႈေတြကို ေတြ႕ၾကံဳဖူးတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ သည္လို မဖြယ္ရာမႈဆိုရာမွာ လိင္နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ဟာသေတြ ေျပာတာမွသည္ လိင္ဆက္ဆံတာအထိ ပါဝင္ပါတယ္။ က်ဴးလြန္သူေတြထဲမွာ ဆရာက ၁၈ % ၊ အားကစားနည္းျပက ၁၅% ၊ လူစားဝင္သင္တဲ့ ဆရာက ၁၃ % ၊ ေက်ာင္းအုပ္က ၆ % ၊ ကေလးေတြကို ေဖးမ ေဆြးေႏြးေပးသူက ၅ % ပါဝင္ပါသတဲ့။

၁၅။ မေတာ္တေရာ္ အလုပ္ခံရတဲ့ ကေလး ၉၅ % က က်ဴးလြန္သူကို သိကၽြမ္းၾကပါတယ္။

၁၆။ ကေလးကို မေတာ္တေရာလုပ္တဲ့သူ အမ်ားစုဟာ ကေလးထက္ ဆယ္ႏွစ္၊ ဆယ္ႏွစ္အထက္ ႀကီးသူေတြပါ။ ကေလး အေပၚ က်ဴးလြန္သူ တဝက္ေက်ာ္ဟာ ၃၅ ႏွစ္ေအာက္ေတြပါ။

မူရင္းက ၆၄ ခ်က္ ပါပါတယ္။ မ်ားလို႔ အဓိက သိသင့္တဲ့ ၄ ပံုတပံုကိုပဲ ဘာသာျပန္ေပးလိုက္ပါတယ္။

အားလံုးေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ

အတၱေက်ာ္

၀၁၀၇၁၉

မူရင္း – https://www.factretriever.com/child-abuse-facts

႐ုပ္ရွင္ ႐ုပ္ရွင္ ႐ုပ္ရွင္ (၃)

🎬 🎬 🎬 🎬 🎬 🎬

ေလ့လာဆည္းပူးခ်င္ရင္၊ ဆည္းပူးတတ္ရင္ 
အလကားရႏိုင္တာေတြခ်ည္းပဲကို နည္းမွတ္လို႔…

ျဖစ္ရပ္မွန္ ဓာတ္ရွင္အေၾကာင္း အနည္းအပါး ေျပာၿပီးတဲ့အခါ က်ေနာ္တို႔မွာ ရိွတဲ့ ေငြေလးတမတ္နဲ႔ တက္ကိုင္ဖို႔ ရြယ္ေနတဲ့ အတၳဳပၸတၱိဓာတ္ရွင္အေၾကာင္း ေဆြးေႏြးၾကည့္ပါရေစ။ (ဆက္ေရးတဲ့အခါ အတၳဳပၸတၱိဓာတ္ရွင္ကို “ထုတ္ရွင္”လို႔ အတိုေကာက္ သံုးပါရေစ။)

အဲဒီ့အတြက္ က်ေနာ္ အိမ္စာ လုပ္ပါတယ္။

ေအာင္မေလးဗ်ာ… ေတဝါးမယ္၊ ရွင္ဝါးမယ္၊ မေတမရွင္ ဖိဝါးမယ္ဆိုတဲ့အတိုင္းပါပဲ။

ထုတ္ရွင္ကို တကယ္ ခ်႐ိုက္ဖို႔ အသာထား၊ ထုတ္ရွင္ရဲ႕ သေဘာသဘာဝကို နားလည္ဖို႔ေတာင္ ဖတ္စရာေတြက တပံုတပင္၊ ၾကည့္ရမယ့္ကားေတြကလည္း မနည္းမေနာ။

၂၀၁၀ ျပည့္ႏွစ္က စတင္ၿပီး အခုအထိ ၈ ႏွစ္ခြဲအတြင္းမွာ ေဟာလီးဝု(ဒ္)က ထုတ္ရွင္ေပါင္း ၂၂၅ ကား ထြက္ထားသဗ်။ ဒါက ထင္ရွားတာေတြေနာ္။ မထင္မရွားေတြ မပါေသးဘူး။ ပ်မ္းမွ် တႏွစ္ကို ၂၈ ကားႏႈန္း၊ တလကို ႏွစ္ကားႏႈန္းေလာက္ ထြက္ထားတာလို႔ေတာင္ ေျပာႏိုင္တဲ့ အေနအထားပါ။

ေငြတမတ္နဲ႔ ငါးၾကင္းေကာင္း မကိုင္ခင္မယ္ အဲဒီ့ ၂၂၅ ကားအနက္က ကားေပါင္း ၁၀၀ ေလာက္ကိုပဲ လိပ္ပတ္လည္ေအာင္ ထိုင္ၾကည့္လိုက္မယ္ဆိုရင္ေတာင္ ထုတ္ရွင္ဆိုတာ သည္လိုပါလားလို႔ ကိုယ့္ဆရာေတြ သေဘာေပါက္လာႏိုင္ေလာက္ေအာင္ကို အသင့္ရိွေနပါတယ္။

ဝါသနာပါရင္ ဝစ္ခီမွာ သြားၾကည့္လို႔ ရပါတယ္။ ၁၉၅၀ ျပည့္မတိုင္မီကာလမွသည္ အခု ၂၀၁၉ ခုႏွစ္အထိ ႏွစ္အလိုက္ ထုတ္ရွင္စာရင္း ေတာ္ေတာ္ ျပည့္ျပည့္စံုစံုက သည္မွာ ရိွပါတယ္။

https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_biographical_films

ထုတ္ရွင္ရဲ႕ အျမြက္သေဘာ

“ထုတ္ရွင္ ဇာတ္ညႊန္းဟာ ကိုယ္ဘာကို ျပခ်င္တာလဲဆိုတဲ့အေပၚမွာ မူတည္ပါတယ္။ မွတ္တမ္းဓာတ္ရွင္ဆိုရင္ေတာ့ မွတ္တမ္းကားတို ဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ား ရႏိုင္သလဲဆိုတဲ့အေပၚမွာ မူတည္တာေပါ့။ ဒါေပသည့္ ထုတ္ရွင္ကေတာ့ မွတ္တမ္းက ျပႏိုင္တာထက္ ဇာတ္လမ္းကို အမ်ားႀကီး ပိုေကာင္းေအာင္၊ ပိုအသက္ဝင္ေအာင္ လုပ္ယူႏိုင္ပါတယ္”လို႔ ေလာေလာဆယ္ ႏိုင္ငံတကာ ႐ုပ္ရွင္ပြဲေတာ္ေတြမွာ တင္ေနတဲ့ Stand Up Man ကိုရီးယားနဲ႔ ကေနဒီယံ ဟာသ႐ုပ္ရွင္ ဇာတ္ညႊန္းကို ေရးခဲ့သူ ကေနဒါအေျခစိုက္ ဒါ႐ိုက္တာ၊ ဇာတ္ညႊန္းေရးဆရာမ Nathalie Younglai က ေျပာဖူးပါတယ္။ (https://www.facebook.com/standupmanfilm/)

သူ႔ဇာတ္႐ုပ္ကို တည္ၿပီး အ႐ိုက္ခံလိုက္ရတဲ့ Facebook ဆရာႀကီး ဇကာေပါက္ကိုယ္တိုင္ကေတာင္ အဲဒီ့ကားကို ၾကည့္ၿပီး “အီစလံေဝသြား”တာမို႔ အဲဒီ့ကားကို “Block လုပ္လိုက္တယ္”လို႔ ေျပာခဲ့သလို သူနဲ႔အတူ Facebook ကို တြဲၿပီး တည္ေထာင္ခဲ့တဲ့ Educardo Saverin ကလည္းပဲ “သည္ကားက ေဖ်ာ္ေျဖေရးအတြက္ ႐ိုက္ကူးထားတာ ရွင္းပါတယ္။ အခ်က္အလက္မွန္ကို အေျခခံထားတဲ့ မွတ္တမ္းကား မဟုတ္ပါဘူး”လို႔ ဆိုခဲ့တဲ့ The Social Network ဇာတ္ညႊန္းကို ေရးခဲ့သူ Aaron Sorkin ကလည္း ”အမွန္ေပၚမွာ သစၥာမထားခ်င္ပါဘူး။ က်ေနာ္က ပံုေျပာခ်င္တာပါ”လို႔ အတိအလင္း ဆိုခဲ့ပါတယ္။

အဲဒီ့ ႏွစ္ေယာက္ရဲ႕ စကားနဲ႔တင္ ထုတ္ရွင္ရဲ႕ အျမြက္သေဘာကို ေစာေၾကာႏိုင္မယ္ ထင္ပါတယ္။ ထုတ္ရွင္ဟာ မွတ္တမ္းကားမဟုတ္ပါဘူး။

ထုတ္ရွင္နဲ႔ အလုပ္ေလွ်ာက္မွာ မဟုတ္ပါ

မွတ္တမ္းကား (documentary) ဆိုတာကေတာ့ အလုပ္ေလွ်ာက္တဲ့အခါ ထည့္ၾကျမဲ ကိုယ္ေရးရာဇဝင္လိုပါပဲ။ အမည္၊ အျခားအမည္ (ရိွလွ်င္)၊ အဘအမည္၊ အမိအမည္၊ လူမ်ိဳး၊ ကိုးကြယ္သည့္ဘာသာ၊ ေမြးေန႔သကၠရာဇ္၊ ပညာအရည္အခ်င္း၊ အိမ္ေထာင္ေရးအေျခအေန၊ သားသမီးအမည္… စသျဖင့္မွသည္ ဟိုတေခတ္ဆီက ႏိုင္ငံကူးလက္မွတ္ ေလွ်ာက္တဲ့အခါ လက္ေညာင္းေအာင္ ျဖည့္ရတဲ့ ေဆြခုနစ္ဆက္ မ်ိဳးခုနစ္ဆက္ရဲ႕ အေသးစိတ္ေတြလိုမ်ိဳး ထည့္ခ်င္သေလာက္ ေလွ်ာက္ထည့္လို႔ ရပါတယ္။

Image may contain: 2 people, textထုတ္ရွင္လို႔ ေျပာကတည္းက “ဓာတ္ရွင္”သေဘာပါသြားပါၿပီ။ တနည္းေျပာရရင္ ပရိသတ္စြဲမက္ေအာင္ ဖမ္းစားရပါေတာ့မယ္။ သည္အတြက္ သက္ရိွထင္ရွားရိွခဲ့ဖူးတဲ့၊ ဒါမွမဟုတ္လည္း The Social Network မွာလို သက္ရိွ ထင္ရွားရိွဆဲ လူတေယာက္ေယာက္ရဲ႕ အတၳဳပၸတၱိကို ႐ိုက္ျပရာမွာ ဇာတ္လမ္း (ပံုျပင္) သေဘာ ျဖစ္ေနဖို႔ မလြဲမေသြ လိုလာပါတယ္။

မွတ္တမ္းကားကို အလုပ္ေလွ်ာက္တဲ့အခါ တြဲတင္တဲ့ ကိုယ္ေရးရာဇဝင္နဲ႔ ပံုခိုင္းခဲ့သလို ခိုင္းရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ ထုတ္ရွင္ဟာ ဝတၳဳပါပဲ။ အဲေလာက္ကို ႐ိုးစင္းရွင္းလင္းပါတယ္။ ဝတၳဳေပမယ့္ တကယ့္ ဓိ႒ဓမၼေလာကမွာ သက္ရိွထင္ရွားရိွခဲ့သူရဲ႕ ဘဝကို အေျခခံထားတဲ့ ဝတၳဳေပါ့။

(ျမန္မာဝတၳဳထဲမွာ နမူနာ ျပစရာအျဖစ္ ေခါင္းထဲ တန္းခနဲ ေပၚလာတာက ဆရာမႀကီး ခင္ႏွင္းယု ေရးခဲ့ဖူးတဲ့ လံုးခ်င္းဝတၳဳတပုဒ္ပါ။ ဝတၳဳနာမည္ေတာ့ မမွတ္မိေတာ့ပါဘူး။ ေတာ္ေတာ့္ကို အႏုပညာေျမာက္တဲ့ ဝတၳဳတပုဒ္ ျဖစ္ခဲ့တာကိုေတာ့ မေမ့ႏိုင္ပါဘူး။ ခက္တာက အဲဒီ့ဝတၳဳကလည္း ေနာက္တႀကိမ္ ျပန္ထြက္လာစရာ အေၾကာင္း အလြန္နည္းသြားပါၿပီ။ “ကၽြန္မ၏ ခ်စ္သူ”ဆိုတာလည္း ဆရာမႀကီးရဲ႕ခင္ပြန္း ဗိုလ္မွဴးႀကီးေက်ာ္ေသာင္းရဲ႕ ဘဝကို အေျခခံ ထားတဲ့ ဝတၳဳပါပဲ။ အဲဒါလည္း အလြန္ေကာင္းပါတယ္။)

ပထမအခ်က္

အဲေတာ့ ပထမဆံုးအခ်က္က ထုတ္ရွင္႐ိုက္မယ္ဆိုတဲ့အခါ အလုပ္ေလွ်ာက္လႊာတင္မွာ မဟုတ္ဘူးဆိုတာကို သတိထားဖို႔ လိုမယ္ထင္ပါတယ္။ အႏုပညာေျမာက္တဲ့ ဇာတ္လမ္း႐ိုက္မွာကို ျပက္ျပက္ထင္ထင္ သိထားရပါလိမ့္မယ္။

တဘဝလံုး ေလွ်ာက္႐ိုက္ျပမွ ထုတ္ရွင္ေကာင္း ျဖစ္တာမဟုတ္

ဒုတိယကေတာ့ ပထမအခ်က္နဲ႔ ဆက္စပ္ေနပါတယ္။

ဇာတ္လမ္း႐ိုက္ေတာ့မွာမို႔ အဲဒီ့သက္ရိွထင္ရွားရိွသူရဲ႕ ပုခက္တြင္းမွသည္ အုတ္ဂူဆီအထိ အစဥ္အတိုင္း စီကာစဥ္ကာ ႐ိုက္ျပစရာ မလိုဘူးဆိုတာကို ျပက္ျပက္ထင္ထင္ သိထားသင့္ျပန္ပါတယ္။

ဇာတ္လမ္းျဖစ္တဲ့အတြက္ ထုတ္ရွင္ဇာတ္ညႊန္းေရးသူမွာ လြတ္လပ္ခြင့္ အေတာ္အတန္ ရသြားပါၿပီ။ ျပင္လို႔မရတာက အခ်ိန္ကာလ၊ အခင္းအက်င္းနဲ႔ အဓိက ဇာတ္ေကာင္ေတြပါ။ အဲဒါကို မူေသထားၿပီး က်န္တာက အႏုပညာအား ေကာင္းရင္ ေကာင္းသေလာက္ ကြန္႔လို႔ ညႊန္႔လို႔ ရေနပါတယ္။

နမူနာေလးေတြ ျပပါရေစ…

အေမရိကန္ သမၼတ Abraham Lincoln ရဲ႕ ထုတ္ရွင္ေတြ တကားမက ရိွပါတယ္။ သည္ထဲမွာမွ The Better Angels ဆိုတဲ့ ကားက လင္းခန္း (Lincoln) ရဲ႕ ငယ္ဘဝကိုသာ ႐ိုက္ျပခဲ့တာပါ။

Image may contain: 1 person, smiling, textနယ္လဆင္(န္)မယ္(န္)ဒဲလားဆိုလည္း တကားမက ရိွပါတယ္။ ဒါေပသည့္ အဲဒီ့ထဲမွာမွ Clint Eastwood ႐ိုက္တဲ့ Invictus ဇာတ္ကားဟာ သူ႔ထက္ပိုၿပီး အတၳဳပၸတၱိအျပည့္အစံု ပိုဆန္တဲ့ Mandela: Long Walk to Freedom ကားထက္ ပိုၿပီး မယ္(န္)ဒဲလား ႐ုပ္လံုးပိုၾကြခဲ့ျပန္တယ္။

Invictus က ေတာင္အာဖရိက ႏိုင္ငံက လူျဖဴေတြ အင္မတန္ ခံုမင္တဲ့ Rugby ကမၻာ့ဖလားပြဲမွာ အႏုိင္ရလာတဲ့ လူျဖဴအသင္းကို ေႏြးေႏြးေထြးေထြး ႀကိဳဆိုခဲ့တဲ့ တကယ့္ျဖစ္ရပ္ကို အေျခခံၿပီး မယ္(န္)ဒဲလားရဲ႕ ႏိုင္ငံေရး ၾကံ႕ခိုင္မႈစြမ္းရည္ကို မီးေမာင္းထိုးျပခဲ့တာပါပဲ။

တနည္းေျပာရင္ နယ္လဆင္(န္)မယ္(န္)ဒဲလားဆိုတာ ဘယ္လိုလူစားလို႔ ေပၚလြင္ေအာင္ ႐ိုက္ျပခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

က်ေနာ္ ခဏခဏ ညႊန္းခဲ့ဖူးတဲ့ Bohemian Rhapsody ဆိုလည္း လူ႔ဘဝမွာ ၄၅ ႏွစ္ေနသြားတဲ့ Freddy Mercury ရဲ႕ဘဝကို Queen တီးဝိုင္း စဖြဲ႕တဲ့ ၁၉၇၀ ျပည့္မွသည္ ၁၉၈၅ ခုႏွစ္ ကယ္ဆယ္ေရး ရံပံုေငြ ေဖ်ဖာ္ေျဖပြဲအထိ ၁၅ ႏွစ္တာေလးပဲ ျဖတ္႐ိုက္ျပသြားတာပါ။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီ့မွာလည္း Freddy ဘယ္လိုလူစားဆိုတာ ကြက္ခနဲ ေပၚပါတယ္။

ဒုတိယအခ်က္

သည္မွာ အခ်က္ ၂ ခ်က္ ထပ္ထြက္လာပါတယ္။

အစအဆံုး ေလွ်ာက္႐ိုက္ေနစရာ မလိုဘဲ ဇာတ္လမ္းအရ လိုတဲ့ေနရာေလးပဲ ျဖတ္ျပလို႔လည္း ထုတ္ရွင္အတြက္ အဆင္ေျပတယ္ဆိုတဲ့ အခ်က္က တခ်က္ေပါ့။

တတိယအခ်က္

ေနာက္တခ်က္က ကိုယ္႐ိုက္ျပမယ့္ အဓိကဇာတ္႐ုပ္ (သက္ရိွထင္ရွားရိွခဲ့သူ)ဟာ ဘယ္လိုလူစားဆိုတာ ေပၚလြင္သြားတာနဲ႔ ထုတ္ရွင္သမား တာဝန္ေက်ၿပီဆိုတဲ့ အခ်က္ပါ။ ဒါ သိပ္အေရးႀကီးပါတယ္။

သည္ေနရာမွာ အဲဒီ့လူဟာ ဘယ္လိုလူစားလို႔ ကိုယ္ျမင္တဲ့ အျမင္အတိုင္း ပီျပင္ဖို႔ေလးပဲ လိုတာပါ။ အဲဒီ့အျမင္ကို ပရိသတ္ေရွ႕ေမွာက္ခ်ျပလိုက္တာဟာ ထုတ္ရွင္ပါပဲ။

အဲေတာ့ ထုတ္ရွင္႐ိုက္ေတာ့မယ္ဆိုရင္ ကိုယ္႐ိုက္မယ့္ ဇာတ္႐ုပ္ရဲ႕ စ႐ိုက္မွန္၊ စိတ္ရင္းကို ထဲထဲဝင္ဝင္ ပပ္ပပ္နပ္နပ္ သိထားဖို႔က တျခားဟာေတြရဲ႕ ေရွ႕ကို ေရာက္လာပါတယ္။

အေရးႀကီးဆံုး

သိပ္အေရးႀကီးတာကေတာ့ အဲဒီ့လူနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ တျခားဆရာေတြ၊ သူ႔သူငယ္ခ်င္းေတြ၊ သူနဲ႔ ေခတ္ၿပိဳင္ေတြ ေျပာသမွ်ကို နားေထာင္ ဖတ္႐ႈၿပီး သည္လူဟာ ဘယ္လိုလူရယ္လို႔ သည္ဇာတ္ကို ေရးမယ့္သူ၊ ႐ိုက္မယ့္သူ “ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က်” “ရင္ဘတ္ႀကီးနဲ႔” ထိုးထြင္း သိလာတဲ့ “ကိုယ္ပိုင္” သိရိွမႈကို ဆိုလိုပါတယ္။ ဟိုလူေျပာ သည္လူေျပာ ၾကားဖူးနားဝနဲ႔ သိထားတဲ့ “အိေယာင္ဝါး” အသိ၊ “သညာသိ”ေလာက္နဲ႔ မရပါဘူး။

အားလံုး ေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ…
အတၱေက်ာ္

၂၄၀၆၁၉

႐ုပ္ရွင္ ႐ုပ္ရွင္ ႐ုပ္ရွင္ (၂)

🎬 🎬 🎬 🎬 🎬 🎬

အတၳဳပၸတၱိဓာတ္ရွင္ဆီ မသြားခင္ ၾကားတဆင့္

အားနာနာနဲ႔ ေျပာရမယ္ဆိုရင္ေတာ့ အတၳဳပၸတၱိ ႐ုပ္ရွင္က က်ေနာ္တို႔ ျမန္မာ ဓာတ္ရွင္သမားေတြနဲ႔ ေဝးလြန္းလွတယ္လို႔ ျမင္မိရပါတယ္။

က်ေနာ့္အျမင္မွာေတာ့ အဲဒီ့အတၳဳပၸတၱိ ႐ုပ္ရွင္ဆိုတဲ့ ငါးၾကင္းေခါင္းႀကီး မကိုင္ခင္မွာ ၾကားတဆင့္ က်န္ေနပါေသးတယ္။ အဲဒါကေတာ့ ျဖစ္ရပ္မွန္ ႐ုပ္ရွင္ပါပဲ။

ျမန္မာ့႐ုပ္ရွင္ ႏွစ္ ၁၀၀ သက္တမ္းအတြင္းမွာ က်ေနာ္သိမီသေလာက္ ျဖစ္ရပ္မွန္ ႐ုပ္ရွင္ မရိွသေလာက္နည္းပါတယ္။ မႈခင္းျဖစ္ရပ္မွန္တခ်ိဳ႕ကို ႐ိုက္ျပဖူးၾကတာကလြဲရင္ အမွတ္ထင္ထင္ တကားမွ မရိွပါဘူး။ (မွားေနရင္ ျပင္ေပး၊ ေထာက္ျပေပးေတာ္မူၾကပါ။)

ေဘာလီးဝု(ဒ္)က ျဖစ္ရပ္မွန္ ဓာတ္ရွင္ေတြ

တကယ္ဖြံ႕ၿဖိဳးေနတဲ့ ႐ုပ္ရွင္ေလာကေတြမွာေတာ့ ျဖစ္ရပ္မွန္႐ုပ္ရွင္ေတြ တသီႀကီး ႐ုိက္ကူးတင္ဆက္ေနၾကပါတImage may contain: 2 people, textယ္။ ေဟာလီးဝု(ဒ္)ကို အသာထား၊ အိမ္နီးခ်င္း အိႏၵိယႏိုင္ငံက ေဘာလီးဝု(ဒ္)မွာေတာင္ အမ်ားႀကီးရိွပါတယ္။ က်ေနာ္ ၾကည့္ဖူးၿပီး စြဲေနတဲ့ ကားတကားက Sarbjit (2016) ပါပဲ။ ေနာက္အမွတ္ထင္ထင္ ျဖစ္က်န္ရစ္တာက No One Killed Jessica (2011), Shahid (2012), Manjhi – The Mountain Man (2015) တို႔ပါပဲ။ က်ေနာ္ မၾကည့္ဖူးတာေတြ အမ်ားအျပား က်န္ပါေသးတယ္။ မြမ္ဘိုင္းမွာ ဗံုးကြဲတာ အေျခခံထားတာ၊ အၾကမ္းဖက္သမားေတြ ေလယာဥ္ကို ျပန္ေပးဆြဲခ်ိန္မွာ ရဲရဲရင့္ရင့္ ရင္ဆိုင္ခဲ့တဲ့ ေလယာဥ္မယ္၊ ေျခနင္းမီးစက္ကို ဖန္တီးၿပီး ရြာနဲ႔ ေက်ာင္းေတြကို မီးလင္းေအာင္ လုပ္ေပးခဲ့တဲ့ စံုတြဲ၊ ဆာဒမ္ဟူစိန္ ကူဝိတ္ကို က်ဴးေက်ာ္ခ်ိန္မွာ ကူဝိတ္ေရာက္ အိႏၵိယႏိုင္ငံသားေတြကို ေထာင္နဲ႔ ခ်ီၿပီး ကယ္ထုတ္ခဲ့တဲ့ အိႏၵိယ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းရွင္စသျဖင့္ တကယ့္ ျဖစ္ရပ္မွန္ေတြကို အေျခခံ ႐ိုက္ကူးထားတဲ့ ကုလားကားေတြ အမ်ားအျပား က်န္ပါေသးတယ္။

ေဟာလီးဝု(ဒ္)က ေတာင္ပံုရာပံု

ေဟာလီးဝု(ဒ္)မွာေတာ့ မေျပာပါနဲ႔ေတာ့။ Escape from Alcatraz (1979), Enemy at the Gates (2001), Catch Me If You Can (2002), the Pianist (2002), Hotel Rwanda (2004), Ray (2004), Letters from Iojima (2006), a Beautiful Mind (2006), the Queen (2006), Into the Wild (2007), the Pursuit of Happyness (2006), the Last King of Scotland (2006), a Mighty Heart (2007), the Hunting Party (2007), Che (2008), Hachi: a Image may contain: 1 personDog’s Tale (2009), J. Edgar (2011), the Social Network (2012), Lincoln (2012), Sully (2016), the Butler (2018), Green Book (2018), … အစရိွသျဖင့္။ ဒါ က်ေနာ္ အမွတ္ထင္ထင္ ျဖစ္က်န္ရစ္တဲ့ ကားတခ်ိဳ႕ပါပဲ။ ေျပာမယ္ဆို တပံုႀကီး က်န္ပါေသးတယ္။

သည္ကားေတြထဲမွာ အတၳဳပၸတၱိဓာတ္ရွင္တခ်ိဳ႕လည္း ပါေနပါတယ္။ ဥပမာ J. Edgar တို႔၊ Ray တို႔၊ Che တို႔၊ Lincoln တို႔ေပါ့။

ကိုရီးယားေတြလည္း တြယ္ေနၾကၿပီ

ျဖစ္ရပ္မွန္ဇာတ္လမ္းေတြကို ကိုရီးယားဓာတ္ရွင္သမားေတြလည္း ဓာတ္က်ေနၾကပါတယ္။ A Taxi Driver (2017) ဆို ေဒၚလာ ၁၄ သန္း အကုန္ခံ႐ိုက္ၿပီး ေတာင္ကိုရီးယားတႏိုင္ငံတည္းမွာတင္ ၈၉ သန္းေလာက္ ျပန္ရခဲ့ပါတယ္။ ကမၻာမွာ လည္းေအာင္ျမင္သလို ဆုေတြလည္း ရ၊ ဆန္ကာတင္စာရင္းေတြလည္း ႏိုင္ငံတကာမွာ ဝင္ခဲ့တဲ့ ဇာတ္ကားပါပဲ။

Northern Limit Line (2015) ဆိုလည္း ၆ သန္းပဲ ကုန္ၿပီး ၃၉ သန္း ျပန္ရခဲ့တဲ့ဇာတ္ကားပါ။ ေျမာက္ကိုရီးယားနဲ႔ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ တိုက္ပြဲျဖစ္ရပ္မွန္ ဇာတ္လမ္းပါ။

Memories of Murder (2003) က ကိုရီးယားႏိုင္ငံသမိုင္းရဲ႕ တေယာက္ၿပီးတေယာက္ ဆက္တိုက္သတ္တဲ့ ပထမဆံုး လူသတ္သမားရဲ႕ ျဖစ္ရပ္မွန္ေပၚ အေျခခံထားတဲ့ဇာတ္ကား။ ၁၉၈၆ ကေန ၁၉၉၁ ခုႏွစ္အထိ ငါးႏွစ္တာအတြင္းမွာ အမ်ိဳးသမီး ၁၀ ေယာက္ အသတ္ခံခဲ့ရတဲ့ အျဖစ္။ သို႔ေပတည့္ ႐ုပ္ရွင္က လူသတ္သမားကို အဓိကမထားဘူး။ မျပည့္မစံုနဲ႔ သည္အမႈကို လိုက္ရတဲ့ ရဲစံုေထာက္ႏွစ္ေယာက္ကို အသားေပး႐ုိက္ခဲ့တာပါ။ ေဒၚလာ သံုးImage may contain: 2 people, textသန္းေလာက္ ကုန္တယ္လို႔ သိရေပမယ့္ ဘယ္ေလာက္ ျပန္ရတယ္ဆိုတာေတာ့ မသိရပါဘူး။ သို႔ေသာ္ ကိုရီးယားမွာ လူၾကည့္အမ်ားဆံုး ဇာတ္ကားအေနနဲ႔ စတုတၳေနရာမွာ ရိွပါတယ္။

Silenced (2011) က ေတာ္ေတာ္ ထူးျခားပါတယ္။ ဘယ္ေလာက္ကုန္တယ္ မသိရေပမယ့္ ေဒၚလာ ၃၁ သန္းေလာက္ ျပန္ရတယ္။ ဒါက အေရးမႀကီးပါဘူး။ သည္ကားက နားမၾကားတဲ့ ကေလးေတြကို နားမၾကားေက်ာင္းက ဆရာေတြက ၂၀၀၀ ျပည့္လြန္ႏွစ္မ်ားမွာ ငါးႏွစ္ေလာက္ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ မေတာ္မတရားျပဳက်င့္ခဲ့ၾကၿပီး တရား႐ံုးက က်ဴးလြန္သူေတြကို အေလွ်ာ့ေပါ့ဆံုး ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ခဲ့တာကို ႐ိုက္ျပလိုက္တာပါပဲ။ ဇာတ္ကားထြက္လာေတာ့မွ အဲဒီ့ေက်ာင္းကို ခ်က္ခ်င္း ပိတ္လိုက္သလို ကေလးငယ္ေတြ၊ မသန္မစြမ္းေတြ (က်ေနာ္ မသန္စြမ္းလို႔ ေရးတာကို ဘာသာစကားအသံုးအႏႈန္းအရ သေဘာမတူပါ။ ဗမာစကားမွာ အစဥ္အဆက္အရ မစြမ္းမသန္၊ မသန္မစြမ္းလို႔သာ သံုးပါတယ္။ စြမ္းေရွ႕က “မ”ကို ပယ္ျခင္းဟာ ဘာသာစကားကို ဖ်က္ဆီးျခင္းလို႔ ျမင္မိပါတယ္။ က်ေနာ့္တေယာက္တည္း သေဘာထားပါ။) အေပၚ က်ဴးလြန္တဲ့ လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ ျပစ္မႈမ်ားနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ကာလစည္းကမ္းသတ္ ဥပေဒ (ဘယ္ႏွႏွစ္ၾကာသြားရင္ ျပစ္မႈ က်ဴးလြန္သူကို အေရးမယူေတာ့ဘူးလို႔ သတ္မွတ္ထားတာမ်ိဳး)ကို ပယ္ဖ်က္တဲ့ ဥပေဒလည္း ေပၚထြက္ခဲ့တာမို႔ သည္ကားဟာ ေတာ္ေတာ္ထူးျခားတယ္လို႔ ဆိုလိုက္ရတာပါပဲ။

ဓာတ္ရွင္ဆရာေတြရဲ႕ ၾသဇာဟာ က်ေနာ္တို႔ အႏုဉာတ စာေရးသူေတြရဲ႕ ၾသဇာထက္ အဆေပါင္းမ်ားစြာ အစြမ္းထက္လွတယ္ဆိုတာကို သည္ျဖစ္ရပ္က သက္ေသခံေနပါတယ္။

နမူနာအျဖစ္ အနည္းအပါး ေကာက္ႏုတ္ျပတာပါ။ ေျပာမယ္ဆို သူတို႔ဆီက ျဖစ္ရပ္မွန္ ႐ုပ္ရွင္ဇာတ္လမ္းေတြလည္း အမ်ားအျပား က်န္ပါေသးတယ္။

ထိုင္း႐ိုက္တဲ့ ထုိင္းကျဖစ္ရပ္မွန္

ထိုင္းႏိုင္ငံက ျဖစ္ရပ္မွန္ကို အေျခခံၿပီး ေဟာလီးဝု(ဒ္)က ႐ိုက္တဲ့ကားေတြ ရိွပါတယ္။ အဲလို မဟုတ္ဘဲ ထိုင္းဒါ႐ိုImage may contain: one or more peopleက္တာ ကိုယ္တိုင္႐ိုက္ကူးတဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္ ကားတကားက Sam Chuk (2009)ပါ။ မူးယစ္ေဆး ၿငိသြားသူ ေက်ာင္းသားေလး ၇ ေယာက္ကို ဆရာလုပ္သူက ေဆးျပတ္ေအာင္ အႏုနည္းနဲ႔ ကယ္တင္ခဲ့တဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္ ဇာတ္လမ္းေလးပါပဲ။

ျဖစ္ရပ္မွန္“ဇာတ္လမ္း” ႐ိုက္ေတာ့မယ္ဆိုရင္…

ျဖစ္ရပ္မွန္ ႐ိုက္မယ္ဆိုရင္ေတာ့ အလိုအပ္ဆံုး အခ်က္က သုေတသန၊ တနည္းေျပာရရင္ ေလ့လာစူးစမ္းမႈေတြ လုပ္ဖို႔ အမ်ားႀကီးလိုပါတယ္။ ျဖစ္ရပ္“မွတ္တမ္းတင္႐ုပ္ရွင္” ႐ိုက္တာမဟုတ္ဘဲ ျဖစ္ရပ္မွန္“ဇာတ္လမ္း”ကို ႐ိုက္မွာမို႔ ပရိသတ္ရဲ႕ ခံစားခ်က္နဲ႔ အာ႐ံုကို ဖမ္းစားရပါေတာ့မယ္။ တဖက္ကလည္း ျဖစ္ရပ္မွန္ကို အေျခခံတာမို႔ အခ်က္အလက္ေတြ မွန္ဖို႔ထက္ နီးစပ္ဖို႔ လိုပါတယ္။ သည္အခါမွာ အဲဒီ့ျဖစ္ရပ္ျဖစ္ပြားစဥ္က အေျခအေနေတြကို ဘက္စံု ေထာင့္စံုက ေလ့လာ စူးစမ္းရပါ ေတာ့မယ္။ အခ်ိန္ယူရပါေတာ့မယ္။ ဒါဟာ ျဖစ္ရပ္မွန္ဇာတ္လမ္းအတြက္ အဓိက အေျခခံပါပဲ။

ျဖစ္ရပ္မွန္ေပမယ့္ အကုန္ အတိအက် ျဖစ္ေနစရာ မလို

ဝတၳဳကို ႐ုပ္ရွင္ ႐ိုက္သလိုပါပဲ။ မွတ္တမ္းကား မဟုတ္ဘဲ ဇာတ္လမ္းကား ျဖစ္တာမို႔ ျဖစ္ရပ္မွန္ဆိုေပမယ့္ တခ်ိဳ႕ဟာေတြကို စိတ္ဝင္စားစရာ ေကာင္းလာေအာင္၊ ဇာတ္ရိွန္တက္လာေအာင္ အပိုဆာဒါးေလးေတြ ထည့္ရတာလည္း ရိွခ်င္ရိွႏိုင္ပါတယ္။ အထက္က နမူနာျပခဲ့တဲ့အထဲက ဘယ္ျဖစ္ရပ္မွန္ကားကိုျဖစ္ျဖစ္ ေဝဖန္သူတခ်ိဳ႕က အခ်က္အလက္ေတြ မွားတယ္လို႔ ေဝဖန္တာ ခံရခဲ့တာခ်ည္းပါပဲ။

ဓာတ္ရွင္သမားေတြဘက္ကလည္း ရွင္းပါတယ္။ ဓာတ္ရွင္ျဖစ္ေနတာမို႔ အႏုပညာသည္အခြင့္အေရးကို သံုးၿပီး ဇာတ္သြက္ေအာင္၊ ဇာတ္တက္ေအာင္ တခ်ိဳ႕ဟာေတြကို သစၥာေဖာက္ရတာလို႔ ေျဖရွင္းၾကစျမဲလည္း ျဖစ္ပါတယ္။

ျမန္မာျပည္က ျဖစ္ရပ္မွန္ အနမတဂၢ

ျမန္မာေတြလည္း လူေတြသာမို႔ ျဖစ္ရပ္မွန္ ဇာတ္လမ္းေတြ တပံုနဲ႔ တမ ရိွပါတယ္။

႐ုတ္တရက္ ေခါင္းထဲ ေပၚလာတာဆိုရင္ အင္းယားကန္ဟိုတယ္မွာ ဂ်ပန္ႀကီး အသတ္ခံရတာမ်ိဳးဆို သိပ္႐ိုက္လို႔ ေကာင္းပါတယ္။ ခုေလာက္ဆိုရင္ ရဲမွတ္တမ္းေတြ ဘာေတြလည္း ေတာင္းၾကည့္လို႔ ရေလာက္ေနပါၿပီ။ မ႐ိုက္ခင္ အက်အန စူးစမ္းေလ့လာ၊ အဲဒီ့တုန္းက ရိွခဲ့တဲ့ ဝန္ထမ္းေတြ၊ သည္အမႈမွာ အစစ္ခံခဲ့၊ ေမးျမန္းခံခဲ့ရသူေတြကို သြားေတြ႕၊ ေမးစသျဖင့္ ျဖစ္ရပ္တခုလံုးကို ေထာင့္စံုက ႐ုပ္လံုးေပၚတဲ့အထိ ရတဲ့အထိ ႀကိဳးပမ္းႏိုင္ပါတယ္။ ရၿပီဆိုရင္ ဘယ္ေထာင့္က ျပမလဲဆိုတာ စဥ္းစားရမွာပါ။ အႀကီးအက်ယ္ အားစိုက္ရမွာ ျဖစ္သလို နည္းနည္းလည္း အပင္ပန္းခံရမွာေတာ့ မလြဲပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ ႏိုင္ငံတကာ တန္းဝင္ ဇာတ္ကားတကား ျဖစ္လာဖို႔လည္း ေျခတလွမ္း ပိုနီးလာမွာ အေသအခ်ာပါ။

ေလာေလာဆယ္ ေရပန္းစားေနတဲ့ အိမ္ေဖာ္ေတြ အႏွိပ္စက္ခံ၊ ေသေက်သြားတဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္ေတြ၊ ကေလးသူငယ္ မဖြယ္ရာမႈ က်ဴးလြန္တဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္ေတြ၊ တေလာဆီက ျဖစ္ခဲ့တဲ့ တတ္ေယာင္ကား ပေယာဂဆရာလက္ ထိုးအပ္လို႔ အႏွိပ္စက္ခံၿပီး ေသသြားခဲ့ရတဲ့ ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ ျဖစ္ရပ္မွန္၊ ဖုန္းေမာ္ က်ဆံုးခဲ့ရတဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္၊ ၈၈ ေနာက္ပိုင္း ေထာင္တြင္းမွာ၊ စစ္ေၾကာေရးစခန္းေတြမွာ ေသဆံုးခဲ့သူတဦးဦးရဲ႕ ျဖစ္ရပ္မွန္၊ မကဒတ (ေျမာက္ပိုင္း)က သတ္ျဖတ္မႈ ျဖစ္ရပ္မွန္၊ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံကို လူကုန္ကူးခံရ၊ မယားအျဖစ္ ေရာင္းအစားခံရသူတဦးဦးရဲ႕ ျဖစ္ရပ္မွန္၊ ထိုင္းငါးဖမ္းေလွေပၚ ေရာင္းစားခံရသူရဲ႕ ျဖစ္ရပ္မွန္… ႐ိုက္ပါေလ့ဗ်ာ… တပံုႀကီး ရိွပါတယ္။ (ေၾကာက္လို႔ ခ်န္ထားခဲ့တဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္ အယ္စတံုေတြလည္း ရိွပါေသးတယ္။) ဒါေတြဆို သိပ္မၾကာေသးခင္က အျဖစ္အပ်က္ေတြမို႔ အခ်က္အလက္ စုေဆာင္းရတာ ပိုလြယ္ပါလိမ့္မယ္။

ေအာင့္ထားသင့္ေသးတဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္ဇာတ္လမ္း

ဟိုတေန႔က ေရွ႕ဘီး ခ်မရတဲ့ၾကားက ေဘးကင္းစြာ ဆင္းသက္ႏိုင္ခဲ့တဲ့ ျမန္မာ့ေလေၾကာင္း ေလယာဥ္မွဴးရဲ႕ ျဖစ္ရပ္မွန္ဆိုလည္း Sully ေလာက္ေတာ့ ျဖစ္ႏိုင္မွာပါ။ ဒါေပသည့္ အဲဒါမ်ိဳးက်ေတာ့ ကုန္က်စရိတ္က တတ္ႏိုင္မယ္ မထင္ဘူး။ ေလယာဥ္ေတြ၊ အထူးျပဳလုပ္ခ်က္ေတြ ပါမွာကိုး။ အဲဒါမ်ိဳးဆို ေလာေလာဆယ္ လက္ေရွာင္ထားရမွာေပါ့။

ေလယာဥ္နဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ႐ိုက္မယ္ဆို ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္စီးရင္းတန္းလန္းက ေလယာဥ္အတိုက္ခံရၿပီး ကြယ္လြန္ခဲ့တဲ့ ရွမ္းျပည္နယ္က ဦးပြားႀကီး အျဖစ္မ်ိဳးဆိုလည္း သိပ္႐ိုက္လို႔ ေကာင္းမွာ။

တခ်ိဳ႕ အမည္မေဖာ္လိုတဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္တခ်ိဳ႕ဆိုရင္လည္း ေလာေလာဆယ္ ေအာင့္ထားရမွာေတြထဲ ပါပါတယ္။

လူငယ္ေတြကို အားကိုးပါတယ္

နာမည္ေက်ာ္ ဝတၳဳကို ဝယ္ၿပီး ႐ုပ္ရွင္႐ိုက္တာကေတာ့ ဟုတ္ကဲ့… အားနာပါတယ္… ႐ိုးဟိုးဟိုးဟိုးေနပါၿပီ။ ႐ုပ္ရွင္သမိုင္း အစကတည္းက လုပ္လာခဲ့တာမို႔ ဘယ္ဒါ႐ိုက္တာမဆို လုပ္ႏိုင္တာမ်ိဳးပါ။

ျဖစ္ရပ္မွန္ကို အေျခခံၿပီး ကိုယ္တိုင္ ဇာတ္ညႊန္းေရး ႐ိုက္ကူးတဲ့အထိ ေဖာက္ထြက္ရဲတဲ့ သတၱိရိွသူ ဒါ႐ိုက္တာ လူငယ္ေလးေတြကို က်ေနာ္တို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနပါတယ္။

အသားေပး႐ုပ္ရွင္ႀကီး မဟုတ္ေတာင္၊ တနာရီစာ၊ ၄၅ မိနစ္စာေလာက္ ႐ိုက္ျပႏိုင္ရင္ကို ႏိုင္ငံတကာ ပြဲေတြ တင္ႏိုင္ပါ။ အသားေပး႐ုပ္ရွင္ႀကီးဆိုရင္ေတာ့ အတိုင္းထက္အလြန္ေပါ့။ ကမၻာ့ ႐ုပ္ရွင္ဆီ ခရီးခ်ီရာမွာ သည္လို ျဖစ္ရပ္မွန္ ႐ုပ္ရွင္ေတြကို ႐ိုက္ျပတဲ့နည္းတနည္း ရိွတာကိုလည္း မေမ့ၾကေစခ်င္ပါဘူး။

အထက္က က်ေနာ့္ ေခါင္းထဲေပၚလာသေလာက္ ခ်ျပလိုက္တဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္တခ်ိဳ႕ဆိုရင္ ႐ိုက္ကူးေရးစရိတ္ သိပ္မမ်ားပါဘူး။ ဖုန္းေမာ္ က်ဆံုးခဲ့တဲ့ ျဖစ္ရပ္မွန္ဇာတ္လမ္းထက္ စစ္ေၾကာေရးစခန္းမွာ တိမ္းပါးခဲ့ရသူတဦးရဲ႕ ျဖစ္ရပ္မွန္ဇာတ္လမ္းက စရိတ္သက္သာပါလိမ့္မယ္။ အဲဒါထက္ ပေယာဂဆရာ ႏိွပ္စက္လို႔ တိမ္းပါးခဲ့ရသူ ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ ျဖစ္ရပ္မွန္က ႐ိုက္ကူးေရးစရိတ္ ပိုသက္သာႏိုင္ပါတယ္။ ဂ်ပန္ႀကီး အသတ္ခံရတဲ့ ဇာတ္လမ္းဆိုလည္း ႐ိုက္ကူးေရးစရိတ္ သိပ္မ်ားမယ္ မထင္ပါဘူး။ ဂ်ပန္ႀကီးရဲ႕ ေနရာကို အဓိကမထားဘဲ လူသတ္မႈကိုသာ အဓိကထားမယ္ဆိုရင္ အမ်ားႀကီးျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။

ေဖာက္ထြက္မယ့္ လူငယ္ေတြကို က်ေနာ္တို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေနပါတယ္။ အားလည္း ကိုးမိပါတယ္ဗ်ာ။

အားလံုးေတြးဆ ဆင္ျခင္ၾကည့္ႏိုင္ၾကပါေစ
အတၱေက်ာ္

၂၂၀၆၁၉